Ιστορικό βήμα για την Κύπρο

Το πρώτο, ιστορικό βήμα για την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση
πραγματοποιήθηκε χθες, με την επίσημη δημοσιοποίηση των εκθέσεων της Κομισιόν
για τις υποψήφιες χώρες. Η Λευκωσία πήρε το πράσινο φως και οι «15» αναμένεται
να οριστικοποιήσουν την ένταξη στη Σύνοδο Κορυφής του Δεκεμβρίου, στην
Κοπεγχάγη.

Την ίδια στιγμή, απογοήτευση επικρατεί στην Άγκυρα για την απόφαση της
Κομισιόν να μη δώσει ημερομηνία έναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της
Τουρκίας, ενώ ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών απείλησε με οριστικοποίηση της
διχοτόμησης της Κύπρου, εάν η Κυπριακή Δημοκρατία ενταχθεί χωρίς προηγούμενη
λύση του Κυπριακού.

Ικανοποίηση και επιφυλακτικότητα

Στην Αθήνα, η κυβέρνηση δέχθηκε με ικανοποίηση και επιφυλακτικότητα τις
εκθέσεις για την Κύπρο και την Τουρκία. Ο Πρωθυπουργός, μετά τη συνάντησή του
με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, επισήμανε πως «η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι
θετική για την Κύπρο».

Προειδοποίησε, όμως, πως οι συζητήσεις εν όψει της Κοπεγχάγης «… θα
επηρεασθούν από πιθανές δυσκολίες, τις οποίες θα δημιουργήσει ή θα θελήσει να
δημιουργήσει η άλλη πλευρά ή από πιθανά προβλήματα, τα οποία θα προσπαθήσουν
να δημιουργήσουν εκείνοι οι οποίοι δεν θέλουν την ένταξη της Κύπρου». «Είναι
μία περίοδος δύσκολη», τόνισε ο Πρωθυπουργός, «όπου χρειάζεται εθνική
ομοψυχία».

Απογοήτευση στην Τουρκία

Στην Άγκυρα, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Σουκρού Σινά Γκιουρέλ, δεν έκρυψε
την απογοήτευσή του για την ετυμηγορία της Κομισιόν. Απείλησε, μάλιστα, με
οριστικοποίηση της διχοτόμησης της Κύπρου εάν το νησί εισέλθει στην Ένωση
χωρίς επίλυση του πολιτικού προβλήματος. Παράλληλα, επανέλαβε πως η Άγκυρα
εξακολουθεί να αναμένει την οριστική απόφαση των «15» στην Κοπεγχάγη,
αναφορικά με το δικό της αίτημα για έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων.

Αναφερόμενος στο Κυπριακό, ο κ. Γκιουρέλ είπε πως «ελπίζω ακόμη ότι υπάρχει
περιθώριο εξεύρεσης λύσης, αλλά φοβούμαι ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση με όλες τις
διακηρύξεις της και αποφάσεις της περιορίζει αυτήν την προοπτική. Η Ένωση
υπήρξε η πλευρά που αποθάρρυνε τους Ελληνοκυπρίους από το να βρουν λύση στο
τραπέζι, και φοβούμαι πως εάν η Ένωση συνεχίσει στην ίδια πορεία οριστικοποιεί
τη διχοτόμηση του νησιού και βάζει την κοινοτική σφραγίδα σε αυτό».

«Χρύσωμα»

Η δανική προεδρία, πάντως, επιχείρησε χθες να «χρυσώσει» το χάπι για την
Άγκυρα, με τον προεδρεύοντα κ. Ρασμούσεν να λέει ότι η πόρτα της Ένωσης
παραμένει ανοικτή για την Τουρκία. Στις 24 Οκτωβρίου, οι 15 ηγέτες της Ένωσης
θα συζητήσουν για πρώτη φορά τη διεύρυνση υπό το φως των εκθέσεων της
Επιτροπής. Μέχρι τότε, αλλά και αμέσως μετά, οι κ.κ. Σημίτης, Παπανδρέου και
Γιαννίτσης θα περιοδεύσουν στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες προωθώντας ακόμη
περισσότερο την ένταξη της Κύπρου.

* Τη δυσαρέσκειά τους για την απόφαση της Κομισιόν να αφήσει έξω από τη
σχεδιαζόμενη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης την Τουρκία εξέφρασαν χθες οι ΗΠΑ
διά στόματος του εκπροσώπου του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Ρίτσαρντ Μπάουτσερ.

Τονίζοντας ότι «εδώ και πολύν καιρό πιστεύουμε ότι μέλλον της Τουρκίας είναι
μέσα στην Ευρώπη, και είναι στρατηγικό συμφέρον των ΗΠΑ η Τουρκία και η Ε.Ε.
να δημιουργήσουν τη στενότερη δυνατή σχέση μεταξύ τους», ο κ. Μπάουτσερ
έκλεισε με μία παρότρυνση προς την Ε.Ε., λέγοντας ότι ελπίζει πως οι
διαπραγματεύσεις για την ένταξη της Τουρκίας στην Ένωση θ’ αρχίσουν όσο το
δυνατόν συντομότερα.

Φόβοι για την επόμενη ημέρα της Κοπεγχάγης

Η απειλή του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών για οριστικοποίηση της διχοτόμησης
βρίσκει ευήκοον ους στην ελληνική κυβέρνηση, διότι ο μεγαλύτερος πλέον φόβος,
στο υπουργείο Εξωτερικών και το Μέγαρο Μαξίμου, είναι μήπως η «επόμενη ημέρα»
της Κοπεγχάγης βρει το Κυπριακό σε χειρότερη από ποτέ μοίρα: με
οριστικοποιημένη τη διχοτόμηση και με ένα σχέδιο επίλυσης, από τον κ. Ανάν,
στο τραπέζι, το οποίο ουδόλως θα συνάδει με τις ελληνικές θέσεις.

Ο δεύτερος φόβος της Αθήνας για την «επόμενη ημέρα» έχει να κάνει με την
τουρκική αντίδραση όταν η ετυμηγορία της Κομισιόν θα γίνει και ετυμηγορία της
Ένωσης – οριστική και αμετάκλητη. Η Άγκυρα ήδη έχει προειδοποιήσει για τους
κινδύνους, κάνοντας λόγο για ρήξη στις ευρωτουρκικές σχέσεις, για προσάρτηση
των κατεχομένων στην Κύπρο ακόμη και για στρατιωτικές ενέργειες. Είναι
χαρακτηριστικό ότι ο υπουργός Εξωτερικών στη χθεσινή δήλωσή του – και σε
αντίθεση με τον Πρωθυπουργό που τοποθετήθηκε μόνο για την Κύπρο – μίλησε και
για την Τουρκία.

Όπως είπε, «η Ελλάδα είναι η χώρα που έχει τονίσει ότι θέλει να δει την
ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας να συνεχισθεί και να υπάρξει ένα θετικό μήνυμα
στη Σύνοδο Κορυφής της Κοπεγχάγης, όταν θα αποφασίσουμε για όλες τις υποψήφιες
χώρες».

Πάντως, η Αθήνα είναι η μόνη εκ των «15» που υποστηρίζει πως η Άγκυρα πρέπει
να πάρει «κάτι» – και οι 14 άλλοι εταίροι, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό,
είναι αντίθετοι με κάθε προοπτική ένταξης της Τουρκίας στην Ένωση. Ορισμένοι
κοινοτικοί παράγοντες, μάλιστα, έχουν πει ευθέως ότι δεν μπορεί να εισέλθει
στο «κλαμπ» μια χώρα με 60 εκατομμύρια μουσουλμάνους.