Διάλογος με παγίδες

Η κυβέρνηση επιμένει πως δεν πρόκειται για «εφ’ όλης της ύλης διάλογο» με την
Τουρκία, επιχειρώντας ουσιαστικά να διασκεδάσει τις ανησυχίες που προκάλεσε η
ανακοίνωση για την έναρξη του διαλόγου. Ο ίδιος ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος
Παπανδρέου διαβεβαίωσε χθες ότι «το μοναδικό θέμα που απασχολεί την Ελλάδα
είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας. Κι αυτό θα λυθεί στη Χάγη». Αλλά
αρνήθηκε, επικαλούμενος «προφανείς λόγους», να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες,
σχετικές με τις ανησυχίες που προκλήθηκαν σε όλο το φάσμα του πολιτικού
κόσμου.

Ο κ. Παπανδρέου, που είχε την ευκαιρία να ακούσει από πρώτο χέρι τις
διακομματικές ανησυχίες στην Επιτροπή Εξωτερικών και Άμυνας της Βουλής,
επιτέθηκε χθες στις φοβίες που έχουν καλλιεργηθεί σε σχέση με τον διάλογο με
την Τουρκία. «Ο φόβος δεν είναι καλός σύμβουλος», είπε. Και πρόσθεσε:
«Επιτέλους, δυόμισι χρόνια συζητάμε με την Τουρκία. Δεν χρειάζεται φόβος.
Έχουμε μια τάση να δημιουργούμε φοβία την οποία κάποτε πρέπει να ξεπεράσουμε».

Με Βενιζέλο

Ο υπουργός των Εξωτερικών είχε χθες συνάντηση με τον υπουργό Πολιτισμού
Ευάγγελο Βενιζέλο για θέματα της Ολυμπιάδας, η οποία μετεξελίχθηκε σε συζήτηση
για όλα τα θέματα της επικαιρότητας, μηδέ των ελληνοτουρκικών εξαιρουμένων.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο υπουργός Πολιτισμού συνέστησε προσεκτικές κινήσεις
και επισήμανε τους κινδύνους που καιροφυλακτούν από τη διαδικασία. Πρόσθεσε δε
ότι η ηγεσία του υπουργείου Εξωτερικών θα πρέπει να επεξεργασθεί σειρά
εναλλακτικών σεναρίων, ώστε να μπορεί να μειώσει τις πιθανές επιπτώσεις από τη
διαδικασία διαλόγου που πρόκειται να εγκαινιασθεί.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Χρήστος Πρωτόπαπας υποστήριξε από την πλευρά του ότι
«εμείς καθορίζουμε τα πεδία του διαλόγου, εμείς καθορίζουμε με τις
πρωτοβουλίες μας και τον χρόνο που πρέπει να αναληφθούν». Ο εκπρόσωπος
δικαιολόγησε τη διαδικασία στην οποία φαίνεται να συμφώνησε η κυβέρνηση, με τη
φράση ότι η κυβέρνηση «πρέπει να διερευνήσει τις δυνατότητες. Πρέπει να
συνομιλήσει για να αναδειχθούν οι δυνατότητες και οι θέσεις και της άλλης
πλευράς».

Παραδέχεται δηλαδή αυτό που από χθες επισημαίνουν «ΤΑ ΝΕΑ», ότι η ελληνική
κυβέρνηση έχει αποφασίσει να μετακινηθεί από την πάγια αρχή της εξωτερικής μας
πολιτικής. Ότι δηλαδή δεν δεχόμαστε ούτε καν συζήτηση επί άλλου θέματος που
θέτει η Τουρκία, πλην εκείνου της υφαλοκρηπίδας.

Είναι σαφές ότι στις «διερευνητικές επαφές» των δύο πολιτικών διευθυντών, η
ελληνική πλευρά θα θέσει μεν το ζήτημα της υφαλοκρηπίδας, από τουρκικής όμως
πλευράς είναι βέβαιο ότι θα τεθεί ολόκληρο το «πακέτο» των πάγιων διεκδικήσεων
της Άγκυρας στο Αιγαίο πάνω στο οποίο η τουρκική πλευρά θα ζητήσει να υπάρξει
διάλογος.

Χαρακτηριστικές είναι εξάλλου οι προχθεσινές δηλώσεις του Τούρκου υπουργού
Εξωτερικών κ. Τζεμ, ο οποίος ανέφερε ως τρόπους επίλυσης των διαφορών «τη
διεξαγωγή κατ’ ιδίαν συνομιλιών, τη διαιτησία, τις έμμεσες συνομιλίες, τη
μεσολάβηση και την προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης». «Ας αρχίσουμε
τις συνομιλίες, εντοπίζοντας πρώτα τα σημεία στα οποία συμφωνούμε στο Αιγαίο
και στο σημείο στο οποίο θα παρουσιασθεί εμπλοκή ας προσφύγουμε στους άλλους
τρόπους με τη σειρά» πρόσθεσε ο κ. Τζεμ, κάνοντας σαφές ότι ζητάει κατ’ αρχήν
διάλογο με την Ελλάδα για όλα τα θέματα του Αιγαίου. Η απόφαση για την κίνηση
της διαδικασίας διαλόγου με την Τουρκία πρέπει να σημειωθεί ότι αιφνιδίασε
πολλά μέλη της κυβέρνησης, τα οποία δεν είχαν ιδέα για το τι γίνεται. Πολύ
περισσότερο, γιατί κανείς δεν τους είχε προϊδεάσει για τις εξελίξεις, παρά το
γεγονός ότι το Υπουργικό Συμβούλιο είχε συνεδριάσει προ δεκαπενθημέρου με
αντικείμενο τα εθνικά θέματα.

Ο Πρωθυπουργός

Κυβερνητική πηγή που ρωτήθηκε για το αν ο Πρωθυπουργός Κ. Σημίτης είναι
ενήμερος όλων των φάσεων της προσέγγισης, ανέφερε ότι «ο Πρωθυπουργός φυσικά
και είναι ενήμερος, και συνεργάζεται αποτελεσματικά με τον υπουργό Εξωτερικών
για το θέμα αυτό». Σημείωσε δε ότι «πρόκειται για μια διαδικασία λεπτών
χειρισμών, η οποία είναι πολύ πιθανό να οδηγήσει σε θετικό αποτέλεσμα»…

Πάντως, δεν είναι λίγοι εκείνοι που πιστεύουν ότι παρά τις διαβεβαιώσεις της
κυβέρνησης πως δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας από τη διαδικασία διαλόγου με την
Τουρκία, υποκρύπτονται σοβαροί κίνδυνοι για τα εθνικά θέματα. Ο κυριότερος από
αυτούς είναι μετά την, με συναίνεση και της Ελλάδας, καταγραφή των
αιτημάτων-προβλημάτων που θέτει η Τουρκία, η γειτονική χώρα να προσφύγει στο
Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης για όλα τα καταγραφέντα. Σε μια τέτοια περίπτωση,
η ελληνική κυβέρνηση θα βρεθεί μπροστά σε αδιέξοδο, καθώς μια άλλη βασική αρχή
της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής είναι η προσφυγή στο ίδιο δικαστήριο μόνο
για το θέμα της υφαλοκρηπίδας. Πώς θα αρνηθεί συνολική προσφυγή; Αν το κάνει,
είναι προφανές ότι θα επιστρέψει πολλά χρόνια πίσω, στην προ της συμφωνίας του
Ελσίνκι εποχή, όταν η διεθνής κοινότητα καταλόγιζε στην Ελλάδα τις ευθύνες για
τον μη διάλογο με την Τουρκία.