Διαστάσεις Η εναλλακτική φωνή της Ιταλίας

Ο ραδιοσταθμός του Μιλάνου Ράδιο Ποπολάρε είναι ένα από τα λίγα
ραδιοτηλεοπτικά μέσα στην Ιταλία που δεν ελέγχονται άμεσα ή έμμεσα από τον
πρωθυπουργό Σίλβιο Μπερλουσκόνι.

Ράδιο Ποπολάρε. Ένα από τα λίγα ιταλικά ραδιοτηλεοπτικά μέσα που δεν ελέγχει ο Μπερλουσκόνι

Ο διευθυντής του σταθμού, ο Πιέρο Σκαραμούτσι, είναι κατηγορηματικός: «Αυτή τη
στιγμή, στην Ιταλία είμαστε θύματα του ισχυρότερου και πιο φανερού μηχανισμού
συγκέντρωσης ιδιοκτησίας και ελέγχου των μέσων ενημέρωσης σε ολόκληρο τον
δυτικό κόσμο», δήλωσε προς το BBC. «Ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι και το περιβάλλον
του ελέγχουν τώρα 80%-90% των τηλεοπτικών καναλιών και ένα μέρος του
συστήματος του ραδιοφώνου… Βρισκόμαστε λοιπόν σε μια κατάσταση οιονεί
μονοπωλίου».

Το Ράδιο Ποπολάρε είναι ένα ανεξάρτητο ραδιόφωνο προκατειλημμένο, όπως
δηλώνει, υπέρ της Αριστεράς. Ως τώρα δεν έχει δεχθεί πολιτική πίεση από την
κυβέρνηση, λέει ο Σκαραμούτσι. Αν και έχει την έδρα του στο Μιλάντο, το Ράδιο
Ποπολάρε συμμετέχει σ’ ένα εθνικό δίκτυο τοπικών ραδιοσταθμών, ώστε να
μεταδίδει δελτία ειδήσεων και πολιτικά προγράμματα. Η σύνδεση με το εθνικό
δίκτυο γίνεται καθημερινά για περίπου τέσσερις ώρες εκπομπής. Ο ραδιοσταθμός
ιδρύθηκε το 1976 από τον Σκαραμούτσι, ο οποίος εργαζόταν ως τότε για την
κρατική ραδιοτηλεόραση, τη RAI.

Ο Σκαραμούτσι δεν έχει κανένα πρόβλημα να κάνει παραλληλισμούς ανάμεσα στη
σημερινή κυβέρνηση και την εποχή του φασισμού στην Ιταλία: «Αυτό το είδος της
κυβέρνησης και η αυταρχική κουλτούρα που προωθεί πιστεύω ότι είναι επικίνδυνα
για την Ιταλία», τονίζει. Το Ράδιο Ποπολάρε είναι ανεξάρτητο χάρη στον
ιδιαίτερο τρόπο χρηματοδότησής του: το 50% του ετήσιου προϋπολογισμού του, που
ανέρχεται σε 3 εκατομμύρια ευρώ, προέρχεται από τακτικές εθελοντικές συνδρομές
ακροατών. Αυτή τη στιγμή, 15.000 άνθρωποι πληρώνουν στον ραδιοσταθμό ένα
ελάχιστο ποσό 90 ευρώ το χρόνο καθείς.

Το κοινό είναι πρόθυμο να πληρώσει επειδή, εκτός του ότι με τον τρόπο αυτό
εξασφαλίζει μια ανεξάρτητη πηγή ειδήσεων, το Ράδιο Ποπολάρε επιδιώκει τη
συμμετοχή των ακροατών στις εκπομπές του. Σε καθημερινή βάση υπάρχουν «Ανοικτά
Μικρόφωνα», όπου ο κόσμος απλώς τηλεφωνεί και εκφράζει τη γνώμη του για το
θέμα της ημέρας – «χωρίς κανενός είδους λογοκρισία», υπογραμμίζει ο
Σκαραμούτσι. Επίσης, όταν το Μιλάνο ερημώνει, τον Αύγουστο, το Ράδιο Ποπολάρε
οργανώνει πάρτυ στον δρόμο έξω από τον ραδιοσταθμό, ζητώντας απ’ όλους να
φέρουν κάτι για φαγητό και για ποτό.

Το άνετο στυλ του βοηθάει επίσης το Ράδιο Ποπολάρε να πετυχαίνει σημαντικές
αποκλειστικότητες: ο Σκαραμούτσι λέει πως ήταν οι πρώτοι που μετέδωσαν πέρυσι
την είδηση της σύγκρουσης ενός επιβατικού αεροπλάνου της SAS στο αεροδρόμιο
Λινάτε του Μιλάνου, επειδή ακροατές που ζούσαν κοντά ή εργάζονταν στο
αεροδρόμιο τηλεφώνησαν αμέσως στον ραδιοσταθμό. Το Ράδιο Ποπολάρε είναι ένα
κοινωνικό φαινόμενο που συχνά υπερβαίνει τη διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στα
μέσα ενημέρωσης και την πολιτική: «Έχουμε ένα κοινό με πάθος, που προσπαθεί
πάντα να μετατρέπει αυτά που πληροφορείται σε πολιτική δράση», εξηγεί ο Σκαραμούτσι.