ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Ή αυτοί ή εμείς

Προχωράμε προς το άπειρο βάθος του τούνελ με την πλάνη
ότι οδεύουμε προς την έξοδο.

Πότη Κατράκη, Το άθροισμα αρνητικό

Ζούμε σε μια χώρα και σε μια περίοδο όπου όλοι είναι (δυνητικά) ύποπτοι αλλά
ουδείς τελικά ένοχος. Αυτό το (σχεδόν καθημερινό) κυνήγι μάγων και μαγισσών,
που όμως δεν κορυφώνεται ποτέ με καθαρτήρια τελετή, μας σαπίζει περισσότερο
και από τα ίδια τα τελεσθέντα εγκλήματα. Άπαντες ισχυρίζονται ότι κατέχουν
μυστικά και κρατούν ντοκουμέντα που «ενοχοποιούν» κάποιους (ισχυρούς και μη),
οι κρατούντες αντικρούουν τον υπαινιγμό (στα μεν φανερά κάνοντας λόγο για
υπονόμευση και εκτροπή και στα κρυφά ρίχνοντας γέφυρες «διαπραγμάτευσης») κι
εκεί που περιμένεις να γίνει το μεγάλο και εθνοσωτήριο «μπαμ», έξαφνα πέφτει
σιωπή και το όλο θέμα διευθετείται με αμοιβαίες υποχωρήσεις (δηλαδή με
συμψηφισμό ενοχών).

Αυτή η διαδικασία ισορροπίας / εξισορρόπησης εκφυλίζει κι ευτελίζει τη δημόσια
ζωή. Όσα «εξυπνακίστικα» κι αν επινοούν οι κυβερνητικοί παράγοντες, όσες
πιέσεις κι αν ασκούν οι υπόγειοι αρουραίοι του Μαξίμου, όσα φιλολαϊκά μέτρα κι
αν εξαγγέλλονται για να ξεχάσουν οι πολίτες, η μπόχα μένει. Η αίσθηση ότι στη
χώρα μας μόνον η συναλλαγή μετράει πολιτικά, δεν φεύγει με αεροζόλ παροχών ή
με υψηλούς τόνους κομματικής νομιμοφροσύνης.

Λείπει η (αυτο)κάθαρση. Λείπει η αναγκαία τιμωρία των επίορκων, των «κακών
παραδειγμάτων».

Το «συγγνώμη (πάλι) κάναμε λάθος» δεν αρκεί.

Το «ήμασταν σοσιαλιστές αλλά τώρα μας αρέσει ο φιλελευθερισμός της εξουσίας
(μας)» δεν φτάνει.

Το «για να ρίξουμε το κατεστημένο πρέπει να του χαρίσουμε το Κράτος κι ύστερα
να το υπονομεύσουμε (όπως π.χ. στον ΟΤΕ)» δεν πείθει ούτε τους κινεζόφιλους.

Το «δεν γνωρίζετε εσείς οι τυχεροί (sic) που δεν έχετε τις δικές μας σκοτούρες
τι πιέσεις δεχόμαστε από κέντρα που δεν μπορούμε να σας κατονομάσουμε» δεν
δικαιολογεί τις αν-ήθικες υποχωρήσεις και τις υπερ-εθνικές αναθεωρήσεις.

Οι υπουργοί βγαίνουν στα κανάλια για να μας εξηγήσουν «γιατί δεν φταίνε για
τίποτε» (αφού όλα είναι αντικειμενικά και το υποκείμενο είναι ανεύθυνο). Οι
πανικόβλητοι χρηματοοικονομιστές μας ζητάνε να μην πανικοβληθούμε. Οι
«μετακινούμενες πολιτικές γλάστρες» έχουν μπερδέψει τη Δημοκρατία και την
Εντιμότητα με τις συνεχείς ξύλινες και αναξιόπιστες δηλώσεις περί Δημοκρατίας
και Εντιμότητας.

Μ’ έναν άκρατο βολονταρισμό (εμείς δουλεύουμε…), λες και όλοι οι άλλοι
Έλληνες εργαζόμενοι κάθονται μ’ έναν αδικαιολόγητο αυτοβαυκαλισμό (εμείς
είμαστε ισχυροί και ισότιμοι…), μ’ ένα άηθες ξέπλυμα μη-καθαρών ανθρώπων
(ακόμα και μέσω ΜηΚυΟ), με μια ηθελημένη σύγχυση των αγώνων για δημοκρατία και
ελευθεροτυπία με τα show επιδειξισμού κάθε είδους και μορφής, πορευόμαστε σε
αναπότρεπτη κατά-πτωση.

Η Πολιτική εάλω; Παραδόθηκε άνευ όρων; Μήπως παραφρόνησε; Όποιος πιστεύει ότι
ο Λαός είναι στην εξουσία εάν ο Γλίξμπουργκ περιληφθεί στα ψηφοδέλτια του
ΠΑΣΟΚ για να μαζέψει ψήφους απ’ τα Δεξιά, εάν η Ένωση Εφοπλιστών αναλάβει το
υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας και τα Ξένα Κολέγια (ή οι σχετικές κολεγιές) το
υπουργείο Παιδείας, εάν τα Μεγάλα Κανάλια ορίσουν τον πρόεδρο του ΕΣΡ και οι
αθάνατοι της ΔΟΕ τον υπουργό Πολιτισμού, όποιος πραγματικά πιστεύει κάτι
τέτοιο ή είναι επικίνδυνα αφελής ή είναι φορέας αυτής της πτώσης της
Πολιτικής.

Ας το συνειδητοποιήσουμε όλοι: δεν πρόκειται να βγούμε από αυτό το κλίμα του
σεσηπότος και της καχυποψίας εάν δεν καταλογισθούν ευθύνες και δεν τιμωρηθούν
οι ένοχοι.

Η ανοχή που πρέπει να χαρακτηρίζει το δημοκρατικό πολίτευμα και την ανοικτή
κοινωνία δεν έχει καμία σχέση με την επιτρεπτικότητα απέναντι στους
διαπλεκόμενους, στους τηλεκατευθυνόμενους, στους αχυράνθρωπους.

Ή αυτοί ή εμείς. Τόσο απλό είναι το δίλημμα. Ας γίνει και σύνθημα και στόχος
πριν η μπόρα / μπόχα μάς παρασύρει όλους.

Ο Γιάννης Πανούσης είναι καθηγητής της Εγκληματολογίας στο Τμήμα
Επικοινωνίας και ΜΜΕ στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.