Ευρωτιμές και αυξήσεις στα ακίνητα

Νέες αναταράξεις στην αγορά ακινήτων φέρνουν πέντε αλλαγές τις οποίες προωθεί
το υπουργείο Οικονομικών. Πρόκειται για αλλαγές που σχετίζονται με την
υιοθέτηση του ενιαίου ευρωπαϊκού νομίσματος, από 1.1.2002, με νέες
αναπροσαρμογές που θα γίνουν στις τιμές ζώνης των ακινήτων στις περιοχές όπου
συμπληρώνεται διετία από την προηγούμενη αναπροσαρμογή, με διορθώσεις τιμών
στους δήμους που έχουν προσφύγει για τις αυξήσεις του περασμένου Μαρτίου,
καθώς και με τις αποφάσεις που θα ληφθούν στο πλαίσιο της φορολογικής
μεταρρύθμισης για την επιβολή του ΦΠΑ στα ακίνητα. Οι αλλαγές αυτές είναι:

1. Μετατροπή των τιμών σε ευρώ

Η μετατροπή σε ευρώ από 1.1.2002 των τιμών ζώνης των ακινήτων σε όλες τις
περιοχές της χώρας. Από την ημερομηνία αυτή, οι αντικειμενικές τιμές των
ακινήτων θα απεικονίζονται υποχρεωτικά σε ευρώ αντί για δραχμές, λόγω της
υιοθέτησης και κυκλοφορίας του κοινού νομίσματος στις 12 χώρες-μέλη. Στο
υπουργείο Οικονομικών έχει ήδη ξεκινήσει η προετοιμασία για τη μετατροπή των
σημερινών τιμών ζώνης από δραχμές σε ευρώ. Οι νέες τιμές θα συμπεριληφθούν σε
νέους πίνακες-χάρτες που θα καταρτίσει το υπουργείο Οικονομικών και θα
διανεμηθούν σε όλες τις περιφέρειες της χώρας. Η μετατροπή των αντικειμενικών
τιμών των ακινήτων σε ευρώ, που αποτελεί συμβατική υποχρέωση της χώρας,
εκτιμάται ότι τουλάχιστον σε πρώτη φάση θα προκαλέσει σύγχυση στην αγορά
ακινήτων, αφενός μεν λόγω της αδυναμίας των υποψήφιων αγοραστών και ιδιοκτητών
να προσαρμοσθούν με τα νέα μεγέθη των αξιών σε ευρώ, αφετέρου δε λόγω των
κινδύνων να υπάρξουν παράνομες στρογγυλοποιήσεις αντικειμενικών αξιών εις
βάρος των αγοραστών κατοικιών.

2. Αναπροσαρμογές αντικειμενικών αξιών

Οι νέες αναπροσαρμογές στις αντικειμενικές τιμές των ακινήτων στις περιοχές
που συμπληρώνεται διετία από την προηγούμενη αναπροσαρμογή τους. Σύμφωνα με
πληροφορίες στο υπουργείο Οικονομικών έχει ήδη αποφασισθεί να προχωρήσει η
αναπροσαρμογή των αντικειμενικών τιμών στις περιοχές αυτές. Πρόκειται για
εκατοντάδες περιοχές των οποίων οι αντικειμενικές τιμές των ακινήτων είχαν
αυξηθεί τον Ιανουάριο του 2000 με αποτέλεσμα στις αρχές του 2002 να
συμπληρώνεται διετία από την προηγούμενη αναπροσαρμογή. Έτσι με βάση το νόμο
πληρούνται οι προϋποθέσεις για τη νέα αναπροσαρμογή των τιμών αυτών η οποία θα
επιχειρηθεί να γίνει παράλληλα με την μετατροπή τους σε ευρώ. Πρόκειται για
περιοχές της Κρήτης (Χανιά, Ηράκλειο, Ρέθυμνο), της Μακεδονίας (Πιερία, Πέλλα
κ.ά.), της Στερεάς Ελλάδος (Μαγνησία, Φθιώτιδα κ.ά.), της Πελοποννήσου
(Κορίνθου, Λακωνίας, Μεσσηνίας κ.ά.) καθώς και των νησιών των Κυκλάδων.
Σύμφωνα με τους σχεδιασμούς του υπουργείου Οικονομικών στις περισσότερες από
τις περιοχές αυτές θα υπάρξει αύξηση των αντικειμενικών τιμών των ακινήτων. Η
αύξηση εκτιμάται ότι θα είναι περιορισμένη και ότι θα κυμαίνεται σε ποσοστό
μέχρι 10% σε σχέση με τις σημερινές τιμές. Σε άλλες περιοχές όμως θα
προβλέπονται και μειώσεις σε σχέση με τις ισχύουσες τιμές σε μία προσπάθεια
του υπουργείου να υπάρξουν διορθώσεις όπου επιβάλλεται. Στις περιοχές που θα
υπάρξουν αυξήσεις των τιμών ζώνης αναμένεται ότι, αργά ή γρήγορα, θα
μετακυλισθούν στις εμπορικές τιμές των ακινήτων.

3. Αποφάσεις για τις προσφυγές των δήμων

Οι διορθώσεις που αναμένεται να γίνουν στις αντικειμενικές τιμές των ακινήτων
των δήμων που έχουν προσφύγει στην δευτεροβάθμια Επιτροπή του υπουργείου
Οικονομικών. Οι δήμοι αυτοί θεωρούν υπερβολικές τις αυξήσεις στις τιμές ζώνης
των περιοχών τους που ανακοινώθηκαν και ισχύουν από τον περασμένο Μάρτιο.
Τέτοιες προσφυγές έχουν κάνει πάνω από 40 δήμοι της Αττικής ζητώντας
αναθεώρηση προς τα κάτω των τιμών ζώνης που ανακοινώθηκαν. Σύμφωνα με
πληροφορίες, οι αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών επεξεργάσθηκαν
τα στοιχεία που αφορούν στις προσφυγές αυτές, τα οποία θα τεθούν υπόψη της
δευτεροβάθμιας Επιτροπής προκειμένου να ληφθούν οι οριστικές αποφάσεις.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η Επιτροπή αναμένεται να εξετάσει τις
προσφυγές των δήμων εντός των προσεχών ημερών. Σε ορισμένες από αυτές, η
Επιτροπή θα δεχθεί ότι πρέπει να υπάρξουν διορθώσεις.

4. Κόστος και φόροι πιέζουν τις τιμές

Η νέα αύξηση στο ελάχιστο κόστος της οικοδομής, με βάση το οποίο διαμορφώνεται
η φορολογία όλων των επαγγελμάτων που ασχολούνται με το κύκλωμα κατασκευής
κατοικιών, καθώς και το κόστος έκδοσης οικοδομικών αδειών. Η νέα αύξηση, που
ισχύει ήδη από την προηγούμενη Δευτέρα και οφείλεται στις αυξήσεις των
αντικειμενικών τιμών των ακινήτων του περασμένου Μαρτίου, αναμένεται να
προκαλέσει μια σειρά από επιπτώσεις στην αγορά ακινήτων. Μία από αυτές θα
είναι και η μετακύλιση στις τιμές αγοράς των ακινήτων των αυξημένων φόρων που
συνεπάγεται για τα οικοδομικά επαγγέλματα το αυξημένο ελάχιστο κόστος
οικοδομής. Έτσι, δεν αποκλείεται να υπάρξει και νέα αύξηση των εμπορικών τιμών
των νέων διαμερισμάτων και κατοικιών τους επόμενους μήνες στις περιοχές που οι
αντικειμενικές τιμές αυξήθηκαν τον περασμένο Μάρτιο.

5. Επιβολή ΦΠΑ στα ακίνητα

Η επιβολή του ΦΠΑ στα ακίνητα, η οποία εξετάζεται στο πλαίσιο της φορολογικής
αναμόρφωσης. Η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση που δεν εφαρμόζει
τον ΦΠΑ στις νέες οικοδομές, καθώς για το θέμα αυτό έχει ήδη εξασφαλίσει
αλλεπάλληλες παρατάσεις από τα αρμόδια ευρωπαϊκά όργανα. Η τελευταία λήγει στο
τέλος του 2001. Ωστόσο, όπως όλα δείχνουν, η κυβέρνηση θα ζητήσει από την
Ευρωπαϊκή Ένωση παράταση για ακόμη ένα χρόνο, όσον αφορά στην εφαρμογή του ΦΠΑ
στις νέες οικοδομές. Έτσι, το πιθανότερο είναι ότι ο φόρος αυτός θα εισαχθεί
στην οικοδομή από το 2003. Μάλιστα, σύμφωνα με τα σενάρια που γίνονται στο
υπουργείο Οικονομικών, η εισαγωγή του ΦΠΑ θα συνδυασθεί με κατάργηση του φόρου
μεταβίβασης ακινήτων που ισχύει σήμερα για τις αγοραπωλησίες νέων οικοδομών.
Όμως, παρά το γεγονός αυτό, εκφράζονται φόβοι ότι η επιβολή του φόρου θα
οδηγήσει σε νέα αύξηση των αγοραίων τιμών των ακινήτων. Σε κάθε περίπτωση,
πάντως, θα αλλάξει τα δεδομένα, προκαλώντας μια νέα κατάσταση στην ανέγερση
οικοδομών και στην αγορά καινούργιων διαμερισμάτων και κατοικιών.

Η Επιτροπή των καθηγητών και των στελεχών του υπουργείου Οικονομικών πρόκειται
να εξετάσει το θέμα και να υποβάλει τις προτάσεις της στην κυβέρνηση σχετικά
με την επιβολή του φόρου. Οι προτάσεις της Επιτροπής θα δοθούν στην κυβέρνηση
τον Απρίλιο του 2002, οπότε οι όποιες αποφάσεις θα περιληφθούν στο φορολογικό
νομοσχέδιο που θα κατατεθεί στη Βουλή το φθινόπωρο του ίδιου έτους και θα
ισχύσουν από το 2003.