Πάθη ιώβεια και… συλλεκτικά

Τα κοπάδια και ο υλικός πλούτος τού Ιώβ, όπως αποτυπώνονται με ιδιαίτερη τέχνη σε μία από τις 25 μικρογραφίες του χειρογράφου της Ιεράς Μονής Αγίας Αικατερίνης Σινά

Το όνομά του, σύμφωνα με ορισμένες ερμηνείες, σημαίνει «υπομονή» και σύμφωνα
με άλλες «αντιτιθέμενος» ή «πολεμηθείς» από τον Θεό ή τον διάβολο. Όποια κι αν
είναι η σωστή εκδοχή, η ιστορία του Ιώβ, του ανθρώπου που ενώ έχασε τα πάντα
έμεινε πιστός στον Δημιουργό του, θεωρείται ως το δεύτερο – μετά τους Ψαλμούς
– ποιητικότερο έργο της Αγίας Γραφής και αποτελεί ένα διαχρονικό παράδειγμα
της αξίας της πίστης στα διδάγματα της ιουδαϊκής και χριστιανικής θρησκείας.

Ένα από 14 χειρόγραφα που έχουν σωθεί και περιγράφουν τις δοκιμασίες του Ιώβ
και ένα από τα καλύτερα από τεχνοτροπικής και καλλιτεχνικής πλευράς,
φυλάσσεται σε καλή κατάσταση στην Ιερά Μονή Αγίας Αικατερίνης Σινά και για
πρώτη φορά, ύστερα από περίπου δέκα αιώνες, κυκλοφορεί σε ομοιογραφική
συλλεκτική έκδοση 4.000 αντιτύπων παγκοσμίως, από τις Εκδόσεις Γραφίδα.

Μέσα από τα 246 περγαμηνά φύλλα του σιναϊτικού κώδικα 3, που έχουν διαστάσεις
34Χ25 εκ., «ζωντανεύουν» οι ευτυχισμένες οικογενειακές στιγμές του Ιώβ, η
παράδοση από τον Θεό στον διάβολο όλων των υπαρχόντων του πιστού πρωταγωνιστή,
οι καταστροφές που τον έπληξαν, αλλά και η ευτυχής κατάληξή του, μέσα από
κείμενα γραμμένα σε ελεύθερο στίχο, θρήνους, μονολόγους και ύμνους και μεικτή
(μικρογράμματη και μεγαλογράμματη) γραφή.

Με κινηματογραφικό τρόπο, αμεσότητα, απλότητα και έντονα χρώματα, οι 25
μικρογραφίες που συνοδεύουν το αριστοκρατικό χειρόγραφο εικονογραφούν με
λεπτομέρειες τη μοίρα τού Ιώβ, όπως καταγράφεται από τον συγγραφέα, που – αν
και δεν πρόκειται για έργο ενός ανθρώπου και μίας στιγμής – κατά άλλους είναι
ο ίδιος ο Ιώβ και μεταφραστής του ο Μωυσής και σύμφωνα με άλλη άποψη είναι ο
Σολομώντας. Και αποτελούν μάρτυρες όχι μόνον της εποχής που φιλοτεχνήθηκε –
περί τα τέλη τού 10ου ή αρχές τού 11ο αι. – αλλά και του τόπου, της
πρωτεύουσας της βυζαντινής αυτοκρατορίας, Κωνσταντινούπολης.

Το κείμενο του σιναϊτικού κώδικα, το πρωτότυπο του οποίου πιθανόν να γράφτηκε
περί τον 5ο αι. π.Χ., διασώζει τη μετάφραση των Εβδομήκοντα και πλαισιώνεται
από σχόλια του Ολυμπιοδώρου, διακόνου από την Αλεξάνδρεια και ενός από τους
σημαντικότερους συγγραφείς υπομνημάτων σε βιβλία της Παλαιάς Διαθήκης, καθώς
και άλλων ερμηνευτών, με σκοπό να παρουσιαστεί τόσο η ιστορική, όσο και η
αλληγορική ερμηνεία τής Αγίας Γραφής.

«Το βιβλίο του Ιώβ» συνοδεύεται από δύο τόμους (ελληνικά σε πολυτονικό σύστημα
και αγγλικά), με παλαιογραφική μεταγραφή των κειμένων, την ιστορία και την
ανάλυση του χειρογράφου, τη φιλοσοφική και θεολογική ανάλυση του κειμένου,
καθώς και μετάφρασή του στην καθομιλουμένη, που υπογράφουν οι πανεπιστημιακοί
Μιλτιάδης Κωνσταντίνου, Γεώργιος Γαλάβαρης και Κωνσταντίνος Μπελέζος, η
ερευνήτρια της Ακαδημίας Αθηνών, Ελένη Παππά και ο Ιερομόναχος Ευσέβιος
Βίττης, ενώ την επιστημονική επιμέλεια έχει ο παλαιογράφος και φιλόλογος
Αγαμέμνων Τσελίκας.

Ποιος ήταν ο Ιώβ

Γιος του Ζαρέ και της Βοσσόρας, ήταν απόγονος του Ησαύ «πέμπτος από Αβραάμ»
και κατά συνέπεια γεννημένος πριν από τον Μωυσή. Χαρακτηρίζεται Ανατολίτης και
η χώρα του – αν και δεν μπορεί να εντοπιστεί με βεβαιότητα – τοποθετείται
νοτιοανατολικά της Νεκράς Θάλασσας, μεταξύ Ιδουμαίας και Αραβίας. Είχε
διατελέσει βασιλιάς στην Εδώμ, με το όνομα Ιωβάβ. Όσο για τη διάρκεια του βίου
του; Σύμφωνα με την παράδοση έζησε 170 χρόνια μετά τη δοκιμασία του, ενώ
συνολικά η ζωή του διήρκεσε 240, ή 248, ή 255 έτη, ανάλογα με τις διαφορετικές εκδοχές.

INFO

«To βιβλίο του Ιώβ» κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Γραφίδα (Σόλωνος 100, τηλ.
010-3392.066) σε χειροποίητη κασετίνα και συνοδεύεται από εγγύηση. Τιμή: 500
ευρώ. Διάθεση: Αθ. Χριστάκης (Ιπποκράτους 10).