ο υποψήφιος «Μάνατζερ» των αγροτών

Η επαφή με τη γη, με το χωράφι και τους παραγωγούς είναι αυτή που δίνει μία
αίσθηση δημιουργικότητας στους γεωπόνους, αλλά η ίδια μπορεί να προκαλέσει
ισχυρό σοκ στους νεαρούς φοιτητές. Το επάγγελμα του γεωπόνου είναι
πολυδιάστατο και μπορεί να ξεκινάει από γραφειοκρατική εργασία και να φτάνει
σε ατελείωτες ώρες απασχόλησης στην ύπαιθρο. Όσο για τις προοπτικές
αποκατάστασης, άνθρωποι του χώρου υποστηρίζουν πως δεν είναι όλα ρόδινα,
θεωρούν όμως πως η ευελιξία των σπουδών ανοίγει πολλούς δρόμους.

Οικονομικός, τεχνικός και κοινωνικός ρόλος

Σύνθετο χαρακτηρίζει το επάγγελμα του γεωπόνου ο πρόεδρος του ΓΕΩΤΕΕ, Γεώργιος
Παπαβασιλείου, καθώς συνδυάζει οικονομικό χαρακτήρα, τεχνική πληροφόρηση και
κοινωνικό ρόλο. «Ο γεωπόνος λειτουργεί σαν μάνατζερ και πρέπει να συνδυάζει
τους συντελεστές παραγωγής για να πετύχει το καλύτερο αποτέλεσμα»,
υποστηρίζει. Αναφέρεται δε στο τρίπτυχο – παραγωγός, έδαφος και χρήμα – που
πρέπει να λαμβάνει υπόψη του ο γεωπόνος στην προσπάθειά του να ασκήσει το
επάγγελμά του.

Η σύνθεση των παραγόντων αυτών ενέχει μεγάλες δυσκολίες, επισημαίνει ο ίδιος
και σημειώνει πως κυρίαρχο πρόβλημα για τον γεωπόνο είναι το τι και με ποιο
τρόπο θα καλλιεργήσει ο αγρότης σήμερα, ώστε να είναι ανταγωνιστικός και
έπειτα από κάποια χρόνια.

Δυσκολίες θα αντιμετωπίσει ο γεωπόνος – αναφέρει ο κ. Παπαβασιλείου –
απασχολούμενος και με την υλοποίηση κοινοτικών προγραμμάτων, ένας τομέας στον
οποίο στρέφονται πολλοί γεωπόνοι τα τελευταία χρόνια. Ο ίδιος θα μιλήσει για
την ανάγκη νομικών και οικονομικών γνώσεων, ενώ επισημαίνει και την έλλειψη
συνδετικού κρίκου της περιφέρειας με το κέντρο.

Όσο για τις συνθήκες εργασίας, θα πρέπει κανείς να αναμένει ότι θα είναι
αντίξοες. «Στο γραφείο σχεδιάζει, στην ύπαιθρο υλοποιεί», αναφέρει ο κ.
Παπαβασιλείου, προσθέτοντας όμως πως «έξω από το γραφείο δεν έχει την
απαραίτητη στήριξη και πολλές φορές η αμοιβή είναι όσο ενός υπαλλήλου
γραφείου».

«Θέλουν… κότσια οι σπουδές»

Είναι το τρίτο σε ηλικία Πανεπιστήμιο της χώρας – έγινε 82 ετών – και όπως
αναφέρει ο πρόεδρος του Τμήματος Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης, Λεωνίδας
Λουλούδης, πέρα από τις εκπληκτικές του εγκαταστάσεις σε 250 στρέμματα στον
Βοτανικό, το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών προσφέρει υψηλού επιπέδου σπουδές.
«Θέλουν κότσια και κουράγιο οι γεωπονικές σπουδές», τονίζει.

Πρόκειται για σπουδές πενταετούς διάρκειας, όπου τα πρώτα χρόνια οι φοιτητές
λαμβάνουν μια γενική γεωπονική μόρφωση και από το τρίτο έτος διαχωρίζονται
στις διάφορες ειδικεύσεις. Ο ίδιος μιλάει, για ένα «ισχυρό σοκ ειδικά για τα
παιδιά της πόλης» όταν έρχονται για πρώτη φορά αντιμέτωπα με το αντικείμενο
της γεωπονίας. Πολλές από τις αντιδράσεις, ωστόσο, κάμπτονται όταν έρθουν σε
άμεση επαφή με το φυσικό περιβάλλον, όπου αλλάζει όλη η εικόνα του
επαγγέλματος. «Εάν πεις στον πίνακα πώς γίνεται η βαμβακοκαλλιέργεια και δεν
περπατήσει ο φοιτητής στο χωράφι, να το δει και να το πιάσει, δεν
καταλαβαίνει». Δυστυχώς, όμως, λόγω του μεγάλου αριθμού φοιτητών, οι
δυνατότητες αυτές περιορίζονται κατά πολύ. Όσο για τις προοπτικές απασχόλησης,
ο κ. Λουλούδης επισημαίνει πως μέχρι το ’90 ο μεγάλος υποδοχέας των γεωπόνων
ήταν το Δημόσιο. Τα τελευταία χρόνια έχει ανοίξει ο ιδιωτικός τομέας, στον
οποίο η εξέλιξη, σημειώνει, «εξαρτάται πολύ από την πρωτοβουλία του καθενός,
δεν είναι ένα επάγγελμα που θα τελειώσει κάποιος τις σπουδές και θα πει τώρα
θα με πάρουν σε δουλειά». Θα χαρακτηρίσει πάντως σε πολλές περιπτώσεις τον
γεωπόνο ως «ένα είδος ιδιότυπου πλασιέ», διευκρινίζοντας πως «παίζει ρόλο
συμβούλου του αγρότη, πουλώντας ταυτόχρονα και τα προϊόντα της εταιρείας του».

«Συμμετοχή στην ανάπτυξη κοινωνίας και φύσης»

Στο παρελθόν, ο γεωπόνος ήταν ταυτισμένος με υπηρεσίες στο χωράφι κάτω από
ιδιαίτερα σκληρές απαιτήσεις. Αυτό επισημαίνει ο πρόεδρος της Πανελλήνιας
Ομοσπονδίας Συνδέσμων Γεωπόνων, Κώστας Βαλιάντζας. Σήμερα, ωστόσο, οι συνθήκες
είναι διαφορετικές και ο ίδιος δηλώνει αισιόδοξος, παρά τη δυσαρέσκεια που
εκφράζεται από διάφορες πλευρές.

«Δεν είναι όλα ρόδινα, αλλά ο κλάδος δεν μαστίζεται από ανεργία», σχολιάζει
όσον αφορά την επαγγελματική αποκατάσταση των γεωπόνων. Καλεί δε τους νέους
αποφοίτους Γεωπονικών Σχολών «να επιζητήσουν τις νέες κατευθύνσεις»,
σημειώνοντας πως, πέραν των σπουδών, η γνώση αγγλικής γλώσσας και υπολογιστών
αποτελεί το ελάχιστα απαιτούμενο πριν βγει κανείς στην αγορά εργασίας.
Περιγράφοντας το επάγγελμα του γεωπόνου, ο κ. Βαλιάντζας θα μιλήσει για μία
αίσθηση δημιουργικότητας. «Αισθάνεσαι ότι συμμετέχεις στην ανάπτυξη της
κοινωνίας και της φύσης» υποστηρίζει χαρακτηριστικά. «Η ποικιλία των γνώσεων
βοηθάει έναν γεωπόνο πιο εύκολα να προσαρμοστεί σε αλλαγές στην αγορά εργασίας
σε σύγκριση με άλλα επαγγέλματα πιο μονοδιάστατα». Συνδέει, πάντως, το μέλλον
του επαγγέλματος με τη μετεξέλιξη της ελληνικής γεωργίας και μιλάει για νέες
διεξόδους στους τομείς της καλλιέργειας και της πιστοποίησης βιολογικών
προϊόντων, της παραγωγής και ελέγχου τροφίμων, αλλά και σε αυτούς που
σχετίζονται με την ανάπτυξη του πράσινου στις αστικές περιοχές.

«Καταλυτική» η επαφή με τους παραγωγούς

Αν πρέπει να απαντηθεί το ερώτημα ποιος είναι κατάλληλος για το επάγγελμα, η
απάντηση του γεωπόνου Γιώργου Μιχαλόπουλου είναι «όποιος πιστεύει ότι οι
αγρότες αξίζουν και αποτελούν κορμό της χώρας». Όσο για τις χαρές που δίνει το
επάγγελμα του γεωπόνου, θεωρεί πως έχει πάρα πολλές και μεγάλες. «Δεν υπάρχει
τίποτα που να αντικαθιστά την επαφή με τη γη, με το χωράφι και τον παραγωγό»,
υποστηρίζει και χαρακτηρίζει «καταλυτική» την επαφή με τους τελευταίους, οι
οποίοι – όπως αναφέρει – «είναι εκεί και περιμένουν κάποιον να τους βοηθήσει».

Ο κ. Μιχαλόπουλος αναφέρεται στον γόρδιο δεσμό για τους γεωπόνους, που δεν
είναι άλλος από το να διασφαλίσουν τι θα καλλιεργήσει ο αγρότης και πώς θα
διαθέσει τα προϊόντα του.

Θα αναφερθεί, τέλος, σε δύο προοπτικές για τους γεωπόνους, σ’ αυτή της
ολοκληρωμένης γεωργικής διαχείρισης – η Ελλάδα είναι η δεύτερη χώρα μετά την
Αγγλία στην Ευρώπη που την εφαρμόζει – και στη δημιουργία αγορών φωλεάς,
δηλαδή στη στροφή από τη μαζική παραγωγή ενός προϊόντος σε ειδικά προϊόντα
μικρής παραγωγής και εξαιρετικά υψηλής ποιότητας για αγορές υψηλού εισοδήματος.