Κρίση θυμού ή οριστική ρήξη;

Μετά την αναγνώριση της γενοκτονίας των Αρμενίων από τη Γαλλία, οι Τούρκοι
νιώθουν προδομένοι. Κρίση θυμού ή οριστική ρήξη;

Μαινόμενος Τύπος. Μία μέρα μετά την επίσημη αναγνώριση της γενοκτονίας των Αρμενίων από το γαλλικό Κοινοβούλιο, οι πρωτοσέλιδοι τίτλοι των τουρκικών εφημερίδων συναγωνίζονταν σε οργή ο ένας τον άλλο

Η ευκαιρία ήταν μοναδική. Για να εκφράσει την αγανάκτησή του, ο πρωθυπουργός
της Τουρκίας, Μπουλέντ Ετζεβίτ, έβαλε το επίσημο αυτοκίνητό του (ένα Renault
Safrane) στο γκαράζ, και επέλεξε ένα Hyundai Dynasty. Λίγο αργότερα, όμως, το
νοτιοκορεατικό αυτοκίνητο έπαθε βλάβη και ο Ετζεβίτ αναγκάστηκε να
ξαναχρησιμοποιήσει το «μισητό» Renault. Στην πραγματικότητα, αυτή η αλλαγή
είχε προβλεφθεί για άλλον λόγο: το θωρακισμένο Hyundai παρείχε μεγαλύτερη
ασφάλεια. Τι είναι, όμως, η πολιτική, αν όχι η τέχνη τού να «παίζει» κανείς με
τα σύμβολα;

Αντλώντας «δύναμη» από έναν μαινόμενο Τύπο, η πολιτική τάξη της Άγκυρας δεν
συγχωρεί την ομόφωνη ψήφιση, από το γαλλικό Κοινοβούλιο, στις 18 Ιανουαρίου,
ενός νόμου που ορίζει ότι «η Γαλλία αναγνωρίζει επισήμως τη γενοκτονία των
Αρμενίων του 1915». Επί δεκαπέντε ημέρες, οι διαδηλώσεις μπροστά στις γαλλικές
αντιπροσωπείες διαδέχονταν η μία την άλλη. Το ίδιο και οι εκκλήσεις για
μποϊκοτάζ. «Θα επιμετρήσουμε κυρώσεις εναντίον της Γαλλίας που να μην είναι
επιζήμιες για την οικονομία της Τουρκίας», υποσχέθηκε, στις 20 Ιανουαρίου, ο
πρόεδρος της τουρκικής κυβέρνησης.

Πέντε εβδομάδες αργότερα, ο απολογισμός αυτών των αντιποίνων μοιάζει
«υποτονικός». Στο στόχαστρο τέθηκαν κυρίως οι εμπορικές συμφωνίες με το
τουρκικό κράτος. Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τα προγράμματα εξοπλισμού. Η γαλλική
Alcatel αποκλείστηκε από έναν διαγωνισμό προσφορών για την κατασκευή ενός
κατασκοπευτικού δορυφόρου. Το ίδιο και η Thales από ένα συμβόλαιο
εκσυγχρονισμού του συστήματος πλοήγησης των τουρκικών F16. Όποια συμφωνία
μπορούσε να ακυρωθεί, ακυρώθηκε. Οι υπόλοιπες, προστατεύτηκαν από τους
κανονισμούς του Παγκοσμίου Οργανισμού Εμπορίου και τη συμφωνία τελωνειακής
ένωσης ανάμεσα στην Ε.Ε. και την Τουρκία ­ αν και οι μικρές γαλλικές εταιρείες
αναμένουν να χάσουν τα συμβόλαια που συζητιούνται αυτήν τη στιγμή.

Στην πραγματικότητα, οι Γάλλοι θα πρέπει να κάνουν υπομονή τουλάχιστον έξι
μήνες, προκειμένου να μάθουν αν η χώρα τους, πρώτη σε επενδύσεις και τρίτη σε
εισαγωγές όσον αφορά την Τουρκία, έχει να αντιμετωπίσει μία περαστική «κρίση
θυμού» ή κάτι μονιμότερο.

Τα πλήθη, πάντως, που συγκεντρώθηκαν την περασμένη εβδομάδα στην Ιστικλάλ
Τσάντεσι, τον κεντρικό πεζόδρομο της Κωνσταντινούπολης, στο ύψος του Γαλλικού
Μορφωτικού Ιδρύματος, δεν είχαν σκοπό να αποδοκιμάσουν τη γαλλική σημαία, αλλά
να συμβουλευτούν, στο μαγαζάκι ενός χρηματομεσίτη, στην απέναντι πλευρά, την
τιμή της τουρκικής λίρας, η οποία πραγματοποιούσε ελεύθερη πτώση.

Η χρηματοοικονομική κρίση, που πυροδοτήθηκε από έναν διαπληκτισμό ανάμεσα στον
πρόεδρο της Τουρκικής Δημοκρατίας και τον πρωθυπουργό του, υποβίβασε τη
γαλλο-τουρκική διαμάχη στη δεύτερη θέση της επικαιρότητας ­ και του
ενδιαφέροντος της κοινής γνώμης.

Ο Μιχάλης Μητσός λείπει σε άδεια.