«Το τσιπάκι έγινε ένα με το σώμα μου, μέρος του εαυτού μου»

Πριν από δύο χρόνια, εμφύτευσε στον ώμο του ένα μικροτσίπ, για να
επικοινωνεί με τον υπολογιστή του. Τώρα ετοιμάζεται να συνδέσει, με ένα
αντίστοιχο τσιπάκι, τον υπολογιστή και το νευρικό του σύστημα. Αργότερα, θα
«ενώσει» και τη… γυναίκα του. Ο Kevin Warwick, ο «προφήτης της ρομποτικής
εποχής», όπως τον αποκαλούν, μιλάει στα «ΝΕΑ» για την ερευνητική του
προσπάθεια να… αναβαθμίσει τον άνθρωπο και για την εμπειρία της πρώτης
δοκιμής, στον εαυτό του…

Η λέξη «cyborg» δεν έχει ακόμη μεταφραστεί στα ελληνικά. Περιγράφει έναν
συνδυασμό ανθρώπου και μηχανής, ένα ανθρωποειδές, μια ύπαρξη που μπορεί να
θυμίζει αλλά δεν μοιάζει καθόλου με τους πρωταγωνιστές σχετικών ταινιών
επιστημονικής φαντασίας. Ο Kevin Warwick, καθηγητής στο αντίστοιχο ερευνητικό
τμήμα του Πανεπιστημίου του Reading, στη Μ. Βρετανία, έχει δει την πρώτη
εικόνα μιας τέτοιας ύπαρξης στον… καθρέφτη του σπιτιού του. Ο μοναδικός στον
κόσμο «cyborg καθηγητής» αισθάνθηκε υπέροχα όσο καιρό κυκλοφορούσε με ένα
τσιπάκι κρυμμένο κάτω από το δέρμα, στο μπράτσο του. Άνοιγαν για εκείνον οι
πόρτες ή έσβηναν τα φώτα, ως διά μαγείας… Μόνο που ο Kevin δεν πιστεύει στη
μαγεία…

«Ήξερα ακριβώς τι συνέβαινε τεχνικά», λέει ο ίδιος. «Ήταν ραδιοσήματα από το
εμφύτευμα, τα οποία έφταναν στον υπολογιστή, δίνοντάς του εντολές. Το “μαγικό”
για μένα ήταν ένα συναίσθημα που δεν φανταζόμουν ότι υπήρχε: το ότι ένιωθα πως
είχα συνδεθεί με τον υπολογιστή. Το τσιπάκι έγινε ένα με το σώμα μου, κομμάτι
του εαυτού μου. Ο υπολογιστής δεν ήταν κομμάτι του εαυτού μου, δεν ήταν όμως
και κάτι ξένο… Όταν το εμφύτευμα αφαιρέθηκε, από τη μια ανακουφίστηκα (γιατί
δεν υπήρξε ιατρικό πρόβλημα), από την άλλη όμως κάτι μου έλειπε. Ήταν σαν να
είχα χάσει ένα φίλο. Ήταν πολύ δυνατό αυτό το συναίσθημα».

Σήμερα, ανυπομονεί να το ξανακάνει… «Ναι, νιώθεις διαφορετικά όταν ο
εγκέφαλός σου είναι συνδεδεμένος με τον “εγκέφαλο” ενός υπολογιστή. Όμως δεν
νιώθεις σαν να έχεις δύο εγκεφάλους. Ένας είναι. Ένας “cyborg εγκέφαλος”, με
τελείως διαφορετική λογική. Κι όταν, σε μερικά χρόνια από σήμερα, θα μιλάμε
για τσιπάκια εμφυτευμένα στον εγκέφαλο, τότε αλλάζουν τα πάντα. Τότε μιλάμε
για έναν τελείως νέο τρόπο επικοινωνίας, που ίσως λύσει πολλά από τα σημερινά
προβλήματα. Τότε ίσως και να στέλνουμε μηνύματα ο ένας στον άλλον, όχι με την
ομιλία, αλλά με τη σκέψη… Τότε, σίγουρα, ο άνθρωπος δεν θα είναι πια
άνθρωπος, αλλά μια αναβάθμιση του είδους. Θα έχει ανθρώπινη καταγωγή, άρα και
ανθρώπινα “ίχνη” στα συναισθήματα, τις σκέψεις, την ηθική, όμως όλα αυτά θα
είναι τελείως διαφορετικά».

Ο Kevin Warwick έχει σχεδόν πεισθεί πως ο άνθρωπος χρειάζεται αναβάθμιση. Τη
χρειάζεται για να αντιληφθεί καλύτερα τον κόσμο γύρω του, να γνωρίσει νέες
αισθήσεις, σκέψεις και συναισθήματα, να επικοινωνήσει ευκολότερα. Είναι
σίγουρος πως σε μερικά χρόνια (20 ή 40), το νέο είδος, το cyborg, ο
«αναβαθμισμένος άνθρωπος», θα κυκλοφορεί δίπλα μας. «Θα είναι σίγουρα
πνευματικά ανώτερος από εμάς, πιο έξυπνος». Θα αντικαταστήσει τους ανθρώπους,
όπως τους ξέρουμε σήμερα; «Ναι, με την έννοια ότι, κάποια στιγμή, (αν τα οφέλη
είναι σημαντικά, αν έχουμε περισσότερη μνήμη και οι πνευματικές μας ικανότητες
είναι καλύτερες) όλο και περισσότεροι άνθρωποι θα θελήσουν να “αναβαθμισθούν”.
Κάποιοι βέβαια μπορεί να επιλέξουν να παραμείνουν άνθρωποι. Φοβάμαι όμως πως
αυτοί θα φαντάζουν στους υπόλοιπους όπως σ’ εμάς σήμερα οι χιμπατζήδες»…

Μα, μήπως η ιδέα είναι τρελή; «Καθόλου», απαντά με σιγουριά ο καθηγητής
Warwick. «Ξέρετε πόσα e-mail δέχομαι καθημερινά από ανθρώπους, κάθε ηλικίας,
από κάθε γωνιά της Γης, που λένε πως θα ήθελαν να συμμετάσχουν στα πειράματα,
πως θα ήθελαν να τους εμφυτεύσουμε ένα τσιπάκι; Πολλούς».

Και ο φόβος; Και ο κίνδυνος; «Πάντα συμβαίνει αυτό με την επιστήμη.
Ισορροπούμε πάνω σε δύο άκρα: το ένα είναι τρομακτικό (είναι άγνωστο, δεν
ξέρεις πού μπορεί να οδηγήσει, τι επιπτώσεις μπορεί να έχει), το άλλο είναι
υπερβολικά συναρπαστικό.

Η εντύπωση η δική μου, μιλώντας με απλούς ανθρώπους, είναι πως τους ενδιαφέρει
πολύ αυτό που κάνουμε.

«Να ανακαλύψουμε νέες αισθήσεις»

Ο καθηγητής στο πανεπιστήμιο Reading της Μ. Βρετανίας, Kevin Warwick δοκίμασε να γίνει ο ίδιος… cyborg

Το δεύτερο, κατά σειρά, πείραμα του Kevin Warwick στον εαυτό του
προετοιμάζεται εδώ και δύο χρόνια. Αυτή τη φορά, το εμφυτευμένο στον ώμο του
τσιπάκι θα στέλνει σήματα από το νευρικό σύστημα του Kevin Warwick στον
ηλεκτρονικό υπολογιστή και πάλι πίσω. «Όλα δείχνουν πως θα είμαστε έτοιμοι για
την επέμβαση τον ερχόμενο Νοέμβριο», λέει ο καθηγητής από το Πανεπιστήμιο του
Reading. «Η προετοιμασία δεν ήταν εύκολη. Έπρεπε να σχεδιάσουμε το εμφύτευμα,
να το κατασκευάσουμε, να το δοκιμάσουμε. Έγιναν αυτά. Μένει τώρα να του
δώσουμε μέγεθος μινιατούρας. Τον Νοέμβριο θα το έχουμε στα χέρια μας, άρα
μπορούμε να προγραμματίσουμε την επέμβαση».

Αυτή την έχει αναλάβει ο ειδικός νευροχειρουργός Ali Jamous, μέλος της
ερευνητικής ομάδας του καθηγητή Warwick. Αυτός είναι που θα δώσει τις
κατευθύνσεις για το πώς ακριβώς θα πρέπει να γίνουν οι συνδέσεις με τις
νευρικές ίνες στο σώμα του Warwick. Το πόσον καιρό θα κρατήσει ενσωματωμένο το
νέο τσιπάκι ο ίδιος θα εξαρτηθεί από το αν θα υπάρξουν ή όχι παρενέργειες. «Αν
όλα πάνε καλά», λέει ο ίδιος, «μπορεί να ζήσω με αυτό το τσιπάκι 6 ή 7
εβδομάδες. Έξι εβδομάδες είναι ικανοποιητικό χρονικό διάστημα για να πάρει ο
καθένας τις επιστημονικές πληροφορίες που χρειάζεται. Εκείνοι που
ενδιαφέρονται για τις ιατρικές εφαρμογές, να δοκιμάσουν τις δυνάμεις τους στην
ηλεκτρονική ιατρική, εγώ κι οι συνεργάτες μου να δούμε αν μπορούμε να
ανακαλύψουμε νέες αισθήσεις, από τη σύνδεση ανθρώπου-μηχανής».

Το σημαντικότερο για τον Kevin Warwick είναι να δει αν μπορεί να δεχθεί
μηνύματα από τον υπολογιστή, κατευθείαν στο νευρικό του σύστημα κι αν, με τον
τρόπο αυτό, αποκτήσει μια επιπλέον αίσθηση. «Θέλω επίσης πολύ να δω πώς θα
αντιδράσω σε κάτι τέτοιο, πώς θα το αντιμετωπίσει ο εγκέφαλός μου. Κι αν όλα
πάνε καλά, θα μπει στο πείραμα και η σύζυγός μου Irena. Θα δοκιμάσουμε πώς
μπορεί να γίνει ανταλλαγή πληροφοριών από το νευρικό σύστημα του ενός στο
νευρικό σύστημα του άλλου, μέσω ενός υπολογιστή». Φοβάται η Irena; «Φοβάται
την επέμβαση, μοιράζεται όμως τον επιστημονικό της ενθουσιασμό, παρ’ ότι η
δουλειά της δεν είναι στον ίδιο τομέα (έχει να κάνει με τη διοίκηση)». Ο ίδιος
φοβάται για εκείνην; «Ανησυχώ μόνο για το «μετά», για το αν θα μπορέσει να
δεχθεί όλο αυτό το ενδιαφέρον, αν θα αντέξει τη στιγμή που θα πέσουν όλοι πάνω
της για να μάθουν τι έγινε, πώς ένιωσε, κ.λπ.»…