Οδηγός σπουδών και επαγγέλματoς Το «Who is who» των σχολών για σωστές επιλογές

Παρουσιάζουμε σήμερα έναν πλήρη Οδηγό Σπουδών και Επαγγέλματος
για όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν οι μαθητές του Λυκείου για τις πανεπιστημιακές
σπουδές που θα επιλέξουν και τις επαγγελματικές τους διεξόδους και προοπτικές.

Το αντικείμενο σπουδών κάθε πανεπιστημιακού τμήματος, ο σκοπός και οι
στόχοι του, οι κατευθύνσεις, οι ειδικεύσεις και οι τομείς αναλύονται με
σαφήνεια, δίνοντας έτσι σε κάθε ενδιαφερόμενο τη δυνατότητα να έχει “εικόνα”
για τα πανεπιστημιακά τμήματα που ήδη έχει επιλέξει ή που σκοπεύει να
επιλέξει. Έχει διαπιστωθεί και ερευνητικά ότι μεγάλο μέρος του μαθητικού
πληθυσμού και των υποψηφίων για πανεπιστημιακές σπουδές δεν γνωρίζει το “who
is who” των σχολών, για την πρόσβαση στις οποίες δίνει σκληρή και μακροχρόνια
“εξεταστική μάχη”, με αποτέλεσμα ένας στους τέσσερις από όσους καθυστερούν το
πτυχίο τους ή διακόπτουν τις σπουδές τους να δηλώνει ότι ο πρώτος σε σειρά και
σπουδαιότητα λόγος γι’ αυτή του την ενέργεια είναι η “λανθασμένη επιλογή
σχολής”. Σε έρευνα με θέμα τους παράγοντες που σχετίζονται με την πορεία των
σπουδών, που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο των επιστημονικών δραστηριοτήτων του
Συμβουλευτικού Κέντρου για φοιτητές του Πανεπιστημίου Αθηνών, διαπιστώνεται
ότι οι φοιτητές που διακόπτουν τις σπουδές τους δήλωναν ότι υπήρχε μεγάλη
απόσταση ανάμεσα στις προσδοκίες και τα ενδιαφέροντά τους και στο αντικείμενο
σπουδών και στα μαθήματα της σχολής στην οποία είχαν πετύχει την εισαγωγή
τους.

Παράλληλα παρουσιάζουμε τη “γεωγραφία των σπουδών” ώστε οι
μαθητές να γνωρίζουν σε ποιες πόλεις της χώρας μας εδρεύουν τα τμήματα για τα
οποία ενδιαφέρονται. Την ίδια στιγμή δίνουμε και μια εικόνα των θέσεων
εισακτέων, του μεγέθους της ετήσιας εκροής πτυχιούχων και του
φοιτητικού πληθυσμού κάθε τμήματος μαζί με τις αναλογίες των “ενεργών”
φοιτητών και αυτών που, αν και βρίσκονται εγγεγραμμένοι, είτε έχουν
καθυστερήσει στις σπουδές τους είτε τις έχουν εγκαταλείψει συνολικά. Τα
στοιχεία αυτά είναι χρήσιμα καθώς υποδηλώνουν, εμμέσως πλην σαφώς, αθέατα,
“ιδιαίτερα” χαρακτηριστικά των διαφόρων πανεπιστημιακών τμημάτων.

Τα μόρια εισαγωγής με το νέο σύστημα των εξετάσεων του Ενιαίου
Λυκείου φανερώνουν κυρίως τον βαθμό ευκολίας ή δυσκολίας πρόσβασης σε κάποιο
τμήμα καθώς αναδεικνύουν εκ των πραγμάτων μια ιδιότυπη “ιεραρχία” ανάμεσα στα
πανεπιστημιακά τμήματα που καθορίζεται όχι τόσο από κάποιο διαφοροποιημένο
επίπεδο σπουδών των τμημάτων αλλά από τον βαθμό έλξης που εξασκούν στους
υποψηφίους (ο οποίος εκδηλώνεται με το μέγεθος των πρώτων προτιμήσεων των
υποψηφίων) σε συνδυασμό με τον αριθμό των προσφερόμενων θέσεων.

Και επειδή τα μεταπτυχιακά προγράμματα αναφέρονται στα
μελλοντικά σχέδια χιλιάδων υποψηφίων σαν μια νέα πραγματικότητα που έχει
δημιουργήσει ένα είδος “τεταρτοβάθμιας εκπαίδευσης” στην οποία ήδη φοιτούν
περίπου 15.000 πτυχιούχοι, παρουσιάζουμε σε κάθε τμήμα και το μεταπτυχιακό
του, δηλαδή, τις προοπτικές ειδίκευσης που παρέχει.

Τέλος, η αγορά εργασίας και οι επαγγελματικές προοπτικές των
σπουδών δεν θα μπορούσαν να βρίσκονται έξω από μια συνολική παρουσίαση των
ελληνικών ΑΕΙ. Όχι μόνο γιατί χρόνια τώρα αποτελούν το “χέρι του Μίδα” που
χρυσώνει ή απαξιώνει διάφορα πανεπιστημιακά τμήματα ανάλογα με τα “ποσοστά”
επαγγελματικής αποκατάστασης των πτυχιούχων τους αλλά και γιατί είναι
ανάγκη να γνωρίζει ο υποψήφιος και κάθε ενδιαφερόμενος τις επαγγελματικές
προοπτικές και τις διεξόδους που παρέχουν οι σπουδές που σκέφτεται να
ακολουθήσει.

Η ΜΕΓΑΛΗ ΑΝΤΙΦΑΣΗ

Η ανεργία των πτυχιούχων της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης που από 1,5% το 1980
έφτασε το 1999 στο 24% περίπου (135.000 εγγεγραμμένοι άνεργοι) πριμοδότησε την
άποψη πως η εκπαίδευση που προσφέρει το Ελληνικό Πανεπιστήμιο είναι ανεπαρκής
ή ασύμβατη με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας. Με βάση τα τρέχοντα στοιχεία
του ΟΑΕΔ (Αύγουστος 1999), κανένα τμήμα πανεπιστημιακής σχολής στην Ελλάδα,
μηδέ της Ιατρικής Σχολής εξαιρουμένης, δε μπορεί να εγγυηθεί πλέον την πλήρη
και άμεση απορρόφηση των πτυχιούχων του.

Παράλληλα, η Ελληνική Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και η αγορά εργασίας συνδέονται
με μια αντίφαση. Την ίδια ώρα που χιλιάδες πτυχιούχοι Ανώτατης Εκπαίδευσης
πυκνώνουν τις “ουρές της ανεργίας”, το ήμισυ του ενεργού πληθυσμού,
δηλαδή των εργαζομένων, δεν διαθέτει τίτλο σπουδών πέραν της
υποχρεωτικής αρχικής εκπαίδευσης. Το πρόβλημα της ελλιπούς αρχικής
εκπαίδευσης είναι ιδιαίτερα οξύ ανάμεσα στον πληθυσμό εργάσιμης ηλικίας άνω
των 45 ετών, καθώς περίπου το 90% αυτής της πληθυσμιακής ομάδας έχει αρχική
εκπαίδευση που δεν ξεπερνά την υποχρεωτική.