ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Μια πρόταση για τα ΑΕΙ

Θα γνωρίζετε ότι σε πολλές χώρες, σε Αμερική και Ευρώπη, κυβερνήσεις και
υπεύθυνοι που βλέπουν προς το μέλλον έχουν αυξήσει τα όρια συνταξιοδότησης των
εργαζομένων. Εκεί όπου η αύξηση είναι ιδιαίτερα σημαντική είναι για τους
πανεπιστημιακούς καθηγητές, όπου το όριο υπερβαίνει και το 70ό έτος, σε
ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις κατά πολύ. Είναι τέτοιες οι αλλαγές και οι
απαιτήσεις στη σύγχρονη κοινωνία για έμπειρο επιστημονικό δυναμικό, τόσο
δραματικές οι εξελίξεις στην υγεία και στο προσδόκιμο της ζωής, όπως είναι
δαπανηρές και χρονοβόρες οι διαδρομές για τη μετάδοση της υψηλής γνώσης, ώστε
σε συνδυασμό με τις σωρευτικές χρηματοοικονομικές ανάγκες του ασφαλιστικού
συστήματος να ξεπεραστούν πια νόρμες και ιδεολογήματα περασμένης εποχής.

Συνήθως οι δικές μας πολιτικές είναι «εκ των υστέρων». Τούτο όμως έχει
αποδειχθεί εξόχως δαπανηρό, τώρα μάλιστα που αντιμετωπίζουμε αυξημένη πίεση
για βελτίωση της ανταγωνιστικότητάς μας, στην οικονομία και γενικότερα στην
οργάνωση της κοινωνίας. Δεν έχουμε περιθώρια για να συνεχισθεί η σπάταλη, η
ανορθόλογη διαχείριση του πνευματικού μας πλούτου, ακαδημαϊκού και τεχνικού.
Γνωρίζουμε όλοι ότι παρά τις όποιες αδυναμίες των Πανεπιστημίων μας (για τις
οποίες άλλωστε κυρίως υπεύθυνη είναι παραδοσιακά η Πολιτεία) εκεί έχουν σήμερα
συγκεντρωθεί επιστήμονες και ερευνητές σύγχρονου, υψηλότατου επιπέδου που θα
μπορούσαν να σταθούν στο ίδιο ανάστημα απέναντι σε πολλά ξένα ιδρύματα
πρωτοπορίας.

Θα είναι προς το συμφέρον της χώρας και της ανώτατης εκπαίδευσης ειδικότερα να
γίνει αύξηση του ορίου συνταξιοδότησης των καθηγητών τουλάχιστον ως το
εβδομηκοστό (70) έτος της ηλικίας τους. Οι λόγοι που συνηγορούν υπέρ μιας
τέτοιας ρύθμισης είναι πολλοί. Στη φάση ανάπτυξης όπου βρίσκεται η χώρα δεν
έχει την πολυτέλεια να αδρανοποιεί ενωρίς ένα σημαντικό ποσοστό του πλέον
έμπειρου επιστημονικού μας δυναμικού. Το κόστος άλλωστε της επένδυσης που
απαιτείται (σε χρόνια και σε χρήμα) για να διεκδικήσει ένας επιστήμονας θέση
καθηγητή είναι ιδιαίτερα υψηλό και είναι προς όφελος του συνόλου να γίνει η
απόσβεσή του σε μεγαλύτερο μήκος χρόνου επιτρέποντας στους καθηγητές των
Πανεπιστημίων να εργαστούν περισσότερα χρόνια. Με καταργημένη την έδρα η
παράταση της πανεπιστημιακής λειτουργίας ενός καθηγητή δεν εμποδίζει την
εξέλιξη των νεότερων πανεπιστημιακών. Και βέβαια από μια τέτοια ρύθμιση θα
υπάρξει σοβαρό και άμεσο δημοσιονομικό όφελος. Όλα αυτά συνιστούν μια
συγκεκριμένη πρόταση προοπτικής με άμεσο θετικό αποτέλεσμα.

Στον τόπο μας πολλά πράγματα γίνονται δυστυχώς καθυστερημένα και δαπανηρά. Εδώ
δεν υπάρχει δικαιολογία για να συνεχίζεται αυτή η νοοτροπία. Η σημερινή ηγεσία
του υπουργείου Παιδείας έχει επιχειρήσει να περάσει την εικόνα της θαρραλέας
πολιτικής. Να μια ακόμη ευκαιρία για να στηριχθεί η εικόνα.