Κι όμως το τανκ των 40 τόνων έστριβε με άνεση

Πόσες φορές οδηγώντας στη χαοτική κίνηση της μεγαλούπολης δεν έχετε ευχηθεί
να είχατε στα χέρια σας ένα τανκ; Και δεν το χρειάζεστε για να κάνετε πόλεμο,
ή να ισοπεδώσετε τα πάντα, αλλά για να σας δείξουν λίγο σεβασμό. Αν οι ευχές
σας έβγαιναν αληθινές, αυτό ακριβώς θα αισθανόσασταν… σεβασμό!

Ο χαρακτηριστικός ήχος της ερπύστριας σου σφίγγει λίγο το στομάχι, ιδιαίτερα
εάν είσαι κάποιας ηλικίας, και νιώθοντας τη γη να τρέμει κάτω από τα πόδια
σου, κάνεις ασυναίσθητα δύο βήματα πιο πίσω να περάσει το χαλύβδινο θηρίο. Τα
κινούμενα μεταλλικά μέρη βγάζουν στριγκούς ήχους και ο κινητήρας των δεκάδων
χιλιάδων κυβικών ακούγεται σαν μηχανοστάσιο πλοίου. Τα μάτια σου γεμίζουν από
ερπύστριες, πυργίσκους και πυροβόλα μεγάλου διαμετρήματος. Αδύνατον αυτό το
πράμα να τρέχει και να είναι ευκίνητο… Μονάχα για παρελάσεις κάνει,
σκέπτεσαι. Λάθος μεγάλο.

Βρίσκομαι στο Κέντρο Εκπαίδευσης Τεθωρακισμένων στον Αυλώνα και ο ταξίαρχος Ε.
Τετριμίδας είναι τόσο ευχάριστος και αληθινός, που σε κάνει να ξεχνάς ότι
βρίσκεσαι στο μεγαλύτερο στρατόπεδο της Ελλάδας. Καθαριότητα και τάξη
επικρατούν παντού και η αχανής έκταση των 7.500 τετραγωνικών στρεμμάτων
φιλοξενεί περίπου 3.000 στρατιώτες. Δεν είναι τόσο αυστηρά τα πράγματα ­ όσο
φαντάζεστε ­ αλλά ούτε και χαλαρά. Ο στρατός αλλάζει προς το καλύτερο, ίσως με
βραδείς ρυθμούς, αλλά αλλάζει. Το σημερινό Κέντρο Εκπαίδευσης Τεθωρακισμένων
απέχει έτη φωτός από το εκπαιδευτικό κέντρο Ιππικού, που ιδρύθηκε στα 1822 με
την επωνυμία Ιπποδρόμιο Φρουράς Αθηνών. Απέχει πολύ και από το Συγκρότημα
Τεθωρακισμένων του 1954, που ήταν εγκατεστημένο στο Γουδί. Δεν είναι τα άρματα
μάχης που κάνουν τη διαφορά. Είναι το ανθρώπινο πρόσωπο ενός στρατοπέδου,
είναι και η σύγχρονη τεχνολογία που απαιτεί να οδηγήσεις πρώτα προσομοιωτές
οδήγησης και βολής αρμάτων μάχης, να εκπαιδευτείς σε στρατηγικές και σενάρια
πολέμου με τον ψηφιακό «Ιανό» και κατόπιν να αντιμετωπίσεις το αληθινό
«θηρίο».

Στους εξομοιωτές

Ντυμένος σαν «νέος», φορώντας μαύρο μπερέ με εθνόσημο, μπήκα πρώτα στο
περιβάλλον υψηλής τεχνολογίας ενός εξομοιωτή οδήγησης άρματος μάχης. Μιλάμε
για το απόλυτο «παιχνίδι», αφού πέρα από τις οθόνες και το εικονικό περιβάλλον
που προβάλλουν όλα τα άλλα είναι πέρα για πέρα αληθινά. Οι κινήσεις σου
παρακολουθούνται από το υπερσύγχρονο κέντρο ελέγχου, ενώ τα υδραυλικά πόδια
του εξομοιωτή αναλαμβάνουν να σου μεταφέρουν όλη την αίσθηση της οδήγησης.
Χωμένος σε ένα θεοσκότεινο μεταλλικό κουβούκλιο αντιμετώπισα τα αληθινά
χειριστήρια ενός αμερικανικού Μ-60. Το έβαλα μπροστά, το ζέστανα και το
ξεκίνησα για την πρώτη μου ψηφιακή βόλτα, που μου φάνηκε εύκολη και απλή.
Γκάζι, φρένο, τετρατάχυτο ημιαυτόματο κιβώτιο, τιμονάκι αεροπορικού τύπου και
θέση οδήγησης «εγγλέζικη», στα δεξιά, με την μπούκα του κανονιού να προεξέχει
στα αριστερά σου. Την ταχύτητα τη νιώθεις οπτικά, αλλά τις ανωμαλίες του τερέν
τις καταλαβαίνει όλο σου το σώμα. Μονάχα ένα δεντράκι μού ξέφυγε πάνω στον
ελιγμό και το σύστημα με αναγνώρισε αμέσως: «Ανεπίδεκτος μαθήσεως»!

Με το χαμόγελο μέχρι τα αυτιά, πέρασα στο διπλανό κτίριο του εξομοιωτή βολής.
Έξι διθέσια μεταλλικά «κουτιά» που διαθέτουν όλο τον εξοπλισμό, τον οποίο
χειρίζεται ένας πυροβολητής καθώς και ο αρχηγός του άρματος, σε μαθαίνουν να
βρίσκεις και να πετυχαίνεις ψηφιακούς στόχους, σταθερούς και κινούμενους.
Εύκολο, αλλά όχι και τόσο αληθοφανές, αφού δεν έχεις την αίσθηση της
μετακίνησης ενός πυργίσκου, ούτε μπορείς να στοχεύσεις εν κινήσει.

Βολές και βόλτες

Ο αντισυνταγματάρχης Χ. Μεντεσίδης, ο οποίος με είχε «χρεωθεί», χαμογελούσε με
την ανυπομονησία μου να γνωρίσω από κοντά τα άρματα μάχης. Πρώτος σταθμός το
πεδίο βολής. Ένα γερμανικό Leopard και δύο αμερικανικά Μ-60 και Μ-48 Α5
περίμεναν επάνω σ’ έναν λόφο το σύνθημα για τις πρώτες βολές. Ένα γερό «μπαμ»
ακούστηκε και οι θηριώδεις κάννες κάπνισαν. Τα βλήματα με το τροχιοδεικτικό
φως εκσφενδονίστηκαν στο απέναντι βουνό και το μετατόπισαν μερικά χιλιοστά…
Μου φάνηκε σαν να έπεφτε 4όροφη πολυκατοικία! Μου έκλεισαν το στόμα για να μην
μπαίνει σκόνη και συνέχισαν να χαμογελούν… Εκείνοι, όχι εγώ! Τα τρία τανκς
σε σχηματισμό βέλους είχαν ξεκινήσει για περισσότερες βολές, αλλά εν κινήσει
αυτήν τη φορά… οι στόχοι στο απέναντι βουνό είχαν εκμηδενιστεί. Αργότερα,
μου εξήγησαν ότι εάν έριχναν με τα «καλά» διατρητικά βλήματα (APFSDS) των 120
χιλιοστών, πρώτον, δεν θα έβλεπα τίποτε και, δεύτερον, θα είχαν ανοίξει τούνελ
στο βουνό!

Η στιγμή της αλήθειας είχε φθάσει. Θα έμπαινα στο θηρίο για βόλτα. Σκαρφάλωσα
στον πυργίσκο και τρίβοντας τα χέρια από ευχαρίστηση ρώτησα τον «αρχηγό» για
πόσα άλογα μιλάμε… «Πάνω από 800…», μου απάντησε. Η απάντηση με
ικανοποίησε, γιατί τόσα έχει και ένα μονοθέσιο Φόρμουλα 1, αλλά δεν είχα
υπολογίσει τους 40 και βάλε τόνους τού βάρους. Δεν φθάσαμε την τελική των 65
χιλιομέτρων, αλλά πήγαμε γρήγορα και το «θηρίο» κατάπινε τις ανωμαλίες σαν
μαγικό ιπτάμενο χαλί. Τέτοια άνεση ούτε σε χλιδάτο τζιπ. Οι ερπύστριες με τα
ελαστικά πέλματα έμοιαζαν να ισοπεδώνουν το τοπίο και το «πράγμα» έστριβε με
χαρακτηριστική άνεση και ευκινησία. Χώθηκα στην καμπίνα του πυροβολητή. Εκεί
πραγματικά ήταν στενόχωρα, έκανε φοβερή φασαρία και όποιος πάσχει από
κλειστοφοβία καλύτερα να ξεχάσει τα άρματα μάχης! Από τις διόπτρες η ορατότητα
δεν είναι σπουδαία, αλλά με λίγη εξάσκηση τα καταφέρνεις και βλέπεις τα πάντα.

Φθάνοντας στο πεδίο των εμποδίων αρχίσαμε να ανεβαίνουμε μερικούς χωμάτινους
λόφους στο ρελαντί με 1.500 στροφές ώσπου σταματήσαμε μπροστά από έναν
τσιμέντινο τοίχο ενός μέτρου. Σκέφθηκα ότι θα κάνουμε μεταβολή, αλλά ήμουν
γελασμένος. Με μια γκαζιά, το τέρας σκαρφάλωσε στο κάθετο εμπόδιο, ενώ εγώ
έβλεπα τον ουρανό με τ’ άστρα αρχικά και το χώμα στη συνέχεια. Γύρισα το
κεφάλι μου πίσω. Το είχαμε περάσει έτσι για πλάκα! Η συνέχεια περιελάμβανε
στροφή με πλαγιολίσθηση που θα ζήλευε και ο Σούμαχερ και βουτιά σε μια
λασπότρυπα βάθους ενάμισι μέτρου ­ ούτε που πιτσιλιστήκαμε. Ζήτησα επανάληψη
της βόλτας για να το εμπεδώσω και μου έκαναν τη χάρη. Δεν ήθελα να κατέβω,
αλλά έπρεπε.

Βγαίνοντας ευχαριστημένος από το ΚΕΤΘ, μπήκα σε μια δανεική τζιπούρα 5 μέτρων
­ 3.500 κυβικών ­ 200 ίππων και μου φάνηκε πως οδηγούσα ποδήλατο. Πολύ αργά
για μένα να πάω στα τεθωρακισμένα.

Μου διόρθωναν τον μπερέ

Πανευτυχής για πρώτη φορά πάνω σε άρμα μάχης. Ο μαύρος μπερές, σύμβολο
επίλεκτων δυνάμεων σε όλον τον κόσμο, είναι το επίσημο κάλυμμα κεφαλής όσων
είναι στα τεθωρακισμένα. Οι μαυροσκούφηδες τον τιμούν και όσες φορές δεν τον
είχα ακριβώς στη σωστή θέση με διόρθωναν πάραυτα όλοι, από συνταγματάρχη έως
νεοσύλλεκτο «στραβάδι»!

Σεβασμός και όχι φόβος

Το να είσαι διοικητής στο μεγαλύτερο στρατόπεδο της Ελλάδας δεν είναι εύκολη
υπόθεση και ο ταξίαρχος Ευάγγελος Τετριμίδας το γνωρίζει καλύτερα από τον
καθένα. Θέλει να τον αντιμετωπίζουν με σεβασμό, αλλά όχι με φόβο. Θέλει να
είναι δίκαιος και να δείχνει το ανθρώπινο πρόσωπο του στρατού. Είναι και
φαίνεται ντόμπρος, πολύ απλός, φιλικός και καταδεκτικός. Κάνει καλή χρήση της
εξουσίας που έχει και του αρέσει να λέει τα πράγματα με το όνομά τους: «Οι
νεοσύλλεκτοι έρχονται φοβισμένοι στον Αυλώνα, αλλά ύστερα από μία εβδομάδα
βρίσκουν την κατανόηση που χρειάζονται και λύνουν τα προβλήματά τους, έτσι
πιστεύω».

Σαν να περνάς σαμαράκι

Δύσκολο να περιγραφεί η αίσθηση που έχεις όταν ένα άρμα μάχης υπερπηδά ένα
κάθετο εμπόδιο ύψους ενός μέτρου. Απ’ έξω φαίνεται τρομερά εντυπωσιακό, αφού
40-50 τόνοι χάλυβα σηκώνονται «σούζα», αλλά στην πραγματικότητα ­ όταν είσαι
μέσα ­ τα πράγματα είναι πολύ πιο απλά, σαν να περνάς αυτά τα γελοία σαμαράκια
στο Νέο Ψυχικό!

Υπερσύγχρονος εξομοιωτής

Μόνο τέσσερις χώρες στον κόσμο διαθέτουν αυτόν τον υπερσύγχρονο εξομοιωτή
οδήγησης άρματος. Η Αμερική (αφού τον κατασκευάζει η εταιρεία Λόκχιντ –
Μάρτιν), το Ισραήλ, η Αίγυπτος και η Ελλάδα. Το 1995, όταν στήθηκε στο
στρατόπεδο του Αυλώνα, κόστισε 15.000.0000 δολάρια και είναι διπλός. Ένας για
Leopard και ένας για Μ-60. To κέρδος όμως είναι τεράστιο, γιατί η εκπαίδευση
των οκτώ εβδομάδων γίνεται απρόσκοπτα, ανεξάρτητα από καιρικές συνθήκες, χωρίς
φθορές-ζημιές των αρμάτων, χωρίς μεγάλα έξοδα και με τον ενδεδειγμένο τρόπο,
αφού τα χειριστήρια και ο χώρος οδήγησης είναι ακριβώς ο ίδιος. Περίπου 600
οπλίτες και 150 αξιωματικοί – υπαξιωματικοί περνούν κάθε χρόνο από τον
εξομοιωτή, κρίνονται για την ικανότητά τους στο «ψηφιακό πεδίο» και στη
συνέχεια με μεγάλη ευκολία οδηγούν τα αληθινά «τέρατα».

Πού να κρυφτείς;

Η φωτογραφία δεν μπορεί να αποδώσει την αίσθηση ενός άρματος που κινείται με
50 ή 60 χιλιόμετρα την ώρα. Σκεφθείτε ένα θωρακισμένο «τέρας», μήκους 10
μέτρων, βάρους 50 τόνων, ισχύος 800 ίππων, που χρησιμοποιεί δύο ερπύστριες
μήκους 15 μέτρων και διαθέτει πυροβόλο 105 χιλιοστών, να κινείται επιθετικά
προς τη μεριά σας μετατρέποντας το χώμα σε σκόνη. Προς τα πού θα τρέξετε να κρυφτείτε;

Σε νερολακκούβα 1,5 μέτρου

Μια νερολακκούβα βάθους 1,5 μέτρου δεν λέει τίποτε στο τανκ. Δεν χρειάζεται
ούτε ο οδηγός να κλείσει την καταπακτή. Περνά χωρίς πρόβλημα, δηλώνοντας ότι
είναι το απόλυτο όχημα για κίνηση εκτός δρόμου.

Βρυχάται όταν πυροβολεί

Όταν ένα άρμα μάχης πραγματοποιεί βολή, νιώθεις τον κόσμο να φεύγει κάτω από
τα πόδια σου. Δεν είναι μόνο ο κρότος του πυροβόλου ή ο βρυχηθμός του βλήματος
που σκάει. Είναι ότι όλα συμβαίνουν με τρομακτική ταχύτητα και έντονα
οπτικοακουστικά εφέ. Και αν η κάννη σε σημαδεύει, ούτε ψύλλος στον κόρφο σου!

Για τις βολές

Ο εξομοιωτής βολής είναι απλούστερος και παλαιότερος. Επειδή όμως μια βολή με
κανονικό βλήμα κοστίζει πάνω από 250.000 δραχμές, είναι προτιμότερο να
εξοικειωθείς με τα χειριστήρια και τη στενόχωρη «σκοτεινή ατμόσφαιρα» του
άρματος μάχης, να δεις την ικανότητα στόχευσης σε ψηφιακό περιβάλλον, να
αναγνωρίσεις τα λάθη σου και, στη συνέχεια, να πάρεις το «βάπτισμα του πυρός»