Θα δει «μαζί» Σημίτη – Ετζεβίτ

Κατ’ αυτόν τον τρόπο οι Ηνωμένες Πολιτείες επιβεβαίωσαν πως πρωτίστως τις
ενδιαφέρει ολόκληρο το πλέγμα των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Και, φυσικά,
προδίκασαν ότι το ζήτημα του ευρωστρατού θα είναι αυτό που θα κυριαρχήσει,
μετά και τη σύνοδο κορυφής του Λάακεν, στις επαφές τής Ουάσιγκτον με τους
Πρωθυπουργούς Ελλάδας και Τουρκίας.

Επισήμως, η ατζέντα της επίσκεψης του Κώστα Σημίτη θα συζητηθεί σήμερα μεταξύ
του Αμερικανού πρέσβη Τομ Μίλερ και του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου
Παπανδρέου. Ωστόσο, σύμφωνα με χθεσινή ανακοίνωση του Λευκού Οίκου τα θέματα
που θα συζητηθούν κατά τη συνάντηση Μπους – Σημίτη είναι η κατάσταση στη
Βαλκανική, το Κυπριακό, οι σχέσεις του ΝΑΤΟ με την Ευρωπαϊκή Ένωση (σ.σ.:
ευρωστρατός), θέματα αντιτρομοκρατίας, καθώς επίσης και οι προετοιμασίες για
τη διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων του Σολτ Λέικ Σίτι και της Αθήνας.

Χθες, ο κ. Μίλερ συναντήθηκε εθιμοτυπικά και με τον αναπληρωτή υπουργό
Εξωτερικών Τάσο Γιαννίτση, στον οποίο τόνισε πως οι ΗΠΑ θα ήθελαν η επίσκεψη
του Έλληνα Πρωθυπουργού να στεφθεί από επιτυχία. Σε ό,τι αφορά όμως την ουσία
της υπόθεσης του ευρωστρατού, ο Αμερικανός διπλωμάτης κράτησε κλειστά τα
χαρτιά του, δηλώνοντας απλώς πως το ζήτημα ενδιαφέρει ιδιαίτερα την κυβέρνησή
του.

«Πρόσωπο με πρόσωπο»

Στη συνέχεια ο κ. Μίλερ δήλωσε δημόσια πως κατά την άποψή του καλύτερα αυτά τα
ζητήματα να συζητούνται «πίσω από κλειστές πόρτες». Είπε, ωστόσο, ότι «θα ήταν
καλύτερο να τα βρουν οι δυο πλευρές μεταξύ τους» ­ μια σαφής αναφορά σε μία
ελληνοτουρκική «πρόσωπο με πρόσωπο» διαπραγμάτευση στο πλαίσιο της προσέγγισης
Γ. Παπανδρέου – Ι. Τζεμ.

Η πεποίθηση αυτή των Αμερικανών ­ ότι, δηλαδή, η ρύθμιση της σχέσης που θα
έχει ο ευρωπαϊκός στρατός με την Τουρκία είναι ελληνοτουρκική υπόθεση ­
βρίσκει εντελώς αντίθετη την ελληνική κυβέρνηση. Μόλις χθες, εξάλλου, ο
Γιώργος Παπανδρέου, απαντώντας στις νέες κατηγορίες του Κώστα Καραμανλή για
τους χειρισμούς της ελληνικής πλευράς, επανέλαβε πως οι προσπάθειες της
Ελλάδας κινούνται «στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

Την ίδια στιγμή, αμερικανικές πηγές, μολονότι δεν ήταν σε θέση να πουν ποια θα
είναι η αμερικανική «γραμμή» από εδώ και πέρα για τον ευρωστρατό, υπογράμμιζαν
πως στην «ατυχή» κατ’ αυτούς κατάληξη του Λάακεν υπάρχουν πολλές ευθύνες.
Εμμέσως πλην σαφώς έλεγαν ότι το Λονδίνο ­ αν και στηρίχθηκε από τους
Αμερικανούς ­ έκανε λάθος να παρακάμψει πλήρως τις ευρωπαϊκές και κοινοτικές
διαδικασίες ­ κυρίως, όταν το ενδιαφερόμενο μέλος, η Ελλάδα, έχει Πρωθυπουργό
έναν «δηλωμένο κοινοτικό». Προσέθεταν, όμως, πως λάθος έκανε και η ελληνική
διοίκηση (σ.σ.: το υπουργείο Εξωτερικών), η οποία δεν πήρε πρωτοβουλίες και
δεν πρόλαβε τις εξελίξεις, μη αντιλαμβανόμενη τη νέα «πιο ευέλικτη» στάση της
Τουρκίας σε ολόκληρο το πλέγμα της εξωτερικής της πολιτικής.

Επείγεται η Ουάσιγκτον

Η ελληνική κυβέρνηση, από την πλευρά της, προσανατολίζεται πλέον στη σύνταξη
δικών της κειμένων για των ευρωστρατό και στην προώθησή τους προς τους
εταίρους τής Ε.Ε. Αυτό είναι και κάτι που θα υπογραμμίσει ο κ. Σημίτης στη
συνάντησή του με τον Πρόεδρο Μπους. Ταυτοχρόνως, όμως, πρόκειται και για μια
τακτική που προϋποθέτει χρόνο ­ και αυτό δεν είναι κάτι που αρέσει στην
Ουάσιγκτον, η οποία επείγεται να κλείσει το ζήτημα, εν όψει και των νέων
πρωτοβουλιών που σχεδιάζει στον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας.

Το τελευταίο αυτό θέμα ­ το «μετά το Αφγανιστάν», δηλαδή ­ αναμένεται να
απασχολήσει κατά κύριο λόγο τη συνάντηση του Προέδρου Μπους με τον Πρωθυπουργό
της Τουρκίας κ. Ετζεβίτ. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αφήσει να διαρρεύσει τις
τελευταίες ημέρες η δυσφορία τους για την προώθηση των εμπορικών δεσμών
Άγκυρας – Βαγδάτης, μολονότι η τουρκική κυβέρνηση έχει διαβεβαιώσει για την
υποστήριξή της προς τα αμερικανικά σχέδια ­ όποια κι αν είναι αυτά.