Οι Βούδες δεν χαμογελούν πια…

<

Η καταστροφή. Η στιγμή της καταστροφής του γιγάντιου Βούδα στο Μπαμιάν. Δεξιά το άγαλμα πριν δεχθεί τα πυρά των Ταλιμπάν

Αυτά διεκήρυττε τον Ιούλιο του 1999 ο μουλάς Μοχάμεντ Ομάρ, ο ανώτατος
θρησκευτικός ηγέτης των Ταλιμπάν. Είκοσι δύο μήνες αργότερα, τα δύο γιγαντιαία
αγάλματα του Βούδα στο Μπαμιάν αποτελούν πλέον παρελθόν. Καταστράφηκαν με πολύ
επαγγελματικό τρόπο, με τη βοήθεια εκρηκτικών. Και με τις ευλογίες, ή μάλλον
κατόπιν σχετικής εντολής, του μουλά Ομάρ. Σε τι οφείλεται, λοιπόν, αυτή η
μεταστροφή;

Στους κόλπους των Ταλιμπάν υπάρχουν κάποιοι περισσότερο «σκληροπυρηνικοί» και
κάποιοι περισσότερο «μετριοπαθείς» ­ εκείνοι που έχουν συνειδητοποιήσει ότι η
κυβέρνηση του Αφγανιστάν θα έπρεπε να έρθει σε κάποιο συμβιβασμό με τη διεθνή
κοινότητα. Οι μικρές υποχωρήσεις που έχουν κάνει οι Ταλιμπάν εδώ και μερικούς
μήνες, σε ό,τι αφορά την εκπαίδευση και την εργασία των γυναικών αλλά και την
καλλιέργεια του οπίου, την οποία και απαγόρευσαν, δεν βοήθησαν καθόλου ώστε να
βγει η χώρα από τη διεθνή απομόνωσή της.

Τουναντίον, τον περασμένο Ιανουάριο, και κάτω από την πίεση των ΗΠΑ, που
ζητούν από τους Ταλιμπάν να τους παραδώσουν τον Σαουδάραβα Οσάμα Μπιν Λάντεν,
ο ΟΗΕ επέβαλε νέες κυρώσεις κατά του Αφγανιστάν. Παράλληλα, η διεθνής
κοινότητα επιλέγει να αντιδρά μάλλον υποτονικά στην ξηρασία και την πείνα που
απειλεί να στοιχίσει τη ζωή εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων στο Βορειοανατολικό
Αφγανιστάν.

Παρ’ όλο λοιπόν που ο φετφάς που διέταζε την καταστροφή όλων των προϊσλαμικών
αγαλμάτων δεν έβρισκε σύμφωνους όλους τους ηγέτες των Ταλιμπάν, οι
«μετριοπαθείς» δεν είχαν επιχειρήματα ικανά να πείσουν τους σκληροπυρηνικούς
να ακούσουν τουλάχιστον τις ισλαμικές φωνές που ζητούσαν την προστασία των
αγαλμάτων.

Η δήλωση του Αφγανού πρέσβη στο Πακιστάν, Αμπντούλ Σαλάμ Ζαεέφ, είναι
ενδεικτική: «Είναι ειρωνικό που ο κόσμος κινητοποιείται για τα αγάλματα, αλλά
όχι για τα δεινά των Αφγανών. Αν η διεθνής κοινότητα είχε αποδεχθεί την
πολιτική πραγματικότητα (οι Ταλιμπάν ελέγχουν το 95% του Αφγανιστάν, αλλά ο
ΟΗΕ εξακολουθεί να αναγνωρίζει την κυβέρνηση του προέδρου Ραμπανί) και είχε
κάνει κάτι για να ανακουφίσει τους Αφγανούς, θα είχαμε απαντήσει κατά τον ίδιο
τρόπο. Ήταν όμως ανέκαθεν εναντίον μας».

Ενδεικτική είναι και η άποψη ενός απλού πολίτη από το Κανταχάρ: «Δεν μπορώ να
πιστέψω ότι ξαφνικά ο κόσμος θυμήθηκε και αισθάνθηκε άσχημα για τα αγάλματα
του Βούδα, ύστερα από τόσο καιρό που βρίσκονταν εκεί. Δεν θυμάμαι κανέναν να
ενδιαφερόταν για αυτά στη διάρκεια των πολέμων».

Η απόφαση για την καταστροφή των προϊσλαμικών αγαλμάτων, πάντως, αναμένεται να
σκληρύνει ακόμα περισσότερο τη στάση τόσο των Ταλιμπάν όσο και της διεθνούς
κοινότητας· και ασφαλώς δεν θα βοηθήσει, όπως υπογράμμισε ο γενικός γραμματέας
του ΟΗΕ, Κόφι Ανάν, τους εκατοντάδες χιλιάδες Αφγανούς που κινδυνεύουν να
πεθάνουν από την πείνα.

LINKS:

* www.lemonde.fr/afghanistan

*
www.christian-aid.org.uk/world/emerresp/001020e.htm