«Επιτέλους, ζω χωρίς φόβο»

«Ανάσανα. Έφυγε ο φόβος που είχα ότι μπορεί να βρεθώ ξανά στον δρόμο. Τώρα
σκέφτομαι να βρω ένα σπιτάκι για να μείνω μαζί με έναν φίλο μου». Ο 56χρονος
Θανάσης Αδαμίδης κοιμόταν σε παλιές αποθήκες, παγκάκια, περιβόλους εκκλησιών,
ξενοδοχεία.

Θανάσης Αδαμίδης. Ήταν άστεγος και περιπλανιόταν στους δρόμους της Αθήνας δέκα χρόνια. Τώρα εργάζεται και κάνει ένα νέο ξεκίνημα. Η αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία «Κλίμακα», μέσα από ένα πρόγραμμα για τους αστέγους, τον στήριξε και πριν από λίγες ημέρες του προσέφερε δουλειά

Επί δέκα χρόνια ήταν ένας από τους περιπλανώμενους αστέγους της Αθήνας. Ώσπου,
πέρυσι, ο μη κυβερνητικός οργανισμός «Κλίμακα» του προσέφερε την ψυχολογική
στήριξη που χρειαζόταν για να επανενταχθεί στην κοινωνία και, το
σημαντικότερο, μία εργασία δίνοντάς του την ευκαιρία να κάνει ένα νέο
ξεκίνημα.

Ο Θανάσης δεν είναι ο μοναδικός πρώην άστεγος που από τον επόμενο μήνα θα
πάρει στα χέρια του τον πρώτο μισθό και θα κάνει όνειρα για ένα σπίτι και
μία… σύνταξη. Παρόμοια σχέδια κάνουν αυτές τις ημέρες άλλοι δύο πρώην
άστεγοι, ο Διονύσης και ο Λουκάς. Θα δουλέψουν σε πόστα της «Κλίμακας»,
αφήνοντας πίσω τους τα χαρτόκουτα, τον φόβο, τους κινδύνους και την
αβεβαιότητα της ζωής στους δρόμους. Μάλιστα, οι υπεύθυνοι του συγκεκριμένου
προγράμματος αστέγων αναζητούν στους δρόμους της Αθήνας άλλους επτά αστέγους
για να τους προσφέρουν εργασία.

Δεν το πιστεύουν

«Ακόμα δεν μπορούν να πιστέψουν ότι θα εργάζονται και θα πληρώνονται», λέει η
νοσηλεύτρια κ. Έφη Σταματογιαννοπούλου, υπεύθυνη του προγράμματος αστέγων, από
την αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία «Κλίμακα» (φορέας που ασχολείται και με
την ένταξη των ψυχικά ασθενών στην κοινωνία). Και συνεχίζει: «Έχουν
συνειδητοποιήσει όμως ότι γλίτωσαν από τον δρόμο, όπως λένε και οι ίδιοι.
Ουσιαστικά, πετυχαίνοντας να ενταχθούν στην κοινωνία ο Θανάσης, ο Λουκάς, ο
Διονύσης “σπάσαμε” τον κύκλο δρόμος – ξενώνας – ξενώνας – δρόμος. Πολλοί
άστεγοι έμπαιναν σε ξενώνες για αστέγους, αλλά ύστερα από λίγο καιρό
επέστρεφαν στον δρόμο… Ήταν πολύ δύσκολο να επιστρέψουν μόνοι τους στην
κοινωνία, χωρίς στήριξη». Αυτό το κενό ήρθε να καλύψει η “Κλίμακα” που άρχισε
να δρα πριν από έναν χρόνο», αναφέρει η κ. Σταματογιαννοπούλου. «Οι ομάδες μας
βγήκαν στον δρόμο, προσέγγισαν τους αστέγους και, εν συνεχεία, τους προσέφεραν
ψυχολογική και ιατρική υποστήριξη».

Ο Θανάσης χαμογελάει. Περιγράφει τις δυσκολίες του παρελθόντος, αλλά
ταυτόχρονα αισιοδοξεί. «Όλα τα προηγούμενα χρόνια ήμουν λιγάκι επιπόλαιος. Δεν
καταλάβαινα ότι για την επανένταξή μου στην κοινωνία χρειαζόταν κοινωνικός
λειτουργός, ψυχολόγος. Αγνοούσα τι είχε μαζευτεί μέσα μου. Νόμιζα ότι μου
έφταιγαν οι διπλανοί, αλλά το πρόβλημα ήταν μέσα μου».

‘Ήταν άστεγος πάνω από μία δεκαετία. Φοιτητής στην Ανωτάτη Εμπορική, σταμάτησε
τις σπουδές του λόγω οικογενειακών προβλημάτων, τα οποία χρόνο με τον χρόνο
χειροτέρευαν. Το 1991 πεθαίνει ο πατέρας του και τότε αρχίζει η περιπέτειά του
στους δρόμους. «Ήμουν συνέχεια με το άγχος πού θα πάω, πού θα μείνω», λέει.

Απέφευγε το κέντρο της Αθήνας. «Πήγαινα σε πιο ήσυχα μέρη. Έμενα στην Αίγινα,
στο Αγκίστρι, στου Ζωγράφου, σε περιβόλους εκκλησιών, όπου ήμουν πιο ασφαλής.
Κάποιες φορές με βοηθούσαν και άνθρωποι της Εκκλησίας». Δεν έλειπαν βέβαια και
οι αναποδιές. «Πέντε φορές έχω βγάλει ταυτότητα. Μου την έκλεβαν, όπως και τα
παπούτσια και τα τσιγάρα μερικές φορές». Επί 3½ χρόνια έμεινε και σε
ξενοδοχείο του Δήμου Αθηναίων, «αλλά ήρθε μία μέρα που μου είπαν ότι έπρεπε να
φύγω…». Έπειτα, μία παλιά – ετοιμόρροπη αποθήκη στην Ελευσίνα έγινε το σπίτι
του για λίγο καιρό. «Έβαζα χαρτόνια στα τζάμια για να με προστατεύουν απ’ το
κρύο». Συνέχιζε βέβαια να τρώει στο «Σεράφειο», στα συσσίτια του δήμου. Εκεί
κάποιος του είπε για τους ανθρώπους του κέντρου «Κλίμακα». Η συνέχεια έχει τη
σημερινή ευχάριστη κατάληξη και ο Θανάσης δεν ξεχνάει ότι οι άνθρωποι σε αυτό
το πρόγραμμα αστέγων «έβγαζαν την μπουκιά από το στόμα τους για να τη δώσουν
σ’ εμένα».

Υπάρχει μέλλον

Αφετηρία για μια νέα ζωή σημαίνει και για τον 46χρονο Λουκά η εργασία, που
αρχίζει τώρα. «Ξεκινάω πάλι να ζω», λέει με νόημα. «Είναι πολύ μεγάλη δουλειά
το γεγονός ότι μπορεί κάποιος να έχει συνέχεια και μέλλον μέσα από εδώ». Προς
το παρόν, ο Θανάσης απασχολείται στο κυλικείο της «Κλίμακας», αλλά σύντομα θα
είναι ο φύλακας του κτιρίου, ενώ ο Λουκάς, ως πρώην μάγειρας, μαγειρεύει και
βοηθάει και σε άλλες τεχνικές δουλειές, όπως και ο Διονύσης.

Οι 500 «Άθλιοι» των Αθηνών

Η βοήθεια. Κάθε απόγευμα άστεγοι της Αθήνας μπορούν να συναντιούνται στον χώρο της «Κλίμακας», στο Γκάζι

Σύμφωνα με στοιχεία του Δήμου Αθηναίων, οι άστεγοι της Αθήνας υπολογίζονται σε
τριακόσιους (δεν συμπεριλαμβάνονται χρήστες ουσιών και αλλοδαποί).

Διακόσιοι στεγάζονται στα δύο ξενοδοχεία που έχει μισθώσει ο Δήμος Αθηναίων
για τους αστέγους, ενώ καθημερινά 300 (συμπεριλαμβανομένων των 200 που μένουν
σε ξενοδοχεία) τρώνε μεσημεριανό στο Σεράφειο Κολυμβητήριο και περίπου 500 το
βράδυ στην καντίνα του Δήμου στην Πλατεία Βάθη. Όπως λέει ο υπεύθυνος για το
πρόγραμμα αστέγων του Δήμου Αθηναίων αντιδήμαρχος κ. Γιάννης Πιερρουτσάκος,
«υπολογίζουμε ότι στην Αθήνα υπάρχουν 40 άστεγοι που δεν επιθυμούν να
ενταχθούν στα προγράμματά μας, παρά το γεγονός ότι τους έχουμε προσεγγίσει
επανειλημμένως. Πρόκειται για άτομα κυρίως μεγάλης ηλικίας, αλκοολικούς, άτομα
με ψυχολογικά προβλήματα».

Όπως δείχνουν στατιστικά στοιχεία του Δήμου, 133 άτομα, από το 1996 που
λειτούργησαν τα προγράμματα αστέγων, κατάφεραν να αποκατασταθούν
επαγγελματικά. «Κάποιοι απ’ αυτούς μάλιστα είναι σήμερα διευθυντικά στελέχη σε
εταιρείες. Δεν θέλουν όμως να βγαίνουν τα στοιχεία τους στη δημοσιότητα.
Θέλουν να ξεχάσουν ό,τι είχαν περάσει», λέει ο κ. Πιερρουτσάκος.

Επιπλέον, περίπου 15 άστεγοι επισκέπτονται κάθε απόγευμα τον χώρο (κέντρο
ημέρας) της αστικής μη κερδοσκοπικής εταιρείας «Κλίμακα», στην οδό
Κωνσταντινουπόλεως 32, στο Γκάζι, όπου μπορούν να κάνουν ένα μπάνιο, να
πλύνουν τα ρούχα τους, να συζητήσουν, να δουν τηλεόραση, να ακούσουν
ραδιόφωνο, ενώ την Παρασκευή υπάρχει και φαγητό. Παράλληλα τους προσφέρεται
καθημερινά ψυχοκοινωνική στήριξη και ιατρική βοήθεια.