ΣΕ ΠΡΩΤΟ ΕΝΙΚΟ Οι Τσερόκι χάνουν την αρχηγό τους

«Όποιος με συναντά», έλεγε, «απογοητεύεται. Δεν μοιράζω κρυστάλλους και δεν
φορώ παραδοσιακά ινδιάνικα κοσμήματα». Η αλήθεια είναι ότι κανείς δεν
απογοητευόταν. Η Βίλμα Μανκίλερ, αρχηγός της φυλής των Τσερόκι, ήταν μια
γυναίκα με εντυπωσιακή ιστορία. Είχαμε συναντηθεί σ’ ένα μικρό χωριό τής
Οκλαχόμα, λίγο έξω από την Τούλσα, σε μια συγκέντρωση παιδιών της περιοχής που
είχαν και ινδιάνικο αίμα στις φλέβες τους.

Το 1985, ήταν η πρώτη γυναίκα η οποία εξελέγη αρχηγός των Τσερόκι. Στα 10
χρόνια που έμεινε σ’ αυτήν τη θέση, αντιμετώπισε πολλές φορές την αμφισβήτηση
των ομοφύλων της, μόνο και μόνο επειδή ήταν γυναίκα ­ κι ας έκανε συνεχώς
πλάκα με το επίθετό της, που σημαίνει «δολοφόνος ανδρών» στα αγγλικά, αλλά στη
γλώσσα των Τσερόκι είναι στρατιωτικός όρος για εκείνον που προστατεύει ένα
χωριό.

Μεγάλωσε σε μια πάμφτωχη οικογένεια και, όπως έλεγε αργότερα, «ζώντας σε
εξαθλιωμένες κοινότητες, συνειδητοποίησα ότι οι πολύ φτωχοί άνθρωποι έχουν
πολύ μεγαλύτερη ικανότητα να επιλύουν τα προβλήματά τους απ’ ό,τι πιστεύουν οι
περισσότεροι».

Ένα βράδυ, γύρω από μια μεγάλη φωτιά στο χωριό Ταλέκουα, μας διηγήθηκε τη
μεταμόρφωσή της από απαθή γυναίκα σε παθιασμένη αγωνίστρια. Τον Νοέμβριο του
1969, 20 Ινδιάνοι πήγαν στο νησί Αλκατράζ έξω από το Σαν Φρανσίσκο, όπου
υπήρχε η περίφημη εγκαταλελειμμένη φυλακή, την οποία οι αρχές της πόλης ήθελαν
να μετατρέψουν σε εμπορικό κέντρο. Οι νεαροί Ινδιάνοι, μ’ επικεφαλής τον
φύλαρχο των Μόχοκ, μετέφεραν όσα θεωρούσαν επαρκή τιμή για την αγορά του
νησιού: γυάλινες χάντρες και κόκκινες κλωστές, αξίας 24 δολαρίων ­ το
αντίστοιχο εκείνων που είχαν πληρώσει οι Ευρωπαίοι για ν’ αγοράσουν το
Μανχάταν. Η διαμαρτυρία πήρε τεράστιες διαστάσεις και ήταν τότε που η Βίλμα
συνειδητοποίησε τη σημασία της κοινωνικής συμμετοχής.

Σήμερα, διαβάζω στις εφημερίδες, η Βίλμα πεθαίνει. Και οι Τσερόκι ετοιμάζονται
να τιμήσουν δεόντως την πρώτη γυναίκα-αρχηγό της φυλής τους.