Ανοίγει ο δρόμος για αμοιβαία μείωση των εξοπλισμών

Ως βήμα για την ύφεση στην περιοχή χαρακτηρίζει η ελληνική κυβέρνηση την
απόφαση της Τουρκίας να μειώσει τις αμυντικές της δαπάνες κατά περίπου 7
τρισεκατομμύρια δραχμές. Με δήλωση στα «ΝΕΑ» του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου
Παπανδρέου, η κυβέρνηση όχι μόνο χαιρετίζει την απόφαση αυτή της Τουρκίας,
αλλά και θεωρεί ότι ανοίγει τον δρόμο για «αμοιβαία μείωση των εξοπλισμών
μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας».

Τα ελληνοτουρκικά και η γενικότερη κατάσταση στη Βαλκανική θα συζητηθούν στην κατ’ ιδίαν συνάντηση που θα έχει ο κ. Παπανδρέου τόσο με τον Τούρκο ομόλoγό του κ. Τζεμ όσο και με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Κόλιν Πάουελ στο περιθώριο της άτυπης συνόδου της Διευρυμένης Βαλκανικής Συνεργασίας, η οποία αρχίζει σήμερα στα Σκόπια

Σύμφωνα με τη δήλωση του υπουργού Εξωτερικών «η απόφαση της τουρκικής
κυβέρνησης είναι μια απόφαση που συμβάλλει αποτελεσματικά στην δημιουργία
κλίματος ύφεσης στην περιοχή μας, και θεωρούμε ότι αποτελεί ίσως προάγγελο
μιας αμοιβαίας μείωσης των εξοπλισμών προς όφελος των λαών και των δύο χωρών».

Ο κ. Παπανδρέου, που είχε επισκεφθεί την προηγούμενη εβδομάδα την Άγκυρα και
είχε συνομιλίες με τον ομόλογό του Ισμαήλ Τζεμ και τον υπουργό Οικονομικών
Κεμάλ Ντερβίς, θεωρεί ακόμη ότι η χθεσινή απόφαση της Τουρκίας δεν έχει
μονομερή χαρακτήρα, αλλά έρχεται ως συνέχεια της ανάλογης απόφασης που είχε
λάβει προ δεκαπενθημέρου η Ελλάδα και προκάλεσε τη γνωστή κρίση στο εσωτερικό
της κυβέρνησης. «Εμείς πιστεύουμε, είπε ο κ. Παπανδρέου, ότι η απόφαση που
πήραμε τις προηγούμενες ημέρες και που αποτελούσε μια σημαντική μείωση των
αμυντικών μας δαπανών, διευκόλυνε την τουρκική κυβέρνηση να λάβει την
συγκεκριμένη απόφαση». Και υπενθύμισε ότι κατά την επίσκεψή του στην Τουρκία
εμφάνισε την απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης για μείωση των εξοπλισμών ως
προσφορά στην ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή.

Σημείωσε πάντως ότι «θα πρέπει να λάβουμε γνώση των πτυχών και του
περιεχομένου της απόφασης της τουρκικής κυβέρνησης για την αναστολή των 32
εξοπλιστικών προγραμμάτων της χώρας».

Ο κ. Παπανδρέου αρνήθηκε για μια ακόμη φορά ότι κατά τις επαφές του στην
Τουρκία ανέλαβε να παίξει η Ελλάδα μεσολαβητικό ρόλο για την επίλυση των
οικονομικών προβλημάτων της Τουρκίας. «Παρακολουθούμε στενά την κατάσταση στην
Τουρκία, είπε, και θέλουμε να ελπίζουμε ότι η χώρα θα ξεπεράσει τα προβλήματα
που αντιμετωπίζει αυτή την ώρα».

Ωστόσο σε ό,τι αφορά την γενικότερη κατάσταση στην Τουρκία, πληροφορίες από
έγκυρες κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι η ελληνική κυβέρνηση είναι ιδιαίτερα
προβληματισμένη από τις εξελίξεις στη γειτονική χώρα. Ενδεικτικό των δυσκολιών
που αντιμετωπίζει η χώρα είναι ότι, 48 ώρες μετά τις δηλώσεις του υπερυπουργού
Οικονομικών Κεμάλ Ντερβίς, ότι το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο δεν μπορεί να
υπαγορεύσει στην Τουρκία περικοπές των αμυντικών δαπανών, το Γενικό Επιτελείο
ανακοίνωσε την αναστολή 32 στρατιωτικών προγραμμάτων για τον εκσυγχρονισμό των
τουρκικών ενόπλων δυνάμεων, ύψους 19,5 δισ. δολαρίων (7 τρισ. δραχμών).

Η ανακοίνωση σημειώνει ότι η αύξηση της τιμής του δολαρίου έναντι του
τουρκικού νομίσματος επηρέασε τον προϋπολογισμό των τουρκικών ενόπλων
δυνάμεων. Τα προγράμματα που αναστέλλονται θα αξιολογηθούν στη συνέχεια
ανάλογα με τις εξελίξεις στην οικονομία. Πάντως, στην ανακοίνωση του τουρκικού
Γενικού Επιτελείου δεν διευκρινίζεται ποια είναι τα προγράμματα που
αναστέλλονται.

Αξιολόγηση

Στην Αθήνα, κύκλοι του υπουργείου Εθνικής Άμυνας σχολίαζαν ότι στο σύνολο των
τουρκικών εξοπλιστικών προγραμμάτων 19,5 δισ. δολ. δεν είναι πολλά και
πρόσθεταν ότι ενδεχομένως να μην αναστέλλονται προγράμματα αιχμής. Επισήμαιναν
επίσης ότι η αξιολόγηση των περικοπών αυτών είναι δυνατή μόνον όταν
ανακοινωθεί ­ αν ποτέ ανακοινωθεί ­ ποια προγράμματα περικόπτονται.

Στο μεταξύ στην Αθήνα, ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ Μανούσος Παραγιουδάκης, σε συνέντευξη
του στον Φλας, δήλωσε ότι «η συζητούμενη μείωση των ελληνικών αμυντικών
δαπανών δεν αφορά εξοπλιστικά προγράμματα αιχμής, αλλά χρονική κλιμάκωση
ορισμένων προγραμμάτων που δεν είναι πρώτης προτεραιότητας» και ανακοίνωσε ότι
«τα επιτελεία μελετούν την πρόοδο των εξοπλιστικών προγραμμάτων τους,
προκειμένου, εάν απαιτηθεί τελικά, να υπάρχει πρόταση για χρονική μετατόπιση
σε ορισμένα μη επείγοντα προγράμματα: Το σίγουρο είναι ότι μετατόπιση χρονικά
σε προγράμματα αιχμής, που να επηρεάζουν την επιχειρησιακή ικανότητα των
Ενόπλων Δυνάμεων, δεν πρόκειται να γίνει».

Νέες προτάσεις

Κύκλοι του υπουργείου Άμυνας σχολίαζαν ότι η συνέντευξη του αρχηγού εντάσσεται
στη λογική των θέσεων του υπουργού Άμυνας κ. Άκη Τσοχατζόπουλου: διατηρεί
επιφυλάξεις ως προς το τελικό ύψος των περικοπών στις αμυντικές δαπάνες και
αποκλείει την χρονική μετατόπιση προγραμμάτων αιχμής. Ταυτόχρονα όμως καθιστά
σαφές πως τα επιτελεία προετοιμάζονται να συμβάλουν σε οικονομίες. Στελέχη των
Ενόπλων Δυνάμεων αναφέρουν, ότι με πρωτοβουλία του υπουργού έχουν γίνει τρεις
συνεδριάσεις με τους αρχηγούς για να εκπονηθούν νέες προτάσεις και χρονικές
μετακινήσεις προγραμμάτων, χωρίς όμως να σχεδιάζονται περικοπές στα κύρια, ενώ
θα προταθούν και λύσεις χρηματοδοτικές που δεν θα περιλαμβάνουν νέες καταβολές
χρημάτων. Πάντως οι δηλώσεις του αρχηγού ΓΕΕΘΑ αναφέρονται σε προγράμματα
ενταγμένα στο ΕΜΠΑΕ και δεν δείχνουν να αφορούν τα Γιουροφάιτερ.

Συναντήσεις

Τα ελληνοτουρκικά και η γενικότερη κατάσταση στην Βαλκανική θα συζητηθούν στην
κατ’ ιδίαν συνάντηση που θα έχει ο κ. Παπανδρέου τόσο με τον Τούρκο ομόλογό
του κ. Τζεμ όσο και με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Κόλιν Πάουελ στο
περιθώριο της άτυπης συνόδου της Διευρυμένης Βαλκανικής Συνεργασίας, η οποία
αρχίζει σήμερα στα Σκόπια.

Στην πρωτεύουσα της ΠΓΔΜ, το πολιτικό κλίμα εμφανίζεται βελτιωμένο μετά την
υπογραφή της Συμφωνίας Σύνδεσης και Σταθεροποίησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης με
την ΠΓΔΜ, προχθές στις Βρυξέλλες, που ανοίγει μακροπρόθεσμα στη γειτονική χώρα
την προοπτική ένταξης στην Ε.Ε. Κυβερνητικές πηγές στην ΠΓΔΜ εξέφραζαν πάντως
επιφυλάξεις ως προς το περιεχόμενο των προτάσεων που θα μεταφέρει ο Κόλιν
Πάουελ απέναντι σε αντιπροσωπεία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ενώ στα Σκόπια
κυκλοφορούν έντονα φήμες ότι αυτές οι προτάσεις θα κλίνουν υπέρ της αλβανικής πλευράς.