Υπάρχει χώρος για μικρές και μεσαίες τράπεζες

Ο στόχος της Τράπεζας Αττικής για το αμέσως επόμενο διάστημα είναι ξεκάθαρος:
«Να είμαστε μια ισχυρή και ενισχυμένη τράπεζα», λέει ο πρόεδρός της, κ. Κώστας
Σταμούλης, ο οποίος τονίζει ότι «δεν είμαι αντίθετος στις στρατηγικές
συμμαχίες» αλλά παράλληλα ξεκαθαρίζει ότι αυτές «δεν πρέπει να αποτελούν
αυτοσκοπό για κανέναν». Η ισχυροποίηση της τράπεζας περνάει μέσα από την
παραγωγή και τη διάθεση στην αγορά νέων προϊόντων και υπηρεσιών, εξέλιξη που,
όπως επισημαίνει, επιβάλλουν δύο παράγοντες: «Και έπρεπε να ακολουθήσουμε τον
ανταγωνισμό και, από την άλλη, ήταν οι προγραμματισμένοι στόχοι που είχε η
τράπεζα να μεγιστοποιήσει τα αποτελέσματά της. Η προσπάθεια που κάνουμε αφορά
και στο retail banking, αλλά και στη δημιουργία υποδομής, η οποία θα βοηθήσει
στην εξυπηρέτηση θεσμικών και άλλων πελατών μας που ασχολούνται με τα
χρηματοοικονομικά».

Τον εκσυγχρονισμό της πολιτικής προϊόντων, όμως, τον επιβάλλουν, πολλές φορές,
και οι ίδιοι οι πελάτες της τράπεζας. Ο κ. Σταμούλης λέει ότι «τον ζητεί και ο
κόσμος. Εμείς, μάλιστα, θα έλεγα ότι καθυστερήσαμε λίγο σκόπιμα, υπό την
έννοια ότι θέλαμε να κάνουμε μια γκάμα προϊόντων που θα καλύψει όλες τις
επιθυμίες των πελατών μας, τα οποία θα ήταν παράλληλα και βελτιωμένα σε σχέση
με αυτά που προσφέρει ο ανταγωνισμός. Και νομίζω ότι αυτό το πετύχαμε».

Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και το άνοιγμα της Αττικής στο χώρο της
στεγαστικής πίστης, με τη διάθεση δανείου το οποίο θα έχει σταθερό επιτόκιο
για τον πρώτο χρόνο 4,75%. Ζητούμενο, όμως, αποτελεί το κατά πόσο μειώνονται
τα περιθώρια κέρδους των τραπεζών με αυτά τα επιτόκια.

«Όπως είπατε, το επιτόκιο του 4,75% είναι σταθερό και αφορά τον πρώτο χρόνο.
Μετά είναι μεταβαλλόμενο, όπως ισχύει για όλες τις τράπεζες που έκαναν
σχετικές ανακοινώσεις. Τα πιστωτικά ιδρύματα κάνουν μια προσπάθεια, μέσω της
καταναλωτικής και της στεγαστικής πίστης, να αυξήσουν την πελατεία τους και,
κατ’ επέκταση, τα μερίδιά τους. Προκειμένου να γίνει αυτό, δέχονται για ένα
διάστημα να έχουν περιορισμένα έσοδα, αλλά ευελπιστούν, από τη συνεργασία που
θα αναπτύξουν με τους πελάτες τους, να καλύψουν τα έξοδα και παράλληλα να
βγάλουν και κέρδη αργότερα».

Ο πόλεμος των μεριδίων

Δεν είναι, πάντως, λίγοι εκείνοι που υποστηρίζουν ότι υπό τις σημερινές
συνθήκες του ιδιαιτέρως αυξημένου ανταγωνισμού, αυτό που τελικά καταφέρνουν
άμεσα οι τράπεζες είναι να συγκρατήσουν τα μερίδιά τους κι έμμεσα μόνο να τα
αυξήσουν.

Ο κ. Σταμούλης συμφωνεί: «Οι εξελίξεις αυτές ευνοούν τη συγκράτηση των
υφιστάμενων μεριδίων αγοράς. Όπως θα είδατε εναρμονιστήκαμε όλες οι τράπεζες
σε ένα επίπεδο επιτοκίων, ακόμη και οι μικρές, οι οποίες έδωσαν εξίσου
ανταγωνιστικά επιτόκια. Τα περιθώρια για ανάπτυξη των μεριδίων εντοπίζονται
πλέον στο άνοιγμα της πίτας. Κι αυτή έχει περιθώρια να μεγαλώσει. Κατά
συνέπεια, η στρατηγική πρεσβεύει τα εξής: Κρατώ το μερίδιο που έχω στο γενικό
ποσό της αγοράς και με αυτόν τον τρόπο αυξάνω τα μεγέθη μου. Όταν αυξάνεται η
αγορά, αυξάνεις κι εσύ τα μεγέθη σου».

Γιατί, όμως, ο «πόλεμος» εντοπίζεται στα στεγαστικά και δεν επεκτείνεται ­
τουλάχιστον προς το παρόν ­ και στα καταναλωτικά δάνεια, αλλά και στις κάρτες,
που επίσης ενδιαφέρουν πολύ κόσμο; «Τα στεγαστικά έχουν λιγότερους κινδύνους.
Είναι πιο εξασφαλισμένα. Αλλά από τη στιγμή που κάποιος συνεργασθεί με μια
τράπεζα για ένα στεγαστικό, είναι πιο εύκολο να πάρει από την ίδια μια κάρτα ή
ένα καταναλωτικό δάνειο. Το αντίστροφο δεν εξασφαλίζεται», απαντά ο πρόεδρος
της Τράπεζας Αττικής.

Αυτό, όμως, δεν συνεπάγεται ότι οι εξελίξεις θα αφήσουν «εκτός» και τους
υπόλοιπους βασικούς τομείς των χορηγήσεων. Σύμφωνα με τον κ. Σταμούλη,
«σταδιακά οι τράπεζες θα αναπτυχθούν σε όποιο κομμάτι της καταναλωτικής πίστης
έχει ενδιαφέρον και θα το προωθήσουν είτε μέσω διαφήμισης είτε μέσω νέων
προϊόντων είτε μέσω χαμηλών επιτοκίων». Ζητούμενο βέβαια αποτελεί αν υπάρχουν
περιθώρια περαιτέρω μείωσης των χορηγητικών επιτοκίων και ποια είναι αυτά.
«Στη στεγαστική πίστη δεν νομίζω ότι υπάρχουν περιθώρια», τονίζει ο επικεφαλής
της Αττικής και συνεχίζει: «Στην καταναλωτική θα εξαρτηθεί κι από τον
ανταγωνισμό. Τα περιθώρια πάντως δεν είναι μεγάλα και ­ λαμβάνοντας υπόψην ότι
αυτά τα δάνεια έχουν επισφάλειες ­ νομίζω ότι οι τράπεζες θα είναι πιο
προσεκτικές».

Το μέλλον της τράπεζας

Πόσο, όμως, επηρεάζουν ουσιαστικά τα αποτελέσματα μιας τράπεζας τα «ανοίγματα»
αυτού του είδους; Στην περίπτωση της Τράπεζας Αττικής τα μηνύματα για το 2001
είναι αισιόδοξα, αφού σύμφωνα με τον πρόεδρό της «οι χορηγήσεις πάνε πολύ
καλά. Στο πεντάμηνο έχουμε μια αύξηση της τάξεως του 20%. Οι καταθέσεις πάνε
ακόμα καλύτερα. Εκεί με τη μεγαλύτερη δραστηριοποίηση του δικτύου φτάσαμε από
τα 300 δισ. δραχμές στα 442 δισ., που σημαίνει βελτίωση κατά 47,5%».

Κατά συνέπεια, κι αν κρίνει κανείς με βάση την πορεία των μεγεθών, υπάρχουν
περιθώρια ανάπτυξης και για τις μικρομεσαίες εμπορικές τράπεζες στη χώρα μας.
«Νομίζω ότι, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς, υπάρχουν και θα υπάρχουν
μικρές και μεσαίες τράπεζες που θα παίζουν το ρόλο τους. Πιστεύω ότι για να
είναι μια τράπεζα βιώσιμη κι αποτελεσματική δεν έχει σημασία το μέγεθός της,
αλλά η καλή οργάνωση, η σωστή διαχείριση των κεφαλαίων της κι επομένως να έχει
κέρδη και καλή ανάπτυξη. Το κλειδί βρίσκεται στο να έχει καλύτερα αναλογικά
αποτελέσματα σε σχέση με τις μεγάλες τράπεζες», επισημαίνει ο κ. Σταμούλης. Σε
ό,τι αφορά ειδικά την Τράπεζα Αττικής, η σημερινή σύμβαση που διασφαλίζει το
αμετάβλητο του μετοχολογίου της λήγει τον Ιούνιο του 2002. Τι θα γίνει μετά;

«Το τι θα γίνει μετά το 2002 εξαρτάται από εμάς», απαντά ο πρόεδρός της και
συνεχίζει: «Να είμαστε δηλαδή μια ισχυρή, ενισχυμένη τράπεζα. Αν οι μέτοχοι
είναι ευχαριστημένοι, δεν νομίζω ότι θα αποφασίσουν τίποτα άλλο, από το να
συνεχίσουν τη συνεργασία τους μαζί μας. Από εκεί κι έπειτα, αν η τράπεζα είναι
δυνατή και κερδοφορα, δεν θα έχει ιδιαίτερα προβλήματα».

Η στρατηγική συμμαχία

Το ενδεχόμενο μιας στρατηγικής συμμαχίας τον βρίσκει αντίθετο; «Όχι, σε καμία
περίπτωση δεν είμαι αντίθετος σε μια στρατηγική συμμαχία», απαντά. «Πάντα η
αγορά δείχνει τι πρέπει να γίνει για να μπορεί μια επιχείρηση ή μια τράπεζα να
ανταποκριθεί εύκολα στις νέες συνθήκες που κάθε φορά δημιουργούνται.

Θεωρητικά μιλώντας, πιστεύω ότι αν υπάρχει ένας εταίρος τέτοιας φύσης, θα
προέρχεται από το εξωτερικό, θα έχει ένα πολύ καλό know how σε δουλειές και
προϊόντα που δεν τα προσφέρει αυτή τη στιγμή η τράπεζα. Έτσι, το όφελος θα
είναι αμοιβαίο. Πάντως, η αναζήτηση ενός τέτοιου εταίρου δεν θα πρέπει να
αποτελεί αυτοσκοπό για κανέναν».

Και ποια είναι τα επόμενα βήματα για την ανάπτυξη της τράπεζας; «Η επενδυτική
τραπεζική και το real estate θα είναι οι επόμενοι στόχοι μας, όπως και η
ανάπτυξή μας στον χώρο του leasing. Για το real estate πιστεύω ότι χρειάζεται
να δημιουργήσουμε ξεχωριστή εταιρεία, ενώ την επενδυτική τραπεζική νομίζω ότι
είναι πιο εύκολο να την κάνεις μέσα από την τράπεζα», απαντά ο πρόεδρος της
Τράπεζας Αττικής.

Ποιος είναι ο Κώστας Σταμούλης

Γεννήθηκε στο Αγρίνο το 1945. Σπούδασε Δημόσια Διοίκηση στο Πάντειο
Πανεπιστήμιο, καθώς και Διοίκηση Επιχειρήσεων και Οικονομικά στην ΑΣΟΕΕ.
Επίσης, είναι τελειόφοιτος της Αγγλικής Φιλολογίας. Πριν αναλάβει τη θέση του
προέδρου και διευθύνοντος συμβούλου της Τράπεζας Αττικής διετέλεσε γενικός
διευθυντής της ίδιας Τράπεζας, ενώ παλαιότερα υπήρξε υποδιοικητής της Εθνικής
Τράπεζας, πρόεδρος της Εθνικής Ασφαλιστικής, της Εθνοκάρτας και της Δίας
Διατραπεζικά Συστήματα, ενώ επί τριετία ήταν και πρόεδρος της Εκτελεστικής
Επιτροπής της Ένωσης Ελληνικών Τραπεζών. Ο κ. Σταμούλης μιλάει αγγλικά και
ασχολείται με τον αθλητισμό.