Φως στα αυθαίρετα μετά το 2004

Τους νομάρχες καλεί να βγάλουν «τα κάστανα από τη φωτιά» για τα εκατοντάδες
χιλιάδες αυθαίρετα σε ολόκληρη τη χώρα το ΥΠΕΧΩΔΕ, προωθώντας ρυθμίσεις που
τους δίνουν τη δυνατότητα να εντάξουν περιοχές στο Σχέδιο Πόλης. Ακόμα κι αν
προχωρήσει όμως το σενάριο, θα είναι εξαιρετικά δύσκολο να γίνουν νέες
εντάξεις στο Σχέδιο Πόλης πριν από τα επόμενα δύο χρόνια λόγω των χρονοβόρων
απαιτούμενων διαδικασιών.

Χιλιάδες αυθαίρετα. Σε δάση, σε παραλίες, σε αρχαιολογικούς χώρους ή προστατευόμενους και όμως δεν τα γκρεμίζουν…

Το θέμα των αυθαιρέτων και των πιεστικών αιτημάτων των ιδιοκτητών
τους-ψηφοφόρων για «φως-νερό-τηλέφωνο» δημιουργεί ήδη πονοκεφάλους στην
κυβέρνηση που εντείνονται εν όψει των Δημοτικών αλλά και Εθνικών Εκλογών.
Αναζητώντας τρόπους «εξόδου» από το αδιέξοδο που έχει δημιουργηθεί με την
αυθαίρετη δόμηση στην Ελλάδα, το ΥΠΕΧΩΔΕ επιχειρεί να ξεμπλοκάρει ορισμένες
εντάξεις στο Σχέδιο Πόλης, μέσω της ενεργοποίησης νομοθετικής ρύθμισης του
’97.

Ο νόμος Τρίτση

Πρόκειται για την τροποποίηση του οικιστικού νόμου Τρίτση η οποία είναι μία
απο τις ενέργειες που προωθούνται για να «ξεμπλοκαριστούν» εκκρεμότητες
ένταξης στο Σχέδιο Πόλης. Η εν λόγω τροποποίηση δίνει τη δυνατότητα στους
Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Νομαρχία και Δήμοι) να προκηρύξουν μελέτες
προκειμένου να εντάξουν στο Σχέδιο Πόλης οικισμούς. Στις προθέσεις της ηγεσίας
του ΥΠΕΧΩΔΕ είναι να ενεργοποιηθεί ο νόμος, που παρέμενε ανενεργός μετά την
ψήφισή του, και ήδη έχουν γίνει τα πρώτα βήματα προς αυτή την κατεύθυνση:
πρόκειται για τα σχέδια της προκήρυξης μελετών που αποστέλλονται στους ΟΤΑ.

Την «τελευταία λέξη» όμως στο θέμα των αυθαιρέτων φαίνεται πως διατηρεί πάντα
η Κεντρική Διοίκηση, καθώς οι εν λόγω μελέτες, όταν κι εφόσον γίνουν, πρέπει
να εγκριθούν και να χρηματοδοτηθούν απο τις Περιφέρειες. Στο ερώτημα «γιατί
μέχρι τώρα παρέμενε ανενεργός η εν λόγω νομοθετική ρύθμιση», η απάντηση
παραγόντων του ΥΠΕΧΩΔΕ είναι αφοπλιστική.

Οι δισταγμοί

«Νόμους έχουμε, εφαρμογή τους δεν μπορούμε να κάνουμε. Έχουμε χιλιάδες
αυθαίρετα μέσα σε δάση, πάνω στη θάλασσα και μέσα σε αρχαιολογικούς ή
προστατευόμενος χώρους και οι νομαρχίες που έχουν την ευθύνη απο τον νόμο για
να γκρεμίσουν διστάζουν να στείλουν τις μπουλντόζες. Ακόμα-ακόμα σε πολλές
περιπτώσεις δεν χαράσσουν ούτε τη γραμμή του αιγιαλού!».

Παρά το «κακό προηγούμενο» και την ατολμία των νομαρχών να βάλουν το μαχαίρι
στο κόκαλο για τα αυθαίρετα, φαίνεται πως τίποτα δεν εμποδίζει την Κεντρική
Διοίκηση να χρησιμοποιήσει την… Αυτοδιοίκηση για να εντάξει περιοχές στο
Σχέδιο Πόλης. Πρόκειται άλλωστε και για τη μοναδική – μέχρι στιγμής – νόμιμη
οδό που υπάρχει, αφού η νομοθεσία απαγορεύει τη νομιμοποίηση αυθαιρέτων. Εκτός
αν η κυβέρνηση προχωρήσει σε νέο νόμο.

Χωρίς ελπίδα

Ακόμα και σε αυτή την περίπτωση όμως, για νομιμοποίηση λίγοι μπορούν να
ελπίζουν: οι, υπό προώθηση, μελέτες θα ευνοήσουν κυρίως αυθαίρετα που
βρίσκονται κοντά σε οικισμούς ενώ, μέχρι να γίνουν οι πράξεις εφαρμογής, θα
πρέπει να απαντηθεί το ακανθώδες ερώτημα «τι κάνεις με τα αυθαίρετα που
βρίσκονται σε δάση και προστατευόμενες περιοχές».

Όπως τονίζεται από το ΥΠΕΧΩΔΕ, το πρόβλημα με τα αυθαίρετα που κατά προσέγγιση
υπολογίζονται σε περίπου 400.000 σε ολόκληρη τη χώρα, «είναι ιδιαίτερα
πολυσύνθετο, με πολλές διαφορετικές πτυχές, κι ακριβώς γι’ αυτό είναι και
δύσκολο να προωθηθεί μια λύση. Υπάρχουν πολλές διαφορετικές κατηγορίες
αυθαιρέτων, δεν μπορούν να μπουν όλα στο ίδιο τσουβάλι. Έχει ήδη ζητηθεί από
τις νομαρχίες να προχωρήσουν σε καταγραφή της κατάστασης ώστε να ξέρουμε τι
συμβαίνει. Όμως ούτε αυτό προχωράει».