ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Τα ρετιρέ και τα κλουβιά

Τι συμβαίνει στην ελληνική κοινωνία εκτός από τη λίστα του Κακαουνάκη, το
βιβλίο του Γρυλλάκη, την Ευρωευφορία των ημερών, τον περιορισμό των κερδών των
ομολογιακών, και τις σαγονιές του Κωστόπουλου και του Καρατζά; Τίποτα απολύτως
δεν συμβαίνει, αφού και το ζητούμενο του εκσυγχρονισμού για έναν
«εξανθρωπισμένο καπιταλισμό» περιορίζεται σε ό,τι μπορεί σήμερα να είναι ο
Έλληνας: ένας εκ-κεφαλοποιημένος άνθρωπος, χωρίς ιδιότητες. Ένα έρμαιο της
βιοτεχνολογίας, η οποία περιέργως δεν ορίζεται από την γενετική αλλά από τον
Τσάκα και τη «μηχανή» που τον κλωνοποιεί εσαεί: την τηλεόραση.
Ο νεο-Έλληνας, είναι ο νέος Έλληνας που συναντώ στο αμφιθέατρο του
Πανεπιστημίου: το αρνί στην «αλυσίδα» της επεξεργασίας κρέατος, έως την
προθήκη του σούπερ μάρκετ. Διότι το πρόβλημα είναι ζωοπολιτικό: ό,τι
παρουσιάζεται ως «σκέψεις» για την πολιτική, τις δημοτικές και το σκληρό ροκ
του Λαλιώτη, στην πραγματικότητα είναι «βασικοί στοχασμοί πάνω σε κανόνες για
τη λειτουργία ανθρωποπάρκου» (Ρ. Sloterdijk, Κανόνες για το ανθρωποπάρκο,
Scripta, 2001).
Μία δενδροστοιχία αίφνης με χωρίζει από την οδό Ηρώδου Αττικού, όταν κάνω τον
περίπατό μου στον Εθνικό Κήπο. Από τη μια, κατά κατηγορίες στα κλουβιά τους,
οι πάπιες με τις φραγκόκοτες ή οι αίγαγροι με τα αρνιά. Από την άλλη, οι
άνθρωποι της εξουσίας με τους ανθρώπους του χρήματος στα ρετιρέ της Μελεάγρου
πίσω από το Μαξίμου. Ζώα και ζώα (πολιτικά).
Διαβάζω ότι βρισκόμαστε στην αρχή μιας νέας εποχής και πρέπει να
ανταποκριθούμε στην πρόκληση. Βρισκόμαστε, πιστεύω, στο τέλος της. Δεν το
ονομάζω «τέλος της Ιστορίας» αλλά τέλος του γραμματολογικού ανθρωπισμού.Αλλά
ας μιλήσω πάλι με όρους ζωοτεχνίας. Η πολιτική του μέλλοντος θα είναι ο αγώνας
μεταξύ των μικροεκτροφέων και των μεγαλοεκτροφέων του ανθρώπου. Ιδέα παλαιά,
που την συγκεκριμενοποίησε εύστοχα ο Nietzsche, διότι είχε διαβάσει Δαρβίνο
και Απόστολο Παύλο: Η μετατροπή του ανθρώπου σε κατοικίδιο υπήρξε
προμελετημένο έργο ενός ποιμενικού συνδέσμου εκτροφέων.
Διαβάζω, λόγω Μουζέλη (και Πανταγιά), τον Anthony Giddens προκειμένου να
εννοήσω γιατί τα ζώα προ του σφαγείου καταλαμβάνονται από ένα αίσθημα
οντολογικής ανασφάλειας, λες και το ξέρουν. Ο Giddens υποστηρίζει το αντίθετο
(για τους πολίτες της νεωτερικότητας). Πρεσβεύει ότι η νεωτερικότητα
εξασφαλίζει στον άνθρωπο σταθερότητα και διασφαλίζει την εμπιστοσύνη που
επιδεικνύεται προς τους μοντέρνους θεσμούς.
Οι θεσμοί είναι τα κλουβιά από κοτετσόσυρμα του Εθνικού μας Κήπου. Είναι,
εξίσου, οι βλοσυροί θυρωροί των ρετιρέ της Μελεάγρου και τα κλειστά βίντεο
πάνω από τα κουδούνια (της Στάη;).
Ας μη μας μπερδεύει η θεσμική επάρκεια του Στεφανόπουλου και του Σημίτη.
Θεσμός είναι ο τρόπος χρηματοδότησης της Ν.Δ. μέσω της Μάγιο ή ο μηχανισμός
του ΠΑΣΟΚ που «καίει» αφού έχει «ανάψει» την Ειρήνη Παπά.
Ο Giddens περαιτέρω υμνεί την εποχή μας για αναστοχαστικότητα. Υποστηρίζει πως
η «αναστοχαστικότητα της μοντέρνας κοινωνικής ζωής συνίσταται στο γεγονός ότι
οι κοινωνικές πρακτικές εξετάζονται και αναδιαμορφώνονται συνεχώς στο φως της
πληροφόρησης» (Α. Giddens, Οι συνέπειες της νεωτερικότητας, Κριτική, 2001, σ.
57).
Η πολλαπλότητα των δικτύων και η λεγόμενη έκσταση της επικοινωνίας οδηγεί στην
αστόχαστη δράση. Ο Baudrillard το συνοψίζει με τα εξής: «Η επικοινωνία
προκύπτει από την ανικανότητα μιας κοινωνίας να ξεπεράσει τον εαυτό της
αναγόμενη σε άλλους σκοπούς». (Πήδηξαν στο Big Brother; Δεν πήδηξαν).
Ποιοι είναι οι σκοποί (πλην του πηδήματος του Προδρόμου); Να πετάξουμε την
τηλεόραση από το παράθυρο προκειμένου να αναστοχασθούμε την πτώση της και να
ακούσουμε τον παφλασμό της στο πεζοδρόμιο, όταν πέφτει πάνω στα σκουπίδια
(της). Ο ουσιωδέστερος αναστοχασμός είναι ο αναστοχασμός της καταστροφής.
«Αριστερίστικες ρητορείες», θα πει ο μελετητής του Μουζέλη. «Στρατηγική των
παιδιών», μάλλον: ζουν από μια κλεμμένη ενέργεια που την αφαιρούν επιδέξια από
τους μεγάλους. Το τίμημα; Να γράφουν διασκεδαστικές επιφυλλίδες. Εάν
μεγαλώσουν και συνεχίζουν να γράφουν διασκεδαστικά, προκόβουν όπως ο
Πρετεντέρης. Εάν παραμείνουν παιδιά, τα επιδεικνύουν στα κλουβιά τους στον
Εθνικό Κήπο. Όταν οι άνθρωποι της εξουσίας και του χρήματος κάνουν τον
περίπατό τους, τους πετάνε κουλούρι.
«Ο διαχωρισμός χώρου και χρόνου» είναι, κατά τον Giddens, η αιτία για τον
«υπερμεγέθη δυναμισμό της νεωτερικότητας». Αν κατάλαβα καλά: έξω από το
κλουβί, αλλά μέσα στο ρολόι. Ή, μέσα στο ρολόι, αλλά έξω από το κλουβί.
Α! εκσυγχρονισμένη Ελλάδα, μια ζωολογική νουβέλα σαν του Kafka θα έδειχνε πόσο
ταλαντεύεσαι ανάμεσα στη δόξα των ρετιρέ της Μελεάγρου και τα κλουβιά. Διότι,
όπως λέει ο Char, «ο πλανώμενος σκύλος δεν φτάνει κατ’ ανάγκην στο δάσος».
Το περίεργο στην περίπτωσή μου είναι ότι έφτασα (σε 679 λέξεις).
Η ωραία του κοιμωμένου δάσους (686 λέξεις), μονολόγησα.













