Η δυσώδινος γενέθλη…

Έγραφα προχτές για την εξαιρετική ιδέα της Όπερας Δωματίου Θεσσαλονίκης του
ΚΘΒΕ να κάνει τον «Φιντέλιο» του Μπετόβεν στο Γεντί Κουλέ. Να συμπληρώσω
σήμερα, όμως, και για το πρόγραμμα της παράστασης. Προσεγμένο, με ολόκληρο το
λιμπρέτο της όπερας στο γερμανικό πρωτότυπο και σε μετάφραση, με πλήρη
δισκογραφία, με τα βιογραφικά των συντελεστών της παράστασης – τα οποία κακώς
αγνοεί συστηματικά η δική μας Λυρική… – και με ενδιαφέροντα κείμενα – κάποια
ξένα μεταφρασμένα και ένα πρωτότυπο ελληνικό. Διαφωτιστικό το ελληνικό
κείμενο, πλήρες, από γνώστη γραμμένο, αλλά εκείνο που με «κλώτσησε» είναι η
γλώσσα του, όπως και η γλώσσα των μεταφράσεων. Καθαρεύουσα αρχαιοφέρνουσα, που
παραπέμπει στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, ανάμεικτη με δημοτική,
διανθισμένο με ολίγα αμετάφραστα γαλλικά και γερμανικά.

…και η δύσποτμη γλώσσα

Τι «η δυσώδινος γενέθλη», τι «της δύσποτμης» – (σ.σ. Έλα, Παναγία μου!), τι
«ευψύχως», τι «διημείφθησαν» (σε συνδυασμό με «αντικαταστάθηκε»), τι
«εξελέγχεται αναληθής», και «πλησιφαή», και «εργώδης», και «ομοθυμαδόν» (αλλά
και «ποντάρει»)… Ο καθένας έχει το δικαίωμα να γράφει στη γλώσσα που
επιθυμεί και με τη γλώσσα που τον εκφράζει και με τη γλώσσα με την οποία
πιστεύει ότι θα κάνει ύφος. Αλλά όχι κι έτσι! Σα να αναστήθηκε ο Μυστριώτης!
Κανείς δεν το είδε το κείμενο αυτό πριν τυπωθεί, κάτι να «σφυρίξει» του
συντάκτη του; Σε τελική ανάλυση, ας πρόσθεταν στο πρόγραμμα ένα ερμηνευτικό
γλωσσάριο για τις άγνωστες λέξεις…