Σαραντάρηδες, στο ίδιο θρανίο με τα… παιδιά τους!

Στα θρανία ­ πολλές φορές ακόμη και μαζί με τα παιδιά τους ­ επιστρέφουν
πολλοί ενήλικοι και στην Ελλάδα. Για λόγους ενίσχυσης της θέσης τους στη
δουλειά ή ακόμη και για αλλαγή επαγγέλματος, δεν είναι λίγοι οι
τριανταπεντάρηδες και οι σαραντάρηδες που αναζητούν είτε εκπαιδευτικά
προγράμματα επιμόρφωσης στο αντικείμενο της δουλειάς τους είτε ξεκινούν να
μαθαίνουν ξένες γλώσσες και να γνωρίζουν τον κόσμο των ηλεκτρονικών
υπολογιστών.

Ο κ. Μάνος Στασινόπουλος, στα 39 του χρόνια και έχοντας ήδη πίσω του αρκετά χρόνια επιτυχημένης επαγγελματικής διαδρομής στον τομέα της εμπορίας χημικών προϊόντων, δεν δίστασε να καθήσει και πάλι στα μαθητικά θρανία για να βελτιώσει το επίπεδο των αγγλικών του, που ήταν απαραίτητα για τη δουλειά του

Οι ειδικοί εκτιμούν πως τα επόμενα χρόνια η διά βίου εκπαίδευση θα εξελιχθεί
σε επιτακτική ανάγκη για ένα ευρύτατο φάσμα επαγγελματιών, καθώς οι γνώσεις
που αποκτώνται ξεπερνούνται πολύ γρήγορα.

Ο κ. Μάνος Στασινόπουλος, στα 39 του χρόνια και έχοντας ήδη πίσω του αρκετά
χρόνια επιτυχημένης επαγγελματικής διαδρομής στον τομέα της εμπορίας χημικών
προϊόντων, δεν δίστασε να καθήσει και πάλι στα μαθητικά θρανία για να
βελτιώσει το επίπεδο των αγγλικών του. «Λόγω της δουλειάς μου είμαι
υποχρεωμένος να συναλλάσσομαι με ανθρώπους στο εξωτερικό. Η συνεννόηση μαζί
τους μου ήταν ιδιαίτερα δύσκολη.

Έτσι, εδώ και δύο χρόνια σκεφτόμουν να αρχίσω μαθήματα αγγλικών» λέει και
παραδέχεται πως του πήρε μάλλον αρκετό χρόνο για να περάσει από τη σκέψη στην
πράξη. Όσο όμως η γνώση των αγγλικών γινόταν επιτακτική ανάγκη στη δουλειά
του, τόσο ξεπερνούσε σιγά – σιγά τις αναστολές του. Έτσι, πριν από λίγο καιρό
βρέθηκε στα θρανία φροντιστηριακού οργανισμού και κάθισε πλάι σε μαθητές
Δημοτικού που είναι πλέον οι συμμαθητές του. «Αρκετοί γνωστοί μου γελούν όταν
ακούνε πως σε αυτή την ηλικία μαθαίνω μια ξένη γλώσσα, αλλά όσο προχωρώ, τόσο
λιγότερο με ενδιαφέρουν αυτές οι αντιδράσεις.

Το μόνο πρόβλημα είναι πως οι ώρες που αφιερώνω στα μαθήματα και τη μελέτη
είναι ώρες που “κλέβω” από τη σύζυγο και το δεκάμηνο μωρό μας. Αυτό είναι
πράγματι ένα πρόβλημα, αλλά υπάρχει κατανόηση και από την άλλη καλύπτω μια
ανάγκη. Δεν το κρύβω άλλωστε πως αισθάνομαι ότι κάνω κάτι για τον εαυτό μου».

Ο κ. Στασινόπουλος σκέπτεται πλέον πως το επόμενο βήμα είναι μαθήματα ιταλικών
­ αναγκαία για τη δουλειά, όπως λέει ­ και ηλεκτρονικών υπολογιστών ­ «θα
βοηθήσουν να βάλουμε μια τάξη στη δουλειά» προσθέτει.

«Ζούμε σε μια εποχή που τα δεδομένα αλλάζουν πολύ γρήγορα, οι παραγωγικές
σχέσεις αλλοιώνονται από την απαξίωση της γνώση και των δεξιοτήτων. Η αγορά
εργασίας έχει συνεχώς νέες απαιτήσεις», λέει ο κ. Γεράσιμος Σαπουντζόγλου,
πανεπιστημιακός, πρώην πρόεδρος του Οργανισμού Επαγγελματικής Εκπαίδευσης –
Κατάρτισης και προσθέτει πως πλέον οι εργαζόμενοι για να κρατηθούν στην αγορά
εργασίας είναι αναγκασμένοι να παρακολουθούν την εξέλιξη της γνώσης. «Ίσως οι
γνώσεις τους να αρκούν για να διατηρήσουν μια θέση, αλλά αν κάποιος επιδιώκει
να ανελιχθεί στην ιεραρχία, τότε υποχρεωτικά μπαίνει στη διαδικασία τής διά
βίου εκπαίδευσης ή αλλιώς της επικαιροποίησης της γνώσης».

Όπως επισημαίνει ο κ. Σαπουντζόγλου, έχει εκτιμηθεί πως το 80% της γνώσης που
παρέχεται σήμερα στους μαθητές θα έχει ξεπεραστεί μέσα σε οκτώ χρόνια, ενώ
έρευνες έχουν δείξει πως κάθε νέος εργαζόμενος στη διάρκεια των ετών που θα
βρίσκεται στην αγορά εργασίας θα αλλάξει επτά φορές επάγγελμα. «Θέσεις
εργασίας με την τεχνολογική εξέλιξη χάνονται, ενώ νέες δημιουργούνται.
Ισοζύγιο δεν έχει βγει ακόμη, δεν ξέρουμε πόσοι άνθρωποι αν δεν καλύψουν το
κενό της γνώσης θα βγουν εκτός δουλειάς», επισημαίνει.

Η εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, κατά τον κ. Σαπουντζόγλου, έπρεπε να δώσει
απαντήσεις στη σχέση εκπαίδευσης και ανεργίας σε συνδυασμό πάντα με την
επιδιωκόμενη ανάπτυξη. «Δεν μπορούμε πλέον να μιλάμε στα παιδιά για πηνεία,
όταν έχουμε φτάσει στις οπτικές ίνες», λέει χαρακτηριστικά και παρατηρεί πως η
ελληνική αγορά εργασίας έχει χαρακτηριστικά συντεχνιακής δόμησης, λείπει σε
μεγάλο βαθμό η πιστοποιημένη δουλειά και γνώση.

Βεβαίως, αυτή η δομή δεν μπορεί να αντέξει πλέον στις απαιτήσεις και τους
ρυθμούς εξέλιξης της τεχνολογίας.

«Αν δεν μάθαινα κομπιούτερ θα μου κόστιζε στη δουλειά μου»

«Αν και έχω πτυχίο Πανεπιστημίου πολλές φορές, τα τελευταία χρόνια, ένιωθα ότι
βρισκόμουν μακριά από τις εξελίξεις και εκτιμούσα πως αυτό θα μου στοίχιζε στη
δουλειά μου αν δεν έκανα κάτι άμεσα» λέει ο κ. Γιάννης Γεωργίου, που στα 44
του χρόνια αποφάσισε να επιστρέψει στα θρανία για να μάθει να χειρίζεται «αυτό
το διαβολικό μηχάνημα», τον ηλεκτρονικό υπολογιστή. Ίσως, μάλιστα, πολύ
σύντομα να βρεθεί στη διπλανή τάξη με μια από τις δύο του κόρες.

«Είμαι ελεύθερος επαγγελματίας και έχω πίσω μου αρκετά χρόνια καριέρας» λέει.
«Όταν αποφάσισα να εγγραφώ σε τμήμα πληροφορικής δεν ήταν λίγοι οι περίπου
συνομήλικοι γνωστοί μου που μου έλεγαν πως δεν χρειαζόταν να μπω σ’ αυτή τη
διαδικασία, αφού “κομπιούτερ ξέρει η γραμματέας”.

Εμένα δεν μου έφτανε αυτό, ήθελα να μάθω, να δω τι είναι αυτό το πράγμα, πώς
μπορεί να διευκολύνει, να βελτιώσει τη δουλειά μου».

Έτσι, ο κ. Γεωργίου ήρθε σε επαφή με τους υπολογιστές πέρυσι για πρώτη χρονιά
και φέτος συνεχίζει σε τμήμα μηχανογραφημένης λογιστικής. «Ένιωθα πως ήταν
αφενός πρόκληση και αφετέρου επιτακτική ανάγκη.

Σιγά σιγά κατανόησα πως το Διαδίκτυο είναι εργαλείο, ενώ στη συνέχεια είδα πως
βελτίωσα την ποιότητα της δουλειάς μου και κέρδισα χρόνο και για μένα
χρησιμοποιώντας ένα λάπτοπ για τις πωλήσεις».

Η απόφαση του κ. Γεωργίου ήταν έκπληξη για τους γνωστούς του. Οι περισσότεροι
επικαλέστηκαν την ηλικία του, αλλά ο ίδιος πιστεύει πως έχει, ήδη, αποκομίσει
τεράστιο κέρδος από την απόφασή του να επιστρέψει στην εκπαιδευτική διαδικασία
σε μια ηλικία που οι περισσότεροι, απλώς, καθοδηγούν τα παιδιά τους.

Μελέτη 10 ωρών την εβδομάδα

Η προσφορά των σπουδών γίνεται με τη μέθοδο της εξ αποστάσεως διδασκαλίας και
περιλαμβάνει τα ακόλουθα: οι φοιτητές λαμβάνουν στο σπίτι τους και μελετούν το
εκπαιδευτικό υλικό (έντυπο, οπτικοακουστικό και ορισμένες φορές σε ηλεκτρονική
μορφή). Για κάθε θεματική ενότητα (Θ.Ε.) έχει υπολογιστεί ότι χρειάζεται
μελέτη περίπου 10 ωρών εβδομαδιαίως. Κάθε ενότητα προπτυχιακού προγράμματος
σπουδών αποτελείται από 800 περίπου σελίδες εξεταστέας ύλης και κάθε Θ.Ε.
μεταπτυχιακού προγράμματος από 1.000 περίπου σελίδες. Το υλικό συνοδεύεται από
έναν οδηγό σπουδών που περιέχει τους στόχους της Θ.Ε., τη διδακτέα ύλη, το
χρονοδιάγραμμα μελέτης κ.ά. Είναι σημαντικό οι φοιτητές να μελετήσουν με
προσοχή αυτόν τον οδηγό και να τηρούν το χρονοδιάγραμμα μελέτης και ιδιαίτερα
το χρονοδιάγραμμα αποστολής των γραπτών εργασιών τους στον καθηγητή τους. Οι
φοιτητές υποστηρίζονται συνεχώς από τους διδάσκοντες και επικοινωνούν τακτικά
με αυτούς (αντιστοιχεί ένας ανά τριάντα περίπου φοιτητές). Συμμετέχουν στις
ομαδικές συμβουλευτικές συναντήσεις (Ο.Σ.Σ.).

Κάθε φοιτητής συμμετέχει σε 5 συναντήσεις στη διάρκεια των 10 μηνών των
σπουδών. Οι συναντήσεις αυτές γίνονται για τα προπτυχιακά προγράμματα στην
Αθήνα, Ηράκλειο, Θεσσαλονίκη, Ιωάννινα, Πάτρα, Ξάνθη και για τα μεταπτυχιακά
προγράμματα στην Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πάτρα και έχουν τετράωρη διάρκεια.
Παρ’ ότι οι συναντήσεις αυτές δεν είναι υποχρεωτικές, εκτιμάται ότι είναι
ιδιαίτερα ουσιώδεις γιατί βοηθούν σημαντικά στο να αποσαφηνιστούν δυσνόητα
σημεία και να αφομοιώσει ο φοιτητής πληρέστερα το γνωστικό αντικείμενο. Επίσης
οι φοιτητές εκπονούν τέσσερις ή έξι (ανάλογα με το αντικείμενο σπουδών)
γραπτές εργασίες 6 έως 10 σελίδων καθεμιά, που αξιολογούνται από τον
διδάσκοντα.

Οι γραπτές εργασίες είναι υποχρεωτικές και πρέπει να αποστέλλονται στον
διδάσκοντα σε προκαθορισμένες ημερομηνίες. Εντέλει, οι φοιτητές συμμετέχουν
στις εξετάσεις στο τέλος των δεκάμηνων σπουδών κάθε Θ.Ε. Οι εξετάσεις αυτές
είναι γραπτές (εκτός του προγράμματος της Αγγλικής, στο οποίο είναι
προφορικές). Όσοι αποτύχουν επαναλαμβάνουν τις εξετάσεις έπειτα από έναν έως
δύο μήνες. Εάν αποτύχουν και πάλι, μπορούν να επανεγγραφούν στην ίδια Θ.Ε. και
να συμμετάσχουν στις αντίστοιχες πρώτες και επαναληπτικές εξετάσεις του
επόμενου ακαδημαϊκού έτους, καταβάλλοντας το 1/3 των δαπανών για τη
συγκεκριμένη Θ.Ε. Κατά τη διάρκεια αυτού του ακαδημαϊκού έτους δεν θα
συμμετέχουν στις Ο.Σ.Σ. και δεν θα εκπονούν γραπτές εργασίες. Εάν αποτύχουν
και πάλι, μπορούν να επανεγγραφούν στη Θ.Ε. με πλήρεις διδακτικές και
οικονομικές υποχρεώσεις. Οι φοιτητές δεν μπορούν να ζητήσουν αναβαθμολόγηση
γραπτών των τελικών εξετάσεων.