Ο ήλιος μας φτιάχνει το κέφι!

«Οι μη παθολογικές μεταβολές της διάθεσης επηρεάζονται από την ποσότητα του
ηλιακού φωτός που δέχεται κανείς στη διάρκεια του εικοσιτετραώρου»: Νικολά
Νταντσέφ, διευθυντής της ψυχιατρικής μονάδας του νοσοκομείου Οτέλ-Ντιέ, στο
Παρίσι.

Τι σημαίνει αυτό με απλά λόγια; Ότι ο ήλιος φτιάχνει το κέφι. Και ότι
­αντιστρόφως ­ η έλλειψη ηλίου, η συννεφιά, ο άσχημος καιρός μπορεί να έχουν
αρνητικές επιπτώσεις στη διάθεσή μας. Εξ ου και οι επονομαζόμενες «Εποχικές
Συναισθηματικές Διαταραχές» («Seasonal Affective Disorders») στις οποίες
«υποκύπτουν» κάποια επιρρεπή άτομα στη διάρκεια του φθινοπώρου και του χειμώνα
­ τότε που οι ημέρες μικραίνουν και η έκθεση στο ηλιακό φως περιορίζεται.

Οι βιολογικοί ρυθμοί στους οποίους «υπακούουν» όλα τα κύτταρα του ανθρώπινου
οργανισμού έχουν προσδιοριστεί εδώ και πενήντα περίπου χρόνια.

Οι πλέον γνωστοί, είναι οι κιρκάδιοι ρυθμοί που εκτείνονται σε μία περίοδο 24
ωρών και υπαγορεύονται από την εναλλαγή ημέρας-νύχτας, ή φωτός-σκοταδιού, ή,
κατ’ επέκταση, ύπνου-ξύπνιου.

Όταν η εναλλαγή φωτός-σκοταδιού διαφοροποιείται, η λειτουργία του βιολογικού
ρολογιού διαταράσσεται και μπορεί να εκδηλωθούν συμπτώματα, όπως η κόπωση αλλά
και η άσχημη διάθεση, που μπορεί να φτάσει μέχρι τη μελαγχολία: «Είναι η
περίπτωση των ατόμων που εργάζονται τη νύχτα, καθώς και αυτή των τυφλών που
δεν έχουν αμφιβληστροειδικά κύτταρα και δεν αντιλαμβάνονται, ως εκ τούτου, το
φως», εξηγεί ο καθηγητής Ιβάν Τουιτού, διευθυντής του Τμήματος Βιοχημείας στο
νοσοκομείο Πιτιέ-Σαλπετριέρ του Παρισιού. «Τα άτομα αυτά υποφέρουν από
διαταραχές του ύπνου».

Οι «Εποχικές Συναισθηματικές Διαταραχές» είναι ένα τέλειο παράδειγμα
αποσυγχρονισμού ανάμεσα στο βιολογικό και το αστρονομικό ρολόι. Κάνουν την
εμφάνισή τους το φθινόπωρο και τον χειμώνα, υποχωρούν την άνοιξη και το
καλοκαίρι, και επηρεάζουν πολύ περισσότερο κόσμο από ό,τι θα νόμιζε κανείς.