Ζωή και αξιοπρέπεια
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
7 λεπτά  |
Οι περισσότεροι γιατροί δεν θέλουν να ακούνε για την ευθανασία, καθώς θεωρούν
ότι μια τέτοια πρακτική είναι αντίθετη προς τον όρκο του Ιπποκράτη. Κάποιοι
άλλοι συνάδελφοί τους έχουν αντίθετη άποψη και προχωρούν ένα βήμα περισσότερο.
Συνδέουν την ευθανασία με μια αξιοπρεπή έξοδο από τη ζωή. Υποστηρίζουν ότι
στις περιπτώσεις όπου η κατάσταση ενός ασθενούς δεν είναι αναστρέψιμη και ο
που ίδιος ταλαιπωρείται από αφόρητους πόνους, τότε θα πρέπει να του παρέχεται
η ευκαιρία για ένα πιο «ανθρώπινο» τέλος, πολύ περισσότερο μάλιστα όταν το
ζητεί και ο ίδιος.
Η Ολλανδία έχει νομιμοποιήσει την ευθανασία, την ίδια στιγμή που άλλες χώρες
φαίνεται να την αποδέχονται σιωπηρά. Οι κατά καιρούς έρευνες που γίνονται σε
διάφορα κράτη επιβεβαιώνουν του λόγου το αληθές. Μόλις προχθές το δικαστήριο
του Λονδίνου αποφάσισε να εξετάσει την προσφυγή μιας 42χρονης Βρετανής που
ζητεί να επιτραπεί στον άνδρα της να τη βοηθήσει να πεθάνει επειδή η ίδια έχει
μείνει παράλυτη από ανίατη εκφυλιστική νευροπάθεια. Περιπτώσεις ευθανασίας
έχουν επίσης καταγραφεί και στη χώρα μας, όμως η στάση που κρατά η ελληνική
κοινωνία απέναντι στο θέμα είναι αρκετά επιφυλακτική.
Ολλανδία και Ελλάδα
* Σύμφωνα με μια μελέτη που έγινε στις ΗΠΑ, το 4,7% των γιατρών έχουν κάνει
ευθανασία στους ασθενείς τους ενώ το 18% είπαν ότι είναι διατεθειμένοι να
επιταχύνουν το θάνατο ασθενών, είτε γράφοντας την ανάλογη συνταγή είτε
χορηγώντας οι ίδιοι τη θανατηφόρα ένεση.
* 67 λεπτά χρειάστηκαν οι ένορκοι ενός δικαστηρίου στο Νιούκαστλ της
Αγγλίας για να αθωώσουν τον 52χρονο γιατρό Ντέιβιντ Μουρ, ο οποίος είχε
παραδεχτεί ότι στη διάρκεια της καριέρας του βοήθησε να τερματίσουν τη ζωή
τους 300 ασθενείς. Η δίκη διήρκεσε 18 μέρες. Ο δικαστής Τζάστις Χούπερ ήταν
υπέρ του κατηγορουμένου.
* Έκπληξη σε όλον τον κόσμο προκάλεσε η αποποινικοποίηση της ευθανασίας από
την ολλανδική Βουλή το Νοέμβριο του 2000 με ψήφους 104 υπέρ και 40 κατά. Φέτος
τον Απρίλιο η ολλανδική Γερουσία επικύρωσε την παραπάνω απόφαση και υπερψήφισε
το νομοσχέδιο, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα να γίνει νόμος του κράτους.
* Τα τελευταία δύο χρόνια στη χώρα αυτή έχουν καταχωριστεί 4.339 θάνατοι
καταδικασμένων ασθενών είτε μέσω της ενεργητικής ευθανασίας είτε μέσω της
επικουρούμενης αυτοκτονίας, κατά την οποία ο γιατρός χορηγεί τα φάρμακα αλλά ο
ασθενής τα λαμβάνει μόνος του.
* Το νομικό πλαίσιο που ισχύει στη χώρα μας είναι αρκετά σαφές. Στο άρθρο
3.030 του Ποινικού Κώδικα προβλέπεται ότι «όποιος αποφάσισε και εκτέλεσε
ανθρωποκτονία ύστερα από σπουδαία και επίμονη απαίτηση του θύματος και από
οίκτο για αυτόν που έπασχε από ανίατη ασθένεια τιμωρείται με φυλάκιση».
Αναγνωρίζεται δηλαδή η ύπαρξη ελαφρυντικού, το οποίο επιλαμβάνεται υπόψη στην
προσμέτρηση της ποινής.
* Η ευθανασία είναι διαδεδομένη στην Ελλάδα αλλά εφαρμόζεται αθόρυβα, όπως
οι εκτρώσεις, έχει δηλώσει ο καθηγητής της Επιδημιολογίας στις Ιατρικές Σχολές
των Πανεπιστημίων Χάρβαρντ και Αθηνών Δημήτρης Τριχόπουλος. «Ας μην ξεχνάμε
ότι ο ελληνικός λαός υπήρξε πάντα θαρραλέος στις επιλογές του…», πρόσθεσε.
ΑΝΔΡΕΑΣ Π. ΚΑΡΑΜΠΙΝΗΣ
Φοβάμαι μη μετατραπεί η ευθανασία σε «ιατρική αγωγή»
 |
Η απόφαση της ολλανδικής Βουλής στις 28-11-2000 να νομιμοποιήσει την ευθανασία
έχει διχάσει την παγκόσμια κοινή γνώμη. Κανένα άλλο θέμα δεν έχει αγγίξει τόσο
πολύ τον πυρήνα της ηθικής, της φιλοσοφικής και της βιολογικής ύπαρξης του
ατόμου όσο η νομοθετική πια δυνατότητα της διαχείρισης από τρίτους της ζωής
ενός ανιάτου πάσχοντος, ο οποίος περνά τις τελευταίες μέρες της ζωής του
βουτηγμένος στον πόνο, στην απόγνωση ή στη μοναξιά, ή ακόμα ενός γέροντα που
σε φάση απελπισίας δηλώνει ότι κουράστηκε από τη ζωή του και επιθυμεί την
τεχνητή διακοπή της.
Αναμφισβήτητα, σε ατομικό επίπεδο, δεν μπορούμε να μη σεβαστούμε την επιθυμία
να προσδοκάται ένας αξιοπρεπής θάνατος ή ακόμα να διεκδικείται από τον
πάσχοντα ή από τους οικείους του ο τερματισμός μιας αναποτελεσματικής επώδυνης
θεραπείας στα τελικά στάδια ανίατης ασθένειας.
Αλλά συλλογικά, σαν κοινωνία, μπορούμε να αποδεχτούμε υπό την κάλυψη μιας
νομοθετικής διάταξης να εκτελέσουμε συνάνθρωπό μας διότι εκτιμούμε ότι η ζωή
του είτε δεν έχει πια μέλλον είτε είναι ψυχικά ή και σωματικά επώδυνη;
Είναι σαν να δεχόμεθα ότι η ζωή αξίζει μόνο εφόσον είναι όμορφη, καλή και
παραγωγική. Ακριβώς ό,τι μας διαμηνύει η καταναλωτική κοινωνία με τα πρότυπά
της.
Πριν φθάσουμε στην εύκολη λύση της ευθανασίας, όλοι εμείς που εξασκούμε την
ιατρική γνωρίζουμε τη δυνατότητα εφαρμογής παρηγορητικών θεραπειών που
ανακουφίζουν τον πόνο και την αγωνία των ασθενών μας σε αυτές τις τραγικές
στιγμές και επιτρέπουν την ποιοτική και αξιοπρεπή επιβίωσή τους.
Μερικές δεκαετίες πριν, η εφαρμογή της ευθανασίας ήταν έγκλημα. Σήμερα σε
ορισμένα κράτη αρχίζει να αποτελεί μια θεραπευτική παραλλαγή. Φοβάμαι ότι
αύριο μπορεί να μετατραπεί σε επίσημη ιατρική αγωγή που θα εφαρμόζεται σε
όσους η κοινωνία δεν βλέπει μέλλον – προαγωγή.
Σαν άτομο πιστεύω ότι στη δύση της ζωής μας οι ελπίδες του καθενός από εμάς
πρέπει να τοποθετούνται στο Δημιουργό μας και όχι στο θανατηφόρο περιεχόμενο
μιας σύριγγας.
Η απόρριψη της ευθανασίας δεν είναι μόνο η άρνηση της εφαρμογής του
προγραμματισμένου θανάτου αλλά και η μη αποδοχή από τον ιατρό του ρόλου του
δημίου.
ΗΡΑΚΛΗΣ ΑΒΡΑΜΙΔΗΣ
Προϋποθέσεις στην παθητική ευθανασία
 |
Για την ενεργητική ευθανασία, δηλαδή την περίπτωση της πρόκλησης θανάτου με
ενεργητική προσωπική επέμβαση του γιατρού, δεν το αποδέχομαι για κανέναν
απολύτως λόγο, ακόμη και αν αυτή καλυπτόταν με το μανδύα του «ανθρωπισμού».
Θεωρώ ότι αποτελεί έγκλημα, πέρα από τα ιατρικά μου πιστεύω.
Υπό προϋποθέσεις δε θα ήμουν αντίθετος, βέβαια, τουλάχιστον για το άτομό μου,
όχι για την ενεργητική αλλά για την παθητική ευθανασία…
Δηλαδή δε συμφωνώ με την αέναη προσπάθεια να παρατείνεται η ζωή με μηχανικά ή
άλλα μέσα, σε επώδυνες ή υπό τη μορφή φυτού καταστάσεις, συνήθως τραγικές,
απαξιωτικές για τον άνθρωπο, που τελικά διασύρουν την όποια αξιοπρέπειά του.
Φυσικά και είναι απαραίτητη η διαβεβαίωση της «αρμόδιας» για το σκοπό αυτό
θεσμοθετημένης διαδικασίας (προς το παρόν δεν υπάρχει στην Ελλάδα), ότι η
κατάσταση δεν είναι αναστρέψιμη.
Νομίζω ότι τα πολλά νομικά και ηθικά προβλήματα που ομολογουμένως προκύπτουν
μπορούν να ξεπεραστούν, αν εστιαστεί το ενδιαφέρον στη σημαντική αυτή
διάσταση, η οποία ονομάζεται «αξιοπρέπεια», είδος που σπανίζει στην εποχή μας,
που στις περιπτώσεις αυτές διασύρεται βάναυσα.
Με άλλα λόγια δε θα επιθυμούσα, προσωπικά πάντα, να παραταθεί η ζωή μου με
οποιεσδήποτε συνθήκες, για το μόνο λόγο να μην καταχωρισθώ στο ληξιαρχείο ως
απελθών. Θα προτιμούσα τον «ήρεμο θάνατο», από μια αφάνταστη οδυνηρή δοκιμασία
και οποιαδήποτε προσφορά του περίγυρου από «υποχρέωση».
Είναι προτιμότερο τις δύσκολες αυτές καταστάσεις να τις αφήνουμε στη φροντίδα
του Θεού. Ας δεχτούμε με κατανόηση τις επιταγές Του οι οποίες είναι σοφές.
Οι κυριότερες από τις προϋποθέσεις αυτές που θα με κάλυπταν είναι:
* Η έγγραφη προηγουμένως δήλωση του ασθενούς. Δηλαδή αν ο
ενδιαφερόμενος, σε ανύποπτο χρόνο και σε βεβαιωμένη κατάσταση απόλυτης υγείας
σωματικής και ψυχικής και σε πλήρη νηφαλιότητα, είχε δηλώσει εγγράφως αυτή την
επιθυμία. Δηλαδή της μη παράτασης της ζωής του σε μη αναστρέψιμες καταστάσεις.
* Η υπεύθυνη διαβεβαίωση των θεραπόντων γιατρών και «εκπροσώπων» για
την αδυναμία της ιατρικής επιστήμης, για οποιαδήποτε θεραπευτική ή νοσηλευτική
ανακούφιση, και για το μη αναστρέψιμο της κατάστασης.
* Η παντελής απουσία κοινωνικής και ηθικής συμπαράστασης, που δυστυχώς
στις μέρες μας αποτελεί τον κανόνα και έχει μεγιστοποιήσει το πρόβλημα.
Δηλαδή για ένα άτομο σε ανίατη κατάσταση και πολλές φορές κοινωνικά και ηθικά
ακάλυπτο, έστω και στοιχειωδώς το πρόβλημα καθίσταται ακόμη πιο οδυνηρό ενώ ο
θάνατος αποτελεί σε κάποιο βαθμό και λύτρωση γι’ αυτό.
Ο Ανδρέας Π. Καραμπίνης είναι διευθυντής της Μονάδας Εντατικής Θεραπείας
στο νοσοκομείο «Γ. Γεννηματάς».
Ο Ηρακλής Αβραμίδης είναι μικροβιολόγος, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης
Εργαστηριακών Ιατρών.
LINKS:
* http: //www.religioustolerance.org/euthanas.htm
Google news
