Μεγάλο παζάρι ώς τον Δεκέμβριο

Ο διερευνητικός ελληνοτουρκικός διάλoγος για το Αιγαίο έχει «ημερομηνία»
λήξης και η Αθήνα σε καμιά περίπτωση δεν είναι διατεθειμένη να ανεχθεί
ατέρμονες συζητήσεις άνευ ουσίας, μόνο και μόνο για να εμφανίζεται η Άγκυρα
διαλλακτική στα όμματα των τρίτων.

Παπανδρέου – Τζεμ: Συζητούν για όλα – Κυπριακό, ελληνοτουρκικά, ευρωστρατό… – με ειλικρίνεια. Ξέρουν, όμως, και οι δυό ότι οι διαπραγματεύσεις θα είναι… για γερά νεύρα

Ανώτατη πηγή του υπουργείου Εξωτερικών εξηγούσε ότι η Σύνοδος Κορυφής της
Κοπεγχάγης, τον ερχόμενο Δεκέμβριο, είναι το απώτατο όριο μέσα στο οποίο θα
κριθεί ο ελληνοτουρκικός διάλογος. Και τούτο διότι εκεί, στην Κοπεγχάγη, θα
εξετασθεί επισήμως το τουρκικό αίτημα για προσδιορισμό ημερομηνίας έναρξης
ενταξιακών διαπραγματεύσεων. «Εμείς – έλεγε – θα δούμε εάν οι διερευνητικές
επαφές εξελίσσονται έτσι που να μπορούν να έχουν κάποιο αποτέλεσμα.

Εάν, όμως, δούμε ότι η Τουρκία επιμένει απλώς σε απαράδεκτες αξιώσεις που έχει
διατυπώσει και στο παρελθόν, είναι σαφές ότι δεν πρόκειται να περιμένουμε το
2004, που λέει το Ελσίνκι. Θα πούμε στους εταίρους μας ευθέως ότι ημερομηνία
δεν πρόκειται να δοθεί, διότι δεν δείχνουν ουσιαστική διάθεση συμφιλίωσης».
Τούτων δοθέντων, είναι ξεκάθαρο ότι οι επόμενες συναντήσεις των πρέσβεων και
εμπειρογνωμόνων των δύο πλευρών θα είναι και ουσιαστικές, αλλά και… λίγες.
Το γεγονός αυτό, εξάλλου, έχει συζητήσει εκτενώς ο Γιώργος Παπανδρέου με τον
Ισμαήλ Τζεμ, όπως, άλλωστε, μεταξύ των δύο υπουργών έχει ξεκαθαρισθεί και πως
το Κυπριακό θα είναι ο θετικός ή αρνητικός, ανάλογα με την εξέλιξή του,
καταλύτης και στα ελληνοτουρκικά.

Ως… καρότο. Σε ό,τι αφορά, όμως, την ημερομηνία έναρξης
διαπραγματεύσεων, που διεκδικεί η Άγκυρα, τα πράγματα είναι πολύ πιο
περίπλοκα. Διότι η Αθήνα μπορεί να αντιμετωπίζει το ζήτημα ως ένα… καρότο,
που ενδέχεται να είναι χρήσιμο στο παζάρι του όλου πλέγματος των σχέσεων
Αθήνας – Άγκυρας, αλλά οι υπόλοιποι εταίροι δεν έχουν την ίδια στάση.
Κορυφαίος Ευρωπαίος διπλωμάτης στην Αθήνα έλεγε, ότι «δεν υπάρχει καμιά
απολύτως πιθανότητα να πάρουν οι Τούρκοι ημερομηνία στην Κοπεγχάγη, ό,τι κι αν
κάνουν», κάτι που δείχνει ότι τούτη τη φορά το τουρκικό αίτημα «δεν περνάει
από την ελληνική κυβέρνηση».

Ο ευρωστρατός. Αντιθέτως, η υπόθεση του ευρωστρατού – που έχει μπει σε
μεγάλη κινητικότητα μετά τη Σύνοδο Κορυφής της Βαρκελώνης – ουσιαστικά περνάει
και από την Αθήνα και από την Άγκυρα. Δηλαδή, το συμβιβαστικό κείμενο που
υποτίθεται ότι επιδιώκουν οι «15» δεν θα πρέπει απλώς να έχει τις ευλογίες της
ελληνικής κυβέρνησης, αλλά για να λύσει και τον γόρδιο δεσμό των σχέσεων
Ένωσης – ΝΑΤΟ, θα πρέπει να έχει και τις ευλογίες της Άγκυρας. Ο κ. Παπανδρέου
έχει συζητήσει και αυτό το θέμα με τον κ. Τζεμ, αλλά στους παροικούντες την
Ιερουσαλήμ είναι γνωστό πως τον τελευταίο λόγο θα τον έχουν οι Τούρκοι
στρατηγοί.

Οι οποίοι, εσχάτως, επιδεικνύουν μια μάλλον εξωστρεφή δραστηριότητα – εν
ολίγοις, δείχνουν τα δόντια τους.

Στο ράφι. Η ελληνική κυβέρνηση, ωστόσο, παρά τη σκληρή διαπραγμάτευση
που προτίθεται να κάνει έχει με το μέρος της και ένα δεδομένο που όλοι
γνωρίζουν, αλλά ουδείς λέει ανοικτά ότι εάν δεν βρεθεί λύση μέχρι τον Ιούνιο,
το θέμα απλούστατα θα μείνει εκκρεμές διότι από εκεί και μετά (και για έναν
χρόνο) η προεδρία της Ένωσης περνάει για τα θέματα άμυνας στα ελληνικά χέρια.
Δηλαδή, το αγκάθι του ευρωστρατού θα μπει… στο ράφι εάν οι Ευρωπαίοι εταίροι
και η Άγκυρα δεν κατανοήσουν τις ελληνικές ευαισθησίες.

Αυτό, φυσικά, δεν σημαίνει ότι ο ευρωστρατός δεν θα μπορεί να πραγματοποιεί
αποστολές – όπως είναι, ας πούμε, η αντικατάσταση της ΝΑΤΟϊκής δύναμης στην
ΠΓΔΜ. Όμως, τότε, η χρήση των υποδομών της Συμμαχίας θα πρέπει να γίνεται με
ad hoc ρυθμίσεις, φόρμουλα που έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα για όλους.

Κύπρος και Ε.Ε.

Ο επίτροπος αρμόδιος για τη Διεύρυνση της Ένωσης Γκούντερ Φερχόιγκεν, εξέφρασε
χθες την άποψη ότι «έχει προχωρήσει τόσο πολύ η διαδικασία ένταξης της Κύπρου
στην Ε.Ε., που οποιαδήποτε καθυστέρηση θα ήταν πραγματικά επικίνδυνη». Για μια
ακόμα φορά ο Φερχόιγκεν τόνισε ότι η επίλυση του Κυπριακού δεν είναι
προϋπόθεση για την ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε. ως πλήρους μέλους, αναφέροντας
ωστόσο ότι «σε περίπτωση που δεν υπάρξει λύση στο πολιτικό πρόβλημα, όλα τα
ενδεχόμενα είναι ανοιχτά, και τα μέλη της Ε.Ε. θα πάρουν την τελική τους
απόφαση λαμβάνοντας υπόψη τους όλους τους παράγοντες».