«Μεσαιωνική βαρβαρότητα»

Ήταν η στιγμή που περίμενε. Μίλησε για εγκλήματα «σχεδόν μεσαιωνικής
βαρβαρότητας». Σκιαγράφησε το πορτρέτο ενός ανθρώπου που έσπασε κάθε ηθικό
φραγμό προκειμένου να ικανοποιήσει «τη δίψα του για εξουσία». Αναγνώρισε ότι η
δίκη αυτή «θα γράψει ιστορία». Και συνέταξε η ίδια τις πρώτες της λέξεις.

Δίκη Μιλόσεβιτς. Παίρνοντας πρώτη τον λόγο, η εισαγγελέας Κάρλα ντελ Πόντε κατηγόρησε τον πρώην πρόεδρο της Γιουγκοσλαβίας για μια εκστρατεία, κατά την οποία εισήγαγε τη λέξη «εθνοκάθαρση στο καθημερινό μας λεξιλόγιο»

«Ως εισαγγελέας», είπε με αποφασιστική φωνή η Κάρλα Ντελ Πόντε, «φέρω τον
Μιλόσεβιτς ενώπιόν σας προκειμένου να αντιμετωπίσει τις κατηγορίες που τον
βαραίνουν». Η δίκη του πρώην προέδρου της Γιουγκοσλαβίας, η μεγαλύτερη δίκη
μετά τη Νυρεμβέργη, ξεκίνησε χθες το πρωί στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο με
μια εισαγωγική αγόρευση, ιδιαίτερα σκληρή.

«Πίσω από τα εθνικιστικά προσχήματα και τις ωμότητες της εθνοκάθαρσης, πίσω
από τη στομφώδη ρητορική και τις χιλιοειπωμένες φράσεις, το κίνητρο του
Μιλόσεβιτς ήταν απλώς η δίψα για την εξουσία», είπε η Ντελ Πόντε. «Εξαιρετικός
στους τακτικούς ελιγμούς αλλά μέτριος στρατηγός, ο Μιλόσεβιτς δεν έκανε τίποτε
άλλο από το να επιδιώξει την ικανοποίηση της φιλοδοξίας του με τίμημα την
επιβολή ανείπωτων δεινών σε όσους του αντιτάχθηκαν ή απείλησαν την προσωπική
του στρατηγική εξουσίας».

Η επικεφαλής εισαγγελέας του ΔΠΔ κατηγόρησε τον Μιλόσεβιτς για μία εκστρατεία
που εισήγαγε τη λέξη «εθνοκάθαρση στο καθημερινό μας λεξιλόγιο». Επεσήμανε πως
ο δικός της ρόλος «είναι να επιτρέψω στις φωνές των θυμάτων να ακουστούν». Πως
η δίκη αυτή «είναι ποινική», διεξάγεται εναντίον ενός συγκεκριμένου ανθρώπου.
«Σήμερα», δήλωσε η Κάρλα Ντελ Πόντε, «βλέπουμε περισσότερο από ποτέ τη διεθνή
δικαιοσύνη εν δράσει». Τον λόγο πήρε στη συνέχεια ο αναπληρωτής εισαγγελέας
Τζέφρι Νάις, για να αναπτύξει τα κοινά σημεία των τριών κατηγορητηρίων.
Ξεκινώντας από το Κοσσυφοπέδιο και συνεχίζοντας με την Κροατία και τη Βοσνία,
ο Νάις είπε στο δικαστήριο ότι ο Μιλόσεβιτς είχε ευθύνη για τη δράση των
σερβικών στρατευμάτων, «διαδραμάτισε έναν θεμελιώδη ρόλο στον σχεδιασμό, την
οργάνωση και την εκτέλεση του σχεδίου» δημιουργίας μιας Μεγάλης Σερβίας.
«Γνώριζε τι συνέβαινε; Φυσικά γνώριζε».

Το χαμόγελο

Ο κατηγορούμενος άκουγε ατάραχος. Ούτε αυτή η απουσία της αγαπημένης του
συζύγου, Μίρα Μάρκοβιτς, δεν φάνηκε να τον επηρεάζει. Κοιτούσε αδιάφορα τους
δικαστές, κρατούσε μερικές σημειώσεις, πού και πού έγνεφε στους οπαδούς του
που παρακολουθούσαν τα τεκταινόμενα από το ακροατήριο, μέσα από το αλεξίσφαιρο
τζάμι. Οι μόνες λέξεις που φέρεται να είπε ήταν και οι πρώτες που απηύθυνε
στους «amici curiae», τους «φίλους του δικαστηρίου», που έχει διορίσει το ίδιο
το δικαστήριο προκειμένου να διασφαλίσει τη διεξαγωγή μίας δίκαιης δίκης.

«Τις ακούτε αυτές τις αηδίες;», τους ρώτησε σύμφωνα με τον Ζντένκο Τομάνοβιτς,
δικηγόρο του από το Βελιγράδι. «Πώς να μην αντιδράσει κανείς;». Και αντέδρασε.
Με ένα χαμόγελο την ώρα που προβάλλονταν στιγμιότυπα από μία ομιλία του στο
Κοσσυφοπέδιο, από το 1987, όταν είχε δηλώσει στους Σέρβους: «Κανείς δεν πρέπει
να τολμήσει να σας πλήξει».

Ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς θα πάρει για πρώτη φορά τον λόγο αύριο, και όχι σήμερα
όπως είχε προγραμματιστεί, λόγω καθυστέρησης της διαδικασίας. Σύμφωνα με τους
νομικούς του συμβούλους, «θα χρησιμοποιήσει το δικαστήριο για να πει την
αλήθεια. Θα επισημάνει όλες τις νομικές παρατυπίες. Θα απαιτήσει την
απελευθέρωσή του. Θα δείξει ότι αυτή η δίκη είναι πολιτική». Και θα κλητεύσει
ως μάρτυρες προσωπικότητες από τη Δύση.