Η φωνή της λαϊκής επιθυμίας

” Το Κοινωνικό Φόρουμ έχει εξαιρετική σημασία, κυρίως στο συμβολικό
επίπεδο, με την έννοια ότι ήρθε ύστερα από μια σειρά από μαζικές διαμαρτυρίες
από πολλά μέρη ενάντια στην οικουμενικά ακολουθούμενη φιλελεύθερη πολιτική.
Έγινε μια προσπάθεια να συναντηθούν όλες οι διαμαρτυρίες απ’ όλα τα μέρη του
κόσμου και όλες οι προτάσεις από φορείς όλων των τύπων (οικολόγοι, ακτιβιστές,
αναλυτές). Το μωσαϊκό αυτών των ανθρώπων συζήτησε σε μια εορταστική ατμόσφαιρα
για το κατά πόσο ένας άλλος κόσμος είναι δυνατός.

Στο Πόρτο Αλέγκρε συνέβη αυτό που εγώ, τουλάχιστον, δεν είχα δει ποτέ μου:
μαζική συμμετοχή, με την ελπίδα ότι μπορεί να γίνει κάτι καλύτερο σε παγκόσμια
κλίμακα.

Στη σημερινή συγκυρία, που είναι πιο φορτισμένη, το 2ο Παγκόσμιο Κοινωνικό
Φόρουμ του Πόρτο Αλέγκρε δείχνει πόσο αναγκαίο είναι σε οικουμενικό επίπεδο να
υπάρξει μια λαϊκή οργάνωση του παγκόσμιου συστήματος. Άνοιξε ο δρόμος, δόθηκε
η ευκαιρία σε μια σειρά από κινήματα που αγνοούνται να δείξουν πόσο κοινά
είναι τα προβλήματα και πόσο αναγκαίο να γίνονται τέτοιες συναντήσεις. Είναι
δύσκολο να γίνει κατανοητό ότι οι λύσεις δεν μπορεί να υπάρξουν παρά μόνο μέσα
από παγκόσμιες διαδικασίες.

Το Πόρτο Αλέγκρε ήταν μια άλλη φωνή, της λαϊκής επιθυμίας. Είναι σπάνιο σε μια
πολιτική εκδήλωση που κρατά πέντε ημέρες να συναντήσεις χαμόγελα, ακόμη και
από τις πιο φτωχές συνοικίες. Δεν ήταν ένα πανεπιστημιακό φόρουμ, αλλά μια
εκδήλωση στην οποία μετείχε ολόκληρος ο κόσμος. Σε μια φάση κατά την οποία τα
παλιά αριστερά κόμματα έχουν χάσει τη δυνατότητα να εκφράζουν όλες τις
κοινωνικές ανάγκες, πρέπει ν’ ανοίξουν τ’ αυτιά τους στα ποικίλα και
αντιφατικά αιτήματα ενός πληθυσμού κατακερματισμένου. Τα κινήματα αυτά
αρχίζουν να πολλαπλασιάζονται και η προσπάθεια που γίνεται είναι να
συντονιστούν τα ανοργάνωτα κοινωνικά κινήματα με τα συνδικάτα και φορείς
ιστορικούς, να γίνει ένας συνδυασμός.

Αρχίζει ο διάλογος: δεν μπορεί κανείς να μονοπωλεί την αλήθεια, ο νέος κόσμος
πρέπει να γίνει αντικείμενο συζήτησης και επιβολής μόνο στο μέτρο που θα
απαρτίζεται από ετερόκλητες μεταξύ τους συνιστώσες. Κανένα κοινωνικό κίνημα
δεν μπορεί να εξαντλήσει τη δυναμική του σε μία χώρα μόνο. Τα δύο φόρα, του
Νταβός και του Πόρτο Αλέγκρε, εγκαινιάζουν μια νέα εποχή: αν όχι μιας
παγκόσμιας πολιτικής οργάνωσης, σίγουρα ενός νέου πολιτικού προβληματισμού. ”

Ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς είναι καθηγητής Κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο
Αθηνών και παρακολούθησε πέρυσι το 1ο Κοινωνικό Φόρουμ στο Πόρτο Αλέγκρε.