Άναψε… φωτιές στην ΕΜΥ η χιονοθύελλα

Φωτιές στην… ΕΜΥ άναψε η χιονισμένη Αθήνα. Για λανθασμένη πρόγνωση την
κατηγορούν πολιτεία και επιστήμονες, ενώ η Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας
προτιμά το σύστημα πρόγνωσης καιρού του ΕΚΘΕ (το «Ποσειδών») από τους χάρτες
της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας.

Την Παρασκευή, η ΕΜΥ έλεγε πως ο χιονιάς θα υποχωρήσει από το ίδιο βράδυ. Δύο
μέρες αργότερα, ακόμα χιόνιζε… Πολλοί ήταν εκείνοι που την κατηγόρησαν για
άγνοια, της απέδωσαν το ότι δεν χρησιμοποιεί τη σύγχρονη τεχνολογία κι ότι δεν
ενημερώνεται από τους διεθνείς μετεωρολογικούς σταθμούς.

Από την ΕΜΥ απαντούν πως επανόρθωσαν με συνεχείς διορθωτικές προγνώσεις ­
ακόμη και χθες το βράδυ ­ και πως όσοι την κατηγορούν «στοχεύουν αλλού».
Κάποιοι εκτιμούν πως η αιτία της επιστημονικής διαμάχης βρίσκεται στην…
ταμπακιέρα: στα εννέα δισεκατομμύρια δραχμές που πρόκειται να μοιραστούν για
την πρόγνωση του καιρού των Ολυμπιακών Αγώνων. Αρμόδιος υπουργός δήλωνε χθες
στα «ΝΕΑ» πως «ο χιονιάς έδωσε την ευκαιρία σε πολλούς που διεκδικούν μερίδιο
από την πίτα των εννέα δισ. να φωνάξουν “είμαστε κι εμείς εδώ”»…

Από τη Βρετανία

Οι ειδικοί, πάντως, από τη Βρετανική Μετεωρολογική Υπηρεσία είναι
κατηγορηματικοί: «Είχαμε δει την κακοκαιρία που θα πλήξει τη χώρα σας και ήταν
πολύ εύκολο για τους υπολογιστές μας να την προβλέψουν», λέει η Lorna Gillard,
μετεωρολόγος βάρδιας, με την οποία επικοινώνησαν χθες το απόγευμα «ΤΑ ΝΕΑ».
«Είναι ασυνήθιστο γεγονός, αλλά είχαμε προβλέψει σωστά τη διάρκειά του».

Ο κ. Γιώργος Κάλος, αναπληρωτής καθηγητής στον Τομέα Φυσικής του Πανεπιστημίου
Αθηνών, συμφωνεί. «Ήταν μια κλασική περίπτωση, εύκολα προβλέψιμη, ακόμη και ως
προς την ένταση του φαινομένου, αρκεί κανείς να χρησιμοποιεί σύγχρονα εργαλεία
πρόγνωσης».

Όπως εξηγεί ο κ. Δημήτρης Ζιακόπουλος, προϊστάμενος πρόγνωσης στην ΕΜΥ, «η
πρώτη έκτακτη ανακοίνωσή μας βγήκε την Τετάρτη 2 του μήνα. Αν νομίζαμε πως
περιμένουμε μια απλή χιονόπτωση, δεν θα εκδίδαμε έκτακτο δελτίο τόσες μέρες
νωρίτερα. Επιπλέον, κανένα μοντέλο, πουθενά στον κόσμο, δεν “έπιασε” την
ποσότητα του χιονιού».

Μια ακόμη κατηγορία εναντίον της ΕΜΥ είναι ότι χρησιμοποιεί ξεπερασμένη
τεχνολογία για την πρόγνωση και δεν αξιοποιεί τις πληροφορίες που μπορούν να
προσφέρουν σύγχρονα συστήματα. Για παράδειγμα, το σύστημα «Σκίρων», το οποίο
είναι εγκατεστημένο στην ΕΜΥ από το 1996, είναι προσβάσιμο σε όλους, ειδικούς
και μη, μέσω του Internet, και είχε δώσει ακριβή πρόγνωση για την κακοκαιρία
των τελευταίων ημερών.

«Η ΕΜΥ χρησιμοποιεί τα τελειότερα μοντέλα στον κόσμο», απαντά, με
κατηγορηματικό τρόπο ο κ. Γιώργος Σακελλαρίδης, διευθυντής Ερευνών και
Αριθμητικής Πρόγνωσης στην Υπηρεσία. «Συνεργάζεται με το European Weather
Centre και με τις μετεωρολογικές υπηρεσίες της Γερμανίας, της Ιταλίας, της
Ελβετίας. Όλοι οι υπόλοιποι φορείς που κάνουν πρόγνωση έχουν στη διάθεσή τους
μόνο το 30% των δεδομένων, ενώ η ΕΜΥ έχει πρόσβαση στο 80% αυτών».

«Δεν κάναμε λάθος»

Η εικόνα (πρόβλεψη) του δορυφόρου για τον καιρό της Ευρώπης στις 2 το μεσημέρι σήμερα (Δευτέρα)

Σε έξαλλη κατάσταση, εκνευρισμένη, θυμωμένη με τα όσα καταλογίζονται στην
υπηρεσία της και σχεδόν ουρλιάζοντας, η μετεωρολόγος βάρδιας της ΕΜΥ νιώθει
υποχρεωμένη να εξηγήσει πως «εμείς κάναμε τη δουλειά μας σωστά και με το
παραπάνω. Έχουμε στείλει δελτία καιρού, έκτακτες ανακοινώσεις, σε όλους τους
αρμόδιους φορείς. Υπάρχουν σφραγίδες, ημερομηνίες»… Αρκετά πιο ήρεμος, αν
και εξίσου κουρασμένος, ο διευθυντής της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, κ.
Πέτρος Ξηράκης, βρίσκεται σπίτι του και δεν δέχεται να ακούσει τη λέξη
«λάθος». Εξηγεί πως «δεν τίθεται θέμα εσφαλμένης πρόγνωσης. Το μεσημέρι της
Παρασκευής, η εκτίμησή μας ήταν πως η κακοκαιρία θα υποχωρήσει από το μεσημέρι
του Σαββάτου. Αυτή την εικόνα είχαμε μέχρι εκείνη τη στιγμή. Έξι ώρες
αργότερα, δώσαμε νέα πρόγνωση, αναθεωρημένη, με βάση τα καινούργια δεδομένα.
Ενημερώσαμε άπαντες, όπως οφείλαμε. Ήταν τόσο ακραία τα καιρικά φαινόμενα…
Το πόσο ακραία θα ήταν δεν μπορούσε να προβλεφθεί με ακρίβεια. Κάποια τα
βλέπαμε, αλλά δεν τα πιστεύαμε κιόλας».

Ποια είναι τα συστήματα πρόγνωσης καιρού

Πρόγραμμα «Ποσειδών»

Την ευθύνη του έχει το Εθνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών και στόχος είναι η
διαχείριση και προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Ο «Ποσειδών» καταγράφει
τις φυσικές, βιολογικές και χημικές παραμέτρους των ελληνικών θαλασσών, και με
την εγκατάσταση δικτύου πλωτών ωκεανογραφικών μετρητικών σταθμών (buoys)
τροφοδοτεί μοντέλα πρόγνωσης τελευταίας γενιάς.

Πρόγραμμα «Νηρέας»

Πρόκειται για ένα σύστημα πληροφόρησης για τον καιρό που στοχεύει στη
ναυτιλιακή βιομηχανία. Την ευθύνη έχει ένα επιστημονικό «κονσόρτσιουμ»
αποτελούμενο από το Πανεπιστήμιο Αθηνών (Τομέας Φυσικής Εφαρμογών και Τμήμα
Πληροφορικής), την Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ) και ιδιωτικές εταιρείες
που δραστηριοποιούνται στη ναυτιλία. Προσφέρει πρόγνωση καιρού πολύ μικρής
κλίμακας (τοπική πρόγνωση).

Πρόγραμμα «Σκίρων»

Είναι μοντέλο πρόγνωσης καιρού, που έχει αναπτύξει το Πανεπιστήμιο Αθηνών σε
συνεργασία με την ΕΜΥ, το οποίο στοχεύει στην ασφαλή πρόγνωση καιρού για
ναυτιλιακές και άλλες εφαρμογές. Έχει εγκατασταθεί στην ΕΜΥ από το 1996. Σε
μια από τις πιθανές εφαρμογές του, σε ολοκληρωμένη μορφή, θα μπορεί να δέχεται
και να στέλνει μετεωρολογικά δεδομένα σε ένα πλοίο.

Η κόντρα με το Εθνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών

Το βλέμμα όλων στο κέντρο επιχειρήσεων της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής
Προστασίας ήταν στραμμένο στις οθόνες με τους μετεωρολογικούς χάρτες του
προγράμματος «Ποσειδών», που «τρέχει» από το Εθνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών.
Απεγκλωβίστηκαν από την ΕΜΥ οι επιτελείς Πολιτικής Προστασίας κι ας μην το
είπαν με σαφήνεια. Το έδειξαν.

«Ε, ναι… Βέβαια παίρνουμε στοιχεία από την ΕΜΥ, αλλά κυρίως δουλεύουμε με
ένα σύστημα που εφαρμόζεται από πέρυσι και έχει δυνατότητα να δίνει πρόγνωση
72 ωρών, κάθε έξι ώρες…». Το σύστημα του ΕΚΘΕ δείχνει να αποτελεί τη βάση.
Απο εκεί ξεκινάει ο σχεδιασμός. «Το μοντέλο έχει επιδείξει μεγάλη αξιοπιστία.
Εδώ και έναν χρόνο που χρησιμοποιείται, έχει πέσει μέσα σε 15 περιπτώσεις
ακραίων φαινομένων», εξηγεί ο καθηγητής Γεωλογίας του Πανεπισημίου Αθηνών
γενικός γραμματέας της Πολιτικής Προστασίας κ. Δημήτρης Παπανικολάου.

Οι επικεφαλής της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας δηλώνουν ενοχλημένοι από τη
στάση της Πολιτικής Προστασίας. Όχι μόνο για χθες και για τη χρήση του
συστήματος «Ποσειδών». Η μεταξύ των δύο υπηρεσιών κόντρα έχει ξεκινήσει εδώ
και μερικούς μήνες ­ από τότε που στην Πολιτική Προστασία προσελήφθησαν
μετεωρολόγοι για «αποκλειστική απασχόληση». Όπως λέει χαρακτηριστικά ο
διευθυντής της ΕΜΥ κ. Γιώργος Σακελλαρίδης, «άλλοι είναι οι στόχοι της
αμφισβήτησης για τις προγνώσεις της ΕΜΥ και των αυξημένων αρμοδιοτήτων που
εκχωρούνται στη Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας. Αν είναι πολιτική απόφαση, να
διπλοπληρώνουμε, ως πολίτες, υπηρεσίες που ήδη υπάρχουν, αντί να ενισχύουμε
την υποδομή που έχουμε, θα κριθεί ως τέτοια».

Ύφεση, αλλά τσουχτερό κρύο από σήμερα

Το κύμα… σκάει στο χιόνι, στην παραλία του Αλίμου

Ύφεση της κακοκαιρίας από σήμερα το μεσημέρι προβλέπουν Έλληνες και ξένοι
μετεωρολόγοι. Αυτό τουλάχιστον όσον αφορά τις χιονοπτώσεις, ενώ οι
θερμοκρασίες θα σημειώσουν σταδιακή άνοδο, παραμένοντας όμως χαμηλές σε όλη τη
χώρα μέχρι το τέλος της εβδομάδας. Στη γενική εικόνα του καιρού οι επιστήμονες
συμφωνούν λίγο πολύ, διαφέρουν όμως οι απόψεις τους για τα επιμέρους στοιχεία.

Στη Νότια Εύβοια και την Ανατολική Αττική θα πέσει λίγο χιόνι και σήμερα, όπως
λέει ο κ. Γιώργος Κάλος, αναπληρωτής καθηγητής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο
Αθηνών. Από το απόγευμα όμως ο καιρός βελτιώνεται και οι θερμοκρασίες αρχίζουν
σιγά σιγά να ανεβαίνουν.

Για την Αττική η ΕΜΥ προβλέπει σήμερα λίγες νεφώσεις, που στα βόρεια και
ανατολικά του νομού θα είναι τοπικά αυξημένες με πιθανότητα χιονοπτώσεων τις
πρωινές ώρες. Οι άνεμοι θα πνέουν βόρειοι – βορειοανατολικοί μέτριοι ως
ισχυροί με γρήγορη εξασθένηση. Η θερμοκρασία θα κυμανθεί από μείον 3 έως 2
βαθμούς Κελσίου, αλλά στα βόρεια του νομού θα είναι 3 με 4 βαθμούς χαμηλότερη.

Στη Θεσσαλονίκη ο καιρός θα είναι γενικά αίθριος και η θερμοκρασία από μείον 8
έως 0 βαθμούς. Ασθενείς χιονοπτώσεις θα σημειωθούν το πρωί στη Βόρεια Κρήτη.
Στην υπόλοιπη χώρα ο καιρός θα είναι σχεδόν αίθριος. Η θερμοκρασία θα κυμανθεί
στα βόρεια από μείον 18 έως 0 βαθμούς, στα κεντρικά από μείον 9 έως 2 βαθμούς
και στην υπόλοιπη χώρα από μείον 3 έως 5 βαθμούς.

Σύμφωνα με τον κ. Κώστα Λαγουβάρδο, μετεωρολόγο του Εθνικού Αστεροσκοπείου
Αθηνών, θα διατηρηθούν οι ισχυροί βόρειοι άνεμοι, που θα εμποδίσουν τη
θερμοκρασία να σημειώσει μεγάλη άνοδο. Πάντως, θα φτάσει σταδιακά σε επίπεδα
κανονικά για την εποχή.

Μία μικρή ανάκαμψη της κακοκαιρίας περιμένει ο ίδιος την Τετάρτη και την
Πέμπτη, επειδή το βόρειο ρεύμα θα παραμείνει πάνω από την Ελλάδα. «Υπάρχει η
πιθανότητα για ασθενείς χιονοπτώσεις στα ίδια μέρη, όπου είχαμε το πολύ χιόνι,
κυρίως στα ορεινά. Οι χαμηλές θερμοκρασίες θα παραμείνουν μέχρι το τέλος της
εβδομάδας».

Σε αυτό συμφωνούν και οι επιστήμονες της Βρετανικής Εθνικής Μετεωρολογικής
Υπηρεσίας. Η κ. Λόρνα Γκίλαρντ, μετεωρολόγος, μιλάει για ύφεση της κακοκαιρίας
από σήμερα, με χιονοπτώσεις εξασθενούμενης έντασης. «Λόγω των ισχυρών ανέμων
όμως, το κρύο θα παραμείνει τσουχτερό για τις επόμενες ημέρες».

Λευκές… νύχτες και στην έρημο!

“Οι ισχυρές χιονοπτώσεις στους τρεις νομούς οφείλονται στις πολύ ψυχρές αέριες
μάζες από την Ανατολική Ευρώπη που μετακινήθηκαν προς τη Μαύρη Θάλασσα και το
Βόρειο Αιγαίο, μεταφέροντας υγρασία στα χαμηλά στρώματα. Η υγρασία
μετατρεπόταν σε χιόνι όταν το μέτωπο περνούσε πάνω από την Εύβοια και την
Αττική”, εξηγεί ο κ. Γιώργος Κάλος, από το Πανεπιστήμιο Αθηνών. Την Παρασκευή
τα φαινόμενα εντάθηκαν, συνεχίζει ο κ. Κώστας Λαγουβάρδος, μετεωρολόγος του
Αστεροσκοπείου, γιατί είχαμε τη διέλευση ενός βαρομετρικού χαμηλών πιέσεων από
το νότιο μέρος της χώρας, που εμπλούτισε τα χαμηλότερα στρώματα με υδρατμούς.

Στις επόμενες μέρες, η σφοδρή κακοκαιρία θα μετακινηθεί προς τη Μέση Ανατολή,
όπου προβλέπεται να χιονίσει, ακόμα και στην έρημο της Ιορδανίας.