Αγεφύρωτες οι απόψεις Κληρίδη – Ντενκτάς

Την αναβάθμιση του ρόλου των Ηνωμένων Εθνών στις συνομιλίες Κληρίδη – Ντενκτάς
για την επίλυση του Κυπριακού με την υποβολή ιδεών και εγγράφων ζήτησε ο
γενικός γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Κόφι Ανάν από τους δύο ηγέτες σε μια
προσπάθεια να επιταχυνθεί η διαδικασία και να υπάρξουν απτά αποτελέσματα έως
το τέλος Ιουνίου.

Με ενδιαφέρον, κατά συνέπειαν, αναμένονται οι δηλώσεις που θα κάνει νωρίς το
απόγευμα σήμερα ο Κόφι Ανάν για τα αποτελέσματα των χωριστών συναντήσεών του
με Κληρίδη – Ντενκτάς και του κρίσιμου δείπνου των τριών.

Ο γενικός γραμματέας έχει την πλήρη υποστήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών (ο
πρόεδρος Μπους απέστειλε προσωπική επιστολή στον Ανάν για το Κυπριακό) και της
Βρετανίας, καθώς και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Την ίδια ώρα και ενώ οι διαβουλεύσεις του γενικού γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών
στη Λευκωσία βρίσκονταν σε εξέλιξη, Κληρίδης και Ντενκτάς, με συνεντεύξεις
τους στο τουρκικό CNN, περιέγραψαν τη λύση που επιδιώκουν. Ανέδειξαν
ταυτόχρονα το χάσμα που χωρίζει τις δύο πλευρές, αφού ο κατοχικός ηγέτης
επιμένει στη συνομοσπονδία δύο κυρίαρχων κρατών, αποκαλώντάς την «συνεταιρικό
κράτος» και εισάγει – για πρώτη φορά – 15ετή μεταβατική περίοδο μέχρι της
πλήρους εξάσκησης των τριών θεμελιωδών ελευθεριών, εκείνων της ιδιοκτησίας,
της εγκατάστασης και της διακίνησης.

Από την άλλη, ο πρόεδρος Κληρίδης περιγράφει ένα ομοσπονδιακό κράτος από δύο
καντόνια με κρατική κυριαρχία, αναγνωρίζοντας όμως ταυτόχρονα ότι η κεντρική
κυβέρνηση δεν θα μπορεί να επεμβαίνει στα θέματα εσωτερικής αρμοδιότητας των
δυο καντονιών. Είναι η πρώτη φορά που ο πρόεδρος Κληρίδης περιγράφει δημοσίως
τη λύση που θα μπορούσε να δεχθεί.

Ο Κόφι Ανάν έθεσε, τόσο στον πρόεδρο Κληρίδη όσο και στον Ρ. Ντενκτάς, ως θέμα
προτεραιότητας την αναβάθμιση του ρόλου των Ηνωμένων Εθνών στις απευθείας
συνομιλίες. Ειδικότερα, του ρόλου του ειδικού του αντιπρόσωπου Αλβάρο ντε Σοτο
με την έννοια ότι θα μπορεί να παρεμβαίνει με ιδέες και άτυπα έγγραφα στις
συζητήσεις των δυο ηγετών. Είναι σαφές ότι ο γενικός γραμματέας επιδιώκει την
επιτάχυνση της διαδικασίας με την καταγραφή των σημείων κοινού εδάφους και εν
συνεχεία με συγκεκριμένες προτάσεις να γίνει προσπάθεια γεφύρωσης των διαφωνιών.

Το κλίμα και η σημειολογία των συναντήσεων του Κόφι Ανάν με τους Κληρίδη και
Ντενκτάς ήταν πολύ διαφορετικό. Τα Ηνωμένα Έθνη επανέφεραν, κατά κάποιον
τρόπο, στην τάξη τον κατοχικό ηγέτη, ο οποίος ζητούσε να συναντηθεί με τον
γενικό γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών στο «προεδρικό» του μέγαρο. Το αίτημα του
απερρίφθη και η συνάντηση έγινε στο σπίτι του, ενώ στον περίβολο είχαν
συγκεντρωθεί μερικές δεκάδες άτομα με σημαίες του ψευδοκράτους και τα
εμβλήματα των «γκρίζων λύκων» που απειλούσαν σε φυλλάδιο που διένειμαν ότι θα
χυθεί αίμα. Ο Ντενκτάς μετά τη συνάντηση αποχώρησε χωρίς να κάνει δηλώσεις,
αλλά εν συνεχεία επανήλθε για να αναφέρει πως πάντα μιλούσε για λύση τον
Ιούνιο, υπό την προϋπόθεση ότι οι Ελληνοκύπριοι θα αναγνωρίσουν την ισότητα
του ψευδοκράτους.

Στο Προεδρικό Μέγαρο επικρατούσε κλίμα ανακούφισης μετά την ολοκλήρωση της
συνάντησης Ανάν – Κληρίδη. Καλά πληροφορημένες πηγές έλεγαν ότι ο γενικός
γραμματέας εμφανίστηκε ικανοποιημένος από τη στάση του προέδρου Κληριδη στη
διάρκεια των συνομιλιών. Ο Κύπριος πρόεδρος φέρεται να αποδέχθηκε την
παρέμβαση των Ηνωμένων Εθνών στις συνομιλίες και σε δηλώσεις του εξέφρασε
ικανοποίηση για τη συνάντηση με τον Ανάν. Οργανώσεις συγγενών αγνοουμένων
πραγματοποίησαν συγκέντρωση έξω από το Προεδρικό Μέγαρο κατά την προσέλευση
του Κόφι Ανάν και επέδωσαν στη συνέχεια τέσσερις τομους με 68 χιλιάδες
υπογραφές, που ζητούν τη διακρίβωση της τύχης 27 παιδιών τα οποία αγνοούνται
από την εισβολή.

Στην Άγκυρα, ο Μπουλέντ Ετζεβίτ, ο οποίος ταλαιπωρείται από την υγεία του και
οικουρεί, έκανε μια δήλωση με την οποία προσπάθησε να προσαρμοστεί στο διεθνές
κλίμα, κρατώντας όμως αποστάσεις από την πρωτοβουλία του Κόφι Ανάν. Υπάρχουν
ελπιδες – είπε – και ερμήνευσε ως θετικό σημείο την επίσκεψη του Κόφι Ανάν στα
κατεχόμενα για να συναντήσει τον Ντενκτάς. Παραδέχθηκε, πάντως, πως το
Κυπριακό επηρεάζει την ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας.