Παραλογισμός στην ασφάλιση

Μητέρα και κόρη βγαίνουν μαζί στη σύνταξη, ασφαλισμένοι με διαφορά λίγων
ημερών στην πρόσληψή τους παρουσιάζουν μεταξύ τους ανισότητες στο ύψος της
σύνταξης σε ποσοστό 30-40% και σε όρια ηλικίας για σύνταξη 5-10 έτη, γυναίκες
εξέρχονται σήμερα στη σύνταξη σε ηλικία 42 ετών και άλλες σε ηλικία 65 ετών,
ενώ σε ορισμένα Ταμεία οι συντάξεις είναι μεγαλύτερες από τους μισθούς!

Οι εντυπωσιακές ανισότητες στο υπάρχον σύστημα κοινωνικής ασφάλισης προκαλούν
έντονες αντιδράσεις στους χώρους εργασίας. Οι παράλογες ανισότητες στο
Ασφαλιστικό θα είναι ένα από τα μεγάλα θέματα στον διάλογο για την αναμόρφωση
του Ασφαλιστικού, και όπως προέβλεπε η αρχική κυβερνητική πρόταση, για όλους
τους ασφαλισμένους θα είναι ίδιες οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης και ίδιος ο
τρόπος υπολογισμού των συντάξεων. Η αρχική κυβερνητική πρόταση προέβλεπε
ενιαίο τρόπο υπολογισμού της σύνταξης ώστε με 35 έτη ασφάλισης ή 10.500 ημέρες
εργασίας, το ποσοστό αναπλήρωσης να είναι 60% για την κύρια και 20% για την
επικουρική σύνταξη, ενώ είχε προταθεί ακόμη ο υπολογισμός της σύνταξης να
γίνεται επί του μέσου όρου των συντάξιμων αποδοχών των καλύτερων 10 ετών της
τελευταίας δεκαπενταετίας.

Οι ειδικοί στον χώρο της κοινωνικής ασφάλισης θεωρούν δεδομένο ότι στις
τελικές επιλογές της κυβέρνησης (εκτός από το θέμα της κρατικής συμμετοχής) θα
περιλαμβάνονται μέτρα για την αναπροσαρμογή των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων αλλά
και για τον τρόπο υπολογισμού των συντάξεων. «Τα συνδικάτα θα κληθούν», τόνιζε
κυβερνητικό στέλεχος, «να τοποθετηθούν όταν έρθει η ώρα, για τις πρόωρες
συνταξιοδοτήσεις αλλά και για το φαινόμενο να υπάρχουν συνταξιούχοι που
εισπράττουν συντάξεις μεγαλύτερες από τον μισθό που ελάμβαναν».

Πράγματι μια σύντομη περιπλάνηση στον θαυμαστό κόσμο των συντάξεων δείχνει τις
απίστευτες ανισότητες οι οποίες έχουν καταγραφεί από τους ειδικούς.
Χαρακτηριστικά είναι τα παρακάτω παραδείγματα της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας
Προσωπικού Οργανισμών Κοινωνικής Πολιτικής αλλά και εκθέσεων του ΟΟΣΑ για το
σύστημα κοινωνικής ασφάλισης στη χώρα μας:

* Μητέρα 65 ετών, ασφαλισμένη στο ΤΕΒΕ, συνταξιοδοτείται κανονικά και
το ίδιο έτος εξέρχεται στη σύνταξη γήρατος και η κόρη της σε ηλικία 40-42
ετών, από Ταμείο του Δημοσίου ή των ΔΕΚΟ.

* Η ανώτατη κύρια σύνταξη για 35 έτη υπηρεσίας ή 10.500 ημέρες
ασφάλισης καλύπτει για ορισμένες ομάδες το 70% των συντάξιμων αποδοχών, ενώ
για κάποιες άλλες κλιμακώνεται μέχρι και το 100% των συντάξιμων αποδοχών.

* Η ανωτάτη επικουρική σύνταξη αποτελείται από το 10% των συντάξιμων
αποδοχών μέχρι και 65%.

* Η κύρια και η επικουρική ανώτατη σύνταξη αθροιστικά αποτελείται (για
35 έτη ασφάλισης ή 10.500 ημέρες) από το 80% των συντάξιμων αποδοχών και
φθάνει το 150%! Αυτό σημαίνει ότι πολλοί συνταξιούχοι εισπράττουν συντάξεις
μεγαλύτερες από τον μισθό τους!

* Υπάρχει μεγάλη ανισότητα στα ποσά των συντάξεων γήρατος που
χορηγούνται στις μητέρες ανήλικων τέκνων με τα ίδια έτη υπηρεσίας και τις
ίδιες συντάξιμες αποδοχές επειδή είχαν διοριστεί σε διαφορετικά έτη, την
31/12/1982, μετά την 1/1/1983, έως τις 31/12/1992 και μετά την 1/1/1993. Η
διαφορά μεταξύ των συντάξεων που λαμβάνουν φθάνει και το 33%. Το ίδιο
φαινόμενο παρατηρείται στους πριν και μετά το 1993 ασφαλισμένους όπου η
σύνταξη για διαφορά έστω και μιας ημέρας στην πρόσληψη (31/12/1992 αντί
1/1/1993) φθάνει το 35%.

* Μεγάλες διαφορές στις καταβαλλόμενες κύριες συντάξεις παρατηρούνται
όχι μόνο στις περιπτώσεις ασφαλισμένων διαφορετικών περιόδων, αλλά και
ασφαλισμένων της ίδιας περιόδου αλλά και των ίδιων Ταμείων.

* Μεγάλες είναι οι διαφορές στα όρια ηλικίας για συνταξιοδότηση μεταξύ
εργαζομένων που έχουν ασφαλιστεί ακόμα και με μία ημέρα διαφορά. Για τους
άνδρες εργαζόμενους στο Δημόσιο ή στις ΔΕΚΟ που συμπληρώνουν 25 έτη ασφάλισης
στις 31/12/1997, το όριο ηλικίας για συνταξιοδότηση είναι το 55ο. Εάν όμως
συμπληρώσουν 25 έτη ασφάλισης την 1/1/1998, τότε για να λάβουν σύνταξη θα
πρέπει να συμπληρώσουν 60 1/2 έτη. Αντίστοιχα μητέρες ανηλίκων για τις οποίες
προβλέπεται η θεμελίωση δικαιώματος με 15ετία, εάν η 15ετία αυτή συμπληρώθηκε
μέχρι 31/12/1997 το όριο ηλικίας είναι 44 1/2 έτη. Εάν όμως τα 15 έτη
ασφάλισης συμπληρωθούν την 1/1/1998, τότε το όριο αυξάνεται κατά 5 1/2 έτη και
διαμορφώνεται στα 50 έτη. Την ίδια αύξηση στο όριο ηλικίας για συνταξιοδότηση
κατά 5 1/2 χρόνια έχουν και οι άλλες γυναίκες (άγαμες, παντρεμένες χωρίς
παιδιά κ.ά.) αφού μεταξύ 31/12/1997 και 1/1/1998 μεταβάλλεται το όριο από τα
53 στα 58 1/2 έτη. Ακόμη, μεγάλες είναι οι διαφορές που παρουσιάζονται μεταξύ
των ασφαλισμένων πριν και μετά την 1/1/1993.

* Οι συντάξεις που χορηγούνται από τα διάφορα Ταμεία δεν υπακούουν,
στις περισσότερες περιπτώσεις, σε καμία λογική ανταποδοτικότητας εισφορών –
παροχών. Στα μεγάλα Ταμεία κύριας ασφάλισης (ΤΕΒΕ, Εμπόρων κ.ά.) περίπου το
65% των συνταξιούχων τους παίρνει τα ίδια ποσά ως κύρια σύνταξη, ανεξάρτητα
από το ύψος των εισφορών, των συντάξιμων αποδοχών και των ετών ασφάλισης.

Την Τετάρτη η συνάντηση του Τάσου Γιαννίτση με την ηγεσία της ΓΣΕΕ

Την Τετάρτη θα γίνει η συνάντηση του υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών
Ασφαλίσεων κ. Τ. Γιαννίτση με την ΓΣΕΕ για το Ασφαλιστικό, ενώ την Πέμπτη έχει
προγραμματιστεί συνάντηση με την ηγεσία της ΑΔΕΔΥ. Τα εργατικά συνδικάτα
επιμένουν στη θέση τους ότι η κυβέρνηση πρέπει να ενισχύσει την κρατική
χρηματοδότηση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης και για το θέμα αυτό πρέπει
να υπάρξει συγκεκριμένη δέσμευση πριν από το διάλογο για την αναμόρφωση του
συστήματος κοινωνικής ασφάλισης. Σε περίπτωση που τα συνδικάτα ικανοποιηθούν
από τις απαντήσεις που θα δώσει ο κ. Γιαννίτσης είναι πιθανόν να ακολουθήσει η
συγκρότηση επιτροπής εμπειρογνωμόνων η οποία θα ασχοληθεί με την έκταση του
προβλήματος της κοινωνικής ασφάλισης. Την επόμενη ημέρα από τη συνάντηση με
τον κ. Γιαννίτση θα συνεδριάσει η διοίκηση της ΓΣΕΕ προκειμενου να εκτιμήσει
τις απαντήσεις και να σχεδιάσει τις επόμενες κινήσεις της.