Η μυθοπλασία στην υπηρεσία της πολιτικής

Είναι στιγμές ­ αρκετές δυστυχώς ­ που ο μέσος Έλληνας πολίτης κοιτάζει με
εμφανή αμηχανία την ανταλλαγή πολιτικών επιχειρημάτων και μένει εμβρόντητος
μπροστά στη διατύπωση επίκαιρων και ουσιαστικών τάχα διλημμάτων απέναντι στα
οποία καλείται να πάρει θέση.

Οι διατυπώσεις αυτές αφορούν το σύνολο σχεδόν της πολιτικής και κοινωνικής
ζωής με έμφαση στα θέματα της οικονομίας και της κοινωνικής πολιτικής.

Μακρο-οικονομική ισορροπία και κοινωνικό κράτος

Είναι σαφές πλέον παγκόσμια ότι η μεγαλύτερη υπηρεσία που μπορεί να προσφέρει
η εκτελεστική εξουσία στους πολίτες μιας χώρας είναι η εξασφάλιση μιας
μακρο-οικονομικής ισορροπίας και σύγκλισης, η οποία κατοχυρώνει τη
μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα της χώρας. Η εξασφάλιση αυτών των συνθηκών
αποτελεί το μέτρο της κοινωνικής προσφοράς μιας κυβερνητικής διαχείρισης και
ισχύει στο διηνεκές, πέρα και έξω από εύκολα ευφυολογήματα και πολιτικές
σοφιστείες του τύπου «οι αριθμοί ευημερούν, οι άνθρωποι υποφέρουν».

Στον πυρήνα της πολιτικής για τη δημιουργία ενός κράτους με κοινωνικό πρόσωπο
­ και στον βαθμό που έχει επιτευχθεί μια πρώτη ανακατανομή του εισοδήματος που
τείνει να αμβλύνει τις μεγάλες οικονομικές ανισότητες ­ είναι πολύ περισσότερο
η χειραγώγηση των πληθωριστικών πιέσεων, παρά η απόλυτη αύξηση του ονομαστικού
εισοδήματος των εργαζομένων.

Κοινωνικό κράτος σήμερα δεν σημαίνει διατήρηση των οικονομικών στρεβλώσεων
(προβληματικές δημόσιες επιχειρήσεις, χαμηλή παραγωγικότητα κ.τλ.), αλλά
προσπάθεια για υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, μέσα σε ένα υγιές ανταγωνιστικό
περιβάλλον που παρέχει ίσες ευκαιρίες και ευνοεί την ολοένα και δικαιότερη
διανομή των πόρων ανάμεσα στις ομάδες και τους κοινωνικούς εταίρους.

Η προσπάθεια, με άλλα λόγια, για οικονομική σταθερότητα μπορεί σε κάθε
περίπτωση να έχει τους ίδιους στόχους, αλλά η ιδεολογική και πολιτική
τοποθέτηση του κατέχοντος την εκτελεστική εξουσία δρα καταλυτικά στη
διαμόρφωση των επιμέρους πολιτικών, συντελώντας στη συγκρότηση ενός κράτους με
διαφορετικούς βαθμούς κοινωνικής δικαιοσύνης.

Σύστημα κοινωνικών ασφαλίσεων και κράτος πρόνοιας

Με αφορμή την πρόσφατη ατυχή προσπάθεια για την εξυγίανση του ασφαλιστικού
συστήματος στην Ελλάδα επιχειρείται να αποκρυσταλλωθεί ένας νέος μεγάλος
μύθος, ο οποίος αποπροσανατολίζει από τη διαμόρφωση μιας υγιούς και
μακροπρόθεσμα βιώσιμης λύσης.

Το κύριο όμως ζητούμενο στην περίπτωση του Ασφαλιστικού δεν είναι να υποσχεθεί
κανείς στις επόμενες γενιές συνταξιούχων μια ικανοποιητική σύνταξη και ένα
ικανοποιητικό ηλικιακό όριο συντάξιμου δικαιώματος όσο να εγγυηθεί ότι θα
διατηρήσουν στο ακέραιο αυτό το δικαίωμα. Και αυτό το δικαίωμα διασφαλίζεται
μακροχρόνια μόνο μέσα από την αυτοτελή οικονομική βιωσιμότητα των Ταμείων που
συνεπάγεται ο θεσμικός εκσυγχρονισμός του συστήματος κοινωνικών ασφαλίσεων και
η αρχή της δίκαιης κατανομής του ασφαλιστικού βάρους ανάμεσα στο κράτος, τις
επιχειρήσεις και τους εργαζομένους.

Παγκοσμιοποίηση και εθνική πολιτική

Είναι γεγονός ότι ζούμε στα πλαίσια μιας ολοένα και πιο διεθνοποιημένης
κοινωνίας, στην οποία οι αλληλεπιδράσεις είναι πολυσήμαντες και η χάραξη
ποικίλων πολιτικών ­ είτε μας αρέσει είτε όχι ­ περνά μέσα από τα τραπέζια
διεθνών οργανισμών στους οποίους ο συσχετισμός δυνάμεων στη βάση και των
ιδεολογικών και προγραμματικών συγκλίσεων είναι κρίσιμος για το αποτέλεσμα.

Ο μύθος που εξυφαίνεται γύρω από το γεγονός της παγκοσμιοποίησης είναι ότι οι
εθνικές κυβερνήσεις καθίστανται αδύναμες μπροστά στο εύρος και τη δύναμη των
διεθνών χειρισμών, έτσι ώστε περίπου να ακολουθουν μοιρολατρικά την εξέλιξη
στην παγκόσμια κοινωνικοπολιτική σκακιέρα.

Το αληθές στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι ότι ακόμα και σήμερα τίποτα δεν
είναι οριστικά διαμορφωμένο σε παγκόσμιο επίπεδο, αφού είναι σαφές πως υπάρχει
μια ποικιλία θεμάτων, κυρίως οικονομικών και κοινωνικών, στα οποία ολόκληρος ο
κόσμος αναζητεί λύσεις και εφαρμόζει συνταγές οι οποίες δεν στέφονται συχνά
από επιτυχία.

Στο πλαίσιο αυτό η διαμόρφωση εθνικών στρατηγικών και προτάσεων αποτελεί μία
εκ των ων ουκ άνευ προϋπόθεση αποτελεσματικής άσκησης πολιτικής, η οποία
συμβάλλει τόσο στην προώθηση των εθνικών συμφερόντων όσο και στην προσπάθεια
για την αποκατάσταση μιας μεσομακροπρόθεσμης ισορροπίας στο διεθνές επίπεδο.

Στην Ελλάδα σήμερα και με βάση τη διαμόρφωση πολιτικών μύθων και ψευδών
διλημμάτων επιχειρείται μια σκόπιμη αλλοίωση των κοινωνικών κεκτημένων των
τελευταίων ετών, αλλά και η διατύπωση μιας νέας, ακόμη πιο επικίνδυνης,
μυθοπλασίας. Η μυθοπλασία αυτή τείνει να εξισώσει την ιδεολογία και την
πολιτική πράξη μιας Κεντροαριστερής παράταξης με εκείνη μιας δήθεν φωτισμένης
νέας Δεξιάς, η οποία επικαλείται το κοινωνικό κράτος σε μια ύστατη προσπάθεια
κατάκτησης της εξουσίας.

Η διαφορά είναι ότι ακόμα και στη μικρότερη διαχειριστική πράξη η ύπαρξη της
ιδεολογικής συγκρότησης είναι παρούσα, επηρεάζοντας τη διαμόρφωσή της.