Μελετάει… Ντοστογιέφσκι

«Μη λες ανοησίες, Σόνια!», της είπε ατάραχα. «Σε τι είμαι ένοχος απέναντί
τους; Γιατί να πάω μόνος μου να παραδοθώ; Τι θα τους πω; Κι αυτοί σκοτώνουν
εκατομμύρια ανθρώπους και το ‘χουν για τιμή τους και καμάρι τους! Παλιάνθρωποι
και δειλοί – να τι είναι όλοι τους, Σόνια!»

Η ματριόσκα. Μέσα σε μια ματριόσκα, μικροπωλητές της Μόσχας κλείνουν μια δεκαετία αμερικανορωσικών σχέσεων

Τα αισθήματα του Ρασκόλνικοφ, ύστερα από δύο φόνους, απασχολούν ιδιαίτερα τον
Τζορτζ Μπους τον τελευταίον καιρό. Ο Αμερικανός πρόεδρος προετοιμάζεται
πυρετωδώς για το ταξίδι του στη Ρωσία, αυτή την εβδομάδα, διαβάζοντας το
αριστούργημα του Φιόντορ Ντοστογιέφσκι «Έγκλημα και τιμωρία». Σύμφωνα με το
αμερικανικό περιοδικό «Time», το σχετικό ανάγνωσμα εισηγήθηκε στον πρόεδρο
Μπους η σύμβουλός του σε θέματα εθνικής ασφάλειας Κοντολίζα Ράις, η οποία
πιστεύει ότι το μυθιστόρημα θα βοηθήσει τον Αμερικανό πρόεδρο να κατανοήσει
την ψυχοσύνθεση των Ρώσων. Ίσως όμως την κατανοεί ήδη αρκετά, αφού, όπως
γράφει η εφημερίδα «Γκάρντιαν», όποτε ο Μπους θέλει να επικοινωνήσει με τον
πρόεδρο Πούτιν, λέει στους συνεργάτες του: «Πάρτε μου στο τηλέφωνο τον
Πούτι-Πουτ», κάτι που προδίδει μάλλον ένα αίσθημα οικειότητας.

Πάντως, μπορεί ο Τζορτζ Μπους να ελπίζει ότι στη Ρωσία θα ξεμπερδέψει με έναν
Ντοστογιέφσκι – οριστικοποιώντας τη συμφωνία του με τον πρόεδρο Πούτιν για τον
περιορισμό των πυρηνικών όπλων – αλλά κατά την επίσκεψή του στις
δυτικοευρωπαϊκές πρωτεύουσες, με στόχο τη σύσφιξη της αντιτρομοκρατικής
συμμαχίας, ίσως χρειαστεί να διαβάσει κάτι παραπάνω. Γιατί η υποδοχή που του
ετοιμάζουν στη Γαλλία και τη Γερμανία είναι μάλλον ψυχρή – με εξαίρεση τις
αναμενόμενες διαδηλώσεις στο Βερολίνο, όπου έχουν κινητοποιηθεί 10.000
αστυνομικοί.

«Η αντίληψη της απειλής στην Αμερική είναι πολύ διαφορετική από ό,τι είναι
στην Ευρώπη», λέει ο Μπάστιαν Γκίγκριχ, αναλυτής του διεθνούς ινστιτούτου
Άσπεν, σε μία προσπάθεια να ερμηνεύσει την ψυχρότητα. «Όταν οι Αμερικανοί λένε
“Βρισκόμαστε σε πόλεμο”, είναι κάτι που δεν το νιώθουν οι Ευρωπαίοι». Με
δηλώσεις της, η Κοντολίζα Ράις ήρθε χθες να ψυχράνει ακόμη περισσότερο το
κλίμα, καλώντας τη γερμανική κυβέρνηση να υποστηρίξει πιο εντατικά τις ΗΠΑ
στις ενέργειές της κατά του Ιράκ.

Εσωτερικά πυρά

Όμως, η εξωτερική πολιτική του προέδρου Μπους δέχθηκε χθες πυρά και από το
εσωτερικό, όταν η πρώην υπουργός Εξωτερικών Μαντλίν Ολμπράιτ υποστήριξε ότι η
πολιτική του Μπους δεν έχει συνοχή και ότι ενώ «πολλά μέλη της κυβέρνησης
Μπους μιλούν για τη σημασία των συμμάχων τους στην Ευρώπη και την Ασία,
παραλείπουν να χρησιμοποιήσουν τις συμμαχίες αυτές στα προβλήματα αμοιβαίας
ασφάλειας».

Πάντως, αν και «αδιάβαστος» όσον αφορά τις προειδοποιήσεις που είχε λάβει για
τη δράση των τρομοκρατών στις ΗΠΑ, ο Τζορτζ Μπους φαίνεται να αποκρούει με
επιτυχία τους επικριτές του. Σύμφωνα με την εφημερίδα «Χέραλντ Τρίμπιουν»,
πολλά από τα μέλη του Κογκρέσου που μέχρι την Κυριακή τον κατηγορούσαν ότι δεν
έκανε όσα μπορούσε για να αποτρέψει τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, τώρα
στρέφουν τα πυρά τους πιο χαμηλά από τον Λευκό Οίκο, επικεντρώνοντάς τα στο
FBI και τη CIA.

Ικανοποιημένοι

Άλλωστε, η πλειονότητα των Αμερικανών (σε ποσοστό 58%) εμφανίζεται
ικανοποιημένη από τα μέτρα που έλαβε η κυβέρνηση Μπους πριν από τα
τρομοκρατικά χτυπήματα της 11ης Σεπτεμβρίου, με βάση τις πληροφορίες που
διέθετε εκείνη την εποχή, σύμφωνα με δημοσκόπηση που δημοσιεύθηκε στην
εφημερίδα «Γουώλ Στρητ Τζέρναλ». (Αντίθετα, σύμφωνα με άλλη δημοσκόπηση που
δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Νιούζγουικ», το 55% των Αμερικανών θεωρεί πως η
κυβέρνηση θα έπρεπε να είχε ειδοποιήσει τους πολίτες για πιθανές
αεροπειρατείες.) Νέα προειδοποίηση απηύθυνε χθες ο γερουσιαστής Μπομπ Γκράχαμ
ότι και άλλες ισλαμικές οργανώσεις, πλην της Αλ Κάιντα, όπως η Χεζμπολάχ και η
Ισλαμική Τζιχάντ της Αιγύπτου, ενδέχεται να σχεδιάζουν επίθεση εναντίον των
ΗΠΑ.

Σε συνέχεια της πάγιας αμερικανικής πολιτικής των τελευταίων 40 ετών έναντι
της Κούβας, ο πρόεδρος Μπους τάχθηκε χθες υπέρ της διατήρησης του εμπάργκο, αν
ο Κουβανός πρόεδρος δεν προχωρήσει σε ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις. Ο Τζορτζ
Μπους χαρακτήρισε τον Φιντέλ Κάστρο «τύραννο» και «δικτάτορα», και ξεκαθάρισε
ότι το εμπορικό εμπάργκο κατά της Κούβας θα διαρκέσει για όσο χρονικό διάστημα
η κυβέρνηση της Αβάνας δεν αποδεικνύει ότι σκοπεύει να δεσμευτεί στον δρόμο
του εκδημοκρατισμού.