Ισορροπημένο χαρτοφυλάκιο για το υπόλοιπο του 2001

Βασίλης Β. Χαραλαμπίδης, πρόεδρος & διευθύνων σύμβουλος ΒΧ Financial Services ΑΕΠΕΥ

Είναι απαραίτητη μια σύντομη αναδρομή στα συμβάντα στον χώρο των αγορών το
2001 για να αιτιολογήσουμε την προσέγγισή μας για το χαρτοφυλάκιο των
επενδυτών στο υπόλοιπο του χρόνου που μας απομένει. Το βασικό στοιχείο το
οποίο συγκρατεί κανείς από την εξέλιξη των αγορών το 2001 είναι η αδυναμία από
μεγάλους και έγκυρους διεθνείς οργανισμούς, αλλά και κυβερνήσεις, να
εκτιμήσουν το βάθος του «τραύματος» που η πτώση των αγορών το 2000 επέφερε
στους επενδυτές. Παράλληλα, η αδυναμία των οικονομιών να απορροφήσουν την
υπερβάλλουσα προσφορά των ετών ’95-’99 οδήγησε τις κεντρικές τράπεζες, που και
αυτές δεν κατάφεραν να δουν έγκαιρα αυτό το φαινόμενο, στη συνολική αύξηση των
επιτοκίων, με αποτέλεσμα την άμεση και κατακόρυφη πτώση των ρυθμών ανάπτυξης.

Με απλά λόγια, θα μπορούσαν οι αγορές, στις οποίες όλο και ένα μεγαλύτερο
μέρος των πολιτών εναποθέτουν τις ελπίδες τους για αύξηση του πλούτου τους, να
κρατήσουν πολύ καλύτερα επίπεδα, αν είχαμε δει ότι αυτές οι υπερεπενδύσεις θα
οδηγούσαν σε απορρόφηση των πληθωριστικών πιέσεων. Η αλήθεια είναι ότι λίγο
ενδιαφέρουν τον μέσο επενδυτή οι λόγοι για την πτώση έως και 30%-40% των
διεθνών αγορών, τον ενδιαφέρει κυρίως η δυσκολία που δείχνουν να επανακάμψουν.
Το ερώτημα είναι αν με αυτά τα δεδομένα και χωρίς να είναι σαφής ο χρόνος
ανάκαμψης ­ που ασφαλώς και πάλι θα ξεκινήσει από τις ΗΠΑ ­ τι κάνουμε; Επειδή
έχει καταστεί επώδυνα σαφές ότι ο χρόνος ανάκαμψης είναι δύσκολα προβλέψιμος ­
στις ΗΠΑ αρχικώς οι εκτιμήσεις ήταν για το πρώτο 6μηνο του 2001, μετά για το
9μηνο και τώρα για το 2002 ­ όπως είναι δυστυχώς σαφές ότι κάποιοι
συγκεκριμένοι κλάδοι οι οποίοι επηρεάζουν ιδιαίτερα έντονα τις οικονομίες ­
όπως οι τηλεπικοινωνίες ­ θα αργήσουν να ανακάμψουν από την υπερχρέωση του
1999-2000, το παιχνίδι είναι παιχνίδι αναμονής. Είναι επίσης σαφές ότι οι
επενδυτικές επιλογές που θα γίνουν θα πρέπει να έχουν γνώμονα την «κρυφή» αξία
των επιχειρήσεων και λιγότερο τις προοπτικές ανάπτυξής τους, υπονοώντας με
αυτό το πόσο φθηνές είναι οι τοποθετήσεις. Το καινούργιο στοιχείο που θέλουμε
να εισαγάγουμε τώρα είναι το πολύ σημαντικό στοιχείο της έκθεσης των επενδυτών
στο ρίσκο μέσα από το χαρτοφυλάκιό τους (είτε περιλαμβάνει μετοχές, είτε
ακίνητα, είτε ομόλογα, είτε καταθέσεις σε διάφορα νομίσματα). Με αυτό
υπονοούμε ότι ο επενδυτής οφείλει να αυξομειώνει την έκθεση long (εκτίμηση
ανόδου) ή sort (εκτίμηση πτώσης) που έχει στα διάφορα προϊόντα. Για
παράδειγμα, ο σχεδιασμός του χαρτοφυλακίου του πρέπει να διαβλέπει ότι, αν
είναι τοποθετημένος σε ακίνητα με την προοπτική δημιουργίας υπεραξιών και όχι
εισοδήματος, τότε μια ταυτόχρονη επένδυση σε μετοχές του κατασκευαστικού
κλάδου, για παράδειγμα, δεν θα είναι και η ενδεδειγμένη. Η κοινή λογική αλλά
και η συζήτηση με ειδικούς μπορούν να υποκαταστήσουν σε κάποιο βαθμό την
έλλειψη εξειδίκευσης. Με απλά λόγια, στις δύσκολες εποχές ο επενδυτής θα
πρέπει να φροντίζει η έκθεσή του στον επενδυτικό κίνδυνο να εξισορροπείται από
την ποικιλία επενδυτικών προϊόντων με αντίθετη μορφή απόδοσης.