Δίτροχες… Φεράρι από έναν θρύλο της ποδηλασίας

Στον Πάπα Ιωάννη Παύλο ΙΙ δώρισε ένα από τα διάσημα ποδήλατά του ο Βέλγος Eddy Merckx, τον Μάρτιο του 2000

Έχει ενδιαφέρον να είναι κανείς γνωστός σε ολόκληρο τον κόσμο με το
παρατσούκλι ο «Καννίβαλος», αλλά ακόμη και ένας τέτοιος… καννίβαλος
χρειάζεται μια σταθερή δουλειά. Έτσι, όταν ο Έντι Μερξ αποσύρθηκε, το 1978, ως
ο καλύτερος ποδηλάτης όλων των εποχών (το ιδιαίτερα επιθετικό του στυλ τού
επέτρεψε να κερδίσει πέντε φορές στον Γύρο της Γαλλίας και σε αμέτρητους
άλλους αγώνες), ο Βέλγος πρωταθλητής άρχισε να ψάχνει και να αναζητεί μία
επαγγελματική απασχόληση.

Είκοσι τέσσερα χρόνια αργότερα, ο «Καννίβαλος» ζει ήσυχα σε μια φάρμα στο
Meise, που βρίσκεται περίπου μισή ώρα μακριά από τις Βρυξέλλες, και
κατασκευάζει μερικά από τα καλύτερα πλαίσια για αγωνιστικά ποδήλατα στον
κόσμο.

Και άλλοι θρύλοι του αγωνίσματος ενεπλάκησαν με το εμπόριο ποδηλάτων, όταν
αποσύρθηκαν από την ενεργό δράση, αλλά οι περισσότεροι απλώς «νοίκιασαν» το
όνομά τους σε επιχειρήσεις και λειτούργησαν ως «κράχτες» των προϊόντων τους.
Για παράδειγμα, η εταιρεία – κολοσσός στην κατασκευή ποδηλάτων, η αμερικανική
Trek, διαθέτει στο εμπόριο ποδήλατα με το όνομα του Λούις Άρμστρονγκ και του
Γκρεγκ Λε Μοντ. Όμως, κανείς δεν πρόκειται να δει τους δύο θρυλικούς ποδηλάτες
να γυρίζουν γύρω από μία γραμμή παραγωγής.

Αυτό δεν συμβαίνει με τον Έντι, που δείχνει να είναι ένας απλός άνθρωπος.
Ακόμη και ως αθλητής, ο Έντι πραγματοποιούσε μόνος του τις ρυθμίσεις της σέλας
του, μπρος και πίσω, κατά τη διάρκεια κάθε αγώνα, προκειμένου το ποδήλατό του
να έχει την καλύτερη δυνατή απόδοση. Στον Έντι άρεσε να λερώνει τα χέρια του,
περισσότερο από κάθε άλλον πρωταθλητή.

Έσοδα 4 εκατ. δολάρια

Σήμερα ζει δίπλα στο μικρό εργοστάσιό του, το οποίο παράγει 5.000 πλαίσια τον
χρόνο (οι κατασκευαστές ποδηλάτων αγοράζουν διάφορα εξαρτήματα από
διαφορετικούς προμηθευτές). Με τον τρόπο αυτό είναι πιο εύκολο για τον Μερξ να
δοκιμάζει ο ίδιος, για πολλές ώρες, νέα σχέδια και υλικά. Η γυναίκα του, η
κόρη του και η κουνιάδα του δουλεύουν και αυτές για την εταιρεία. Τα έσοδα της
μικρής επιχείρησης είναι τέσσερα εκατομμύρια δολάρια τον χρόνο και αυτό αρκεί
στον Έντι. «Δεν είμαστε εκατομμυριούχοι αλλά ζούμε καλά», λέει με την ηρεμία
του ανθρώπου που έχει σχεδόν ό,τι χρειάζεται.

Το κορυφαίο μοντέλο της σειράς είναι το Team SC, το οποίο χρησιμοποιείται από
την αγωνιστική ομάδα Vlanderen που σπονσοράρει ο Μερξ. Το πλαίσιο του
ποδηλάτου, που είναι κατασκευασμένο από ειδικό κράμα αλουμινίου, δεν ζυγίζει
πάνω από ένα κιλό.

Στον δρόμο, το SC ορμά μπροστά με μικρή προσπάθεια. Η «κούρσα» με ένα τέτοιο
ποδήλατο είναι ξεχωριστή, καθώς κινείται χωρίς να νιώθει κανείς ότι «κάνει
πετάλι». Η αίσθηση είναι σαν αυτό που νιώθει κανείς στους κυλιόμενους
διαδρόμους των αεροδρομίων, όπου κάθε βήμα είναι – στην πραγματικότητα – δύο.

Τσουχτερές τιμές

Πρόκειται για μια… Φεράρι με μηχανή από υδατάνθρακες, δηλαδή τον αναβάτη.
Μάλιστα, και η τιμή είναι ανάλογη με αυτή μιας Φεράρι: γύρω στα 3.500 δολάρια
αν το πλαίσιο εξοπλιστεί με κορυφαία αξεσουάρ της Καμπανιόλο. Αν θέλει κανείς
ακόμη πιο εντυπωσιακό ποδήλατο, μπορεί να παραγγείλει το μοντέλο Μιλένιουμ 3,
που είναι κατασκευασμένο από τιτάνιο. Μόνο το πλαίσιο κοστίζει σχεδόν 2.000
δολάρια.

Όμως, πρέπει να το σκεφτεί κανείς καλύτερα. «Για περίπου 4.000 δολάρια μπορεί
κανείς να αγοράσει το καλύτερο ποδήλατο που υπάρχει. Δεν αγοράζεις πολλά
πράγματα με 4.000 δολάρια, αν πρόκειται για αυτοκίνητα, πλεούμενα ή όπλα»,
λέει ο αρχισυντάκτης του περιοδικού «Bicycling», Γκάρετ Λάι. Το περιοδικό
αξιολόγησε τα ποδήλατα Μερξ με πέντε άστρα, τη μεγαλύτερη διάκριση που
απονέμει.

Υλικά και γεωμετρία

Το πλαίσιο ενός ποδηλάτου είναι σχετικά απλό, καθώς αποτελείται από οκτώ
σωλήνες. Η επιλογή πώς θα συγκολληθούν και θα λειτουργήσουν, δεν είναι
δύσκολη. Τα τελευταία έξι χρόνια το αλουμίνιο αντικατέστησε σε μεγάλο βαθμό το
ατσάλι στην κατασκευή των σωλήνων αυτών. Είναι ελαφρύ και τόσο φτηνό, που
μπορεί κανείς να φτιάξει από αυτό κουτάκια για μπίρες. Και παρά το γεγονός ότι
δεν είναι τόσο γερό όσο το ατσάλι, ένα πλαίσιο από αλουμίνιο θα εξυπηρετήσει
έναν επαγγελματία ποδηλάτη τουλάχιστον για τέσσερα ή πέντε χρόνια (και,
βέβαια, πολύ περισσότερο έναν ερασιτέχνη).

Σε αυτά τα επίπεδα υπάρχουν διάφορες παραλλαγές. Όπως λέει ο Λάι, «κανείς δεν
κατασκευάζει την υποδοχή της αλυσίδας από ανθρακονήματα με τον τρόπο που το
κάνει ο Μερξ». Αυτό έχει σημασία για την απορρόφηση των κραδασμών.

Πέρα από όλα αυτά, το πιο σημαντικό είναι να αποφασίσει ο κατασκευαστής για
θέματα όπως είναι οι γωνίες με τις οποίες θα κολληθούν μεταξύ τους αυτοί οι
οκτώ σωλήνες. Όσο πιο οξεία είναι η γωνία, τόσο πιο ευέλικτο είναι το
ποδήλατο, προσφέροντας όμως λιγότερη άνεση σε μεγάλες αποστάσεις. Η γεωμετρία
του Μερξ βρίσκεται κάπου στον μέσο όρο. Το μεταξόνιο είναι λίγο μακρύ και οι
γωνίες λίγο πιο αμβλείες από τον μέσο όρο άλλων κατασκευαστών. Συνολικά, όμως,
είναι ένα συντηρητικό ποδήλατο για έναν συντηρητικό ποδηλάτη.

Κέρδισε τα πάντα

Τέτοιος, ακριβώς, ποδηλάτης ήταν ο Μερξ. Ό,τι και αν σκεφτεί κανείς, το έχει
κερδίσει. Από αγώνες έξι ημερών μέχρι σπριντ. Από το 1966 έως το 1976, ο Μερξ
πέτυχε 525 νίκες. Στα κατορθώματά του περιλαμβάνονται τρία παγκόσμια
πρωταθλήματα, πέντε νίκες στον Γύρο της Ιταλίας, τρεις νίκες στη διαδρομή
Παρίσι – Roubaix. Βέβαια, δεν πρέπει να ξεχνά κανείς ότι ο Έντι Μερξ έχει
κερδίσει πέντε φορές και τον διάσημο Γύρο της Γαλλίας. Τον φώναζαν
«Καννίβαλο», όχι τόσο για τη δύναμή του όσο για την τρομακτική του θέληση για
τη νίκη και επειδή κατόρθωνε να έχει διάρκεια η μεγάλη του ταχύτητα.

Ο 57χρονος, σήμερα, Μερξ δεν αναπολεί το παρελθόν και επιδεικνύει τα τρόπαιά
του, που βρίσκονται γύρω από το γραφείο του, με λιγότερο κομπασμό από έναν
τύπο που έχει κερδίσει σε ένα μικρό τουρνουά ψαρέματος. «Έχω πολύ καλές
αναμνήσεις, αλλά δεν νοσταλγώ τόσο πολύ το παρελθόν», λέει ο Μερξ.«Ακόμη κάνω
ποδήλατο κάθε Σαββατοκύριακο», συνεχίζει, χωρίς να δείχνει την υπερηφάνειά
του. «Αυτή την εβδομάδα θα πάω για ποδηλασία με τον πρωθυπουργό της Κίνας».

(c) Forbes Global Inc

Επιμέλεια διεθνών οικονομικών θεμάτων: Σπύρος Δημητρέλης, Γιώργος Κανελλόπουλος