Από την Ελβετία γεμίζει την πισίνα του σπιτιού του στις… Σπέτσες

![]() |
|
Έτσι ήταν το σπίτι στις Σπέτες, όταν το αγόρασαν ο Elie Simon και η σύζυγός του |
Μπορεί να βρίσκεται στο γραφείο του στη Γενεύη, στον δρόμο, σε κάποια ελβετική
επαρχία ή να πετάει για την Ελλάδα… Κανένα πρόβλημα. Θα ανοίγει τον φορητό
ηλεκτρονικό υπολογιστή του (ή το palm top) κι από εκεί θα ελέγχει τα πάντα στο
σπίτι του στις Σπέτσες: σ’ ένα παραδοσιακό κτίσμα του 19ου αιώνα, πλήρως
ανακαινισμένο, απόλυτα παραδοσιακό, αλλά… πανέξυπνο. Κι όλα αυτά όχι σε δέκα
ή είκοσι χρόνια… Σήμερα! Από το ερχόμενο κιόλας καλοκαίρι! Γύρω από την
παλιά οικία των Σπετσών εργάζονται, μήνες τώρα, οι παραδοσιακοί τεχνίτες, οι
πετράδες και οι μαρμαράδες, μαζί με τα εξειδικευμένα συνεργεία που περνούν
οπτικές ίνες και κρύβουν μικροτσίπ δίπλα στα καλώδια και τους διακόπτες.
Ο Elie Simon και η σύζυγός του ήξεραν πολύ καλά τι ήθελαν. Στα οκτώ χρόνια που
έμειναν στην Ελλάδα (ο Elie ήταν διευθυντής στη Sun Microsystems εδώ και
σήμερα έχει την ίδια θέση στο γραφείο της Γενεύης), λάτρεψαν τις Σπέτσες.
«Θέλαμε πάρα πολύ να αγοράσουμε ένα σπίτι εκεί. Ένα όμορφο, παραδοσιακό
σπίτι», λέει ο Elie Simon, ξετυλίγοντας την ιστορία ενός ονείρου και μιας
ολόκληρης ιδεολογίας ζωής, που βρήκαν στις νέες τεχνολογίες τη δύναμη να
γίνουν πραγματικότητα.
Ο Elie μοιράστηκε την πρόκληση του να συνδυαστεί ο χαρακτήρας του χθες με τις
δυνατότητες του αύριο με τους Έλληνες ειδικούς που ανέλαβαν να ανακαινίσουν
και ταυτόχρονα να κάνουν «έξυπνο» το παραδοσιακό σπίτι των Σπετσών: με την
ομάδα του αρχιτέκτονα και επίκουρου καθηγητή στο Τμήμα Αρχιτεκτονικής κ.
Δημήτρη Παπαλεξόπουλου, του πολιτικού μηχανικού Παναγιώτη Αντωναρόπουλου και
του μηχανολόγου-ηλεκτρολόγου Γιώργου Διαμαντούρου. «Τόσο εξωτερικά όσο και
εσωτερικά, το σπίτι δεν θα αλλάξει καθόλου», εξηγεί ο κ. Παπαλεξόπουλος. «Στην
ανακαίνισή του αξιοποιούμε όλες τις παραδοσιακές τεχνικές, με τοπικά συνεργεία
ανθρώπων με γνώση και πείρα. Και, παράλληλα, σχεδιάζουμε, ψάχνουμε στην αγορά
(της Ελλάδας αλλά και ολόκληρου του κόσμου) και τοποθετούμε αυτοματισμούς που
συμβάλλουν στην καλύτερη ποιότητα ζωής μέσα στο σπίτι». Τα έβαλαν όλα σε
σειρά, έψαξαν να βρουν τι είναι εφικτό και τι ανήκει στη σφαίρα της
επιστημονικής φαντασίας ενώ, για καλή τους τύχη, ο ιδιοκτήτης του σπιτιού ήταν
απόλυτα εξοικειωμένος με τις νέες τεχνολογίες («computer freak»
αυτοχαρακτηρίζεται ο ίδιος) και γνώριζε πολύ καλά τι κυκλοφορεί στην παγκόσμια
αγορά, τι είναι αξιόπιστο και τι όχι.
![]() |
|
Αναπαλαιωμένο πια, με παραδοσιακές τεχνικές και επεμβάσεις, το σπίτι θα |
Μαζί όλοι έπρεπε να αντιμετωπίσουν το υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα: να βρουν
συστήματα που θα είναι συμβατά μεταξύ τους και θα μπορούν να προσαρμοσθούν
στις τεχνολογικές εξελίξεις του αύριο, που θα μπορούν να δεχθούν και να
λειτουργήσουν μαζί με νέες, ακόμη πιο έξυπνες συσκευές. «Σε λίγα χρόνια, οι
υπηρεσίες του Internet θα είναι ακόμη πιο εξελιγμένες», λέει ο Elie Simon. «Θα
έχουμε ασύρματα συστήματα επικοινωνίας, θα μπορούμε να έχουμε ψυγεία που θα
διαβάζουν τα bar code των προϊόντων που τελειώνουν και θα στέλνουν αυτόματα
μια λίστα παραγγελίας στο σούπερ μάρκετ κ.λπ…» «Θέλουμε να έχουμε τη
δυνατότητα να αξιοποιήσουμε ό, τι θα έχει να προσφέρει η τεχνολογία αύριο, κι
αυτό ήταν το βασικό μας μέλημα, σχεδιάζοντας την τεχνολογική υποδομή του
συγκεκριμένου σπιτιού», συμπληρώνει ο κ. Παπαλεξόπουλος.
Όλους αυτούς τους μήνες που γίνονται τα σχέδια και οι εργασίες αναπαλαίωσης
και δικτύωσης του σπιτιού, ο ιδιοκτήτης και η ομάδα των μελετητών δεν έχουν
νιώσει ούτε στο ελάχιστο τη χιλιομετρική απόσταση που τους χωρίζει. Ο κ. Simon
βρίσκεται στη Γενεύη (έχει επισκεφθεί μόνο μία φορά το «εργοτάξιο» στις
Σπέτσες), η ομάδα των ειδικών και των τεχνικών στην Αθήνα και στο νησί.
Επικοινωνούν όμως καθημερινά μέσω e-mail, ο ιδιοκτήτης βλέπει κάθε τόσο σε
ψηφιακές φωτογραφίες την εξέλιξη των εργασιών και… «αν δεν είχε καθυστερήσει
ο ΟΤΕ να περάσει τις οπτικές ίνες, θα μπορούσα, με μια ψηφιακή βιντεοκάμερα
μέσω του Internet, να παρακολουθώ τι γίνεται στις Σπέτσες, σε αληθινό χρόνο».
«Πράγματι», λέει ο κ. Παπαλεξόπουλος, «από τη στιγμή που θα είναι έτοιμο το
δίκτυο οπτικών ινών, όλα τα άλλα είναι πανεύκολα. Αρκεί μία ψηφιακή κάμερα κι
ένα labtop…».
Με ένα κουμπί κλειδώνει τα… 56 παράθυρα
Ο κύριος που κατοικούσε σε κάποιο προάστιο της Αθήνας, σε ένα σπίτι μερικών
εκατοντάδων τετραγωνικών με… 56 παράθυρα και παντζούρια, είχε πράγματι
πρόβλημα. Για να φύγει από το σπίτι του θα έπρεπε να ξεκινήσει τουλάχιστον
μισή ώρα νωρίτερα να κλείνει και να ασφαλίζει τα παντζούρια. Ήταν από τους
ανθρώπους που είχαν ανάγκη από μια έξυπνη και απλή λύση. Και την βρήκαν.
Σήμερα, πατάει πια ένα κουμπί δίπλα στην κυρία είσοδο κι όλα τα παράθυρα του
σπιτιού «καταλαβαίνουν» πως ο ιδιοκτήτης φεύγει, κλείνουν, κλειδώνουν και
μπαίνει σε λειτουργία το σύστημα συναγερμού.
Τα τελευταία τρία χρόνια, η λογική του «έξυπνου» σπιτιού είναι υπαρκτή σε
πολλές κατασκευές και στην Ελλάδα. Όπως εξηγεί ο κ. Δημήτρης Λιούπης,
επίκουρος καθηγητής στο Πολυτεχνείο της Πάτρας, στο Τμήμα Μηχανικών
Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής, υπάρχουν δεκάδες σπίτια στο
λεκανοπέδιο της Αθήνας, αλλά και σε περιοχές της υπόλοιπης Ελλάδας (συνήθως
κοντά σε αστικά κέντρα), που αξιοποιούν στο μέγιστο τις νέες τεχνολογίες μέσα
στην καθημερινότητά τους. «Βέβαια, είναι σαφές πως τα σπίτια αυτά είναι εκείνα
των πολλών τετραγωνικών και των ανθρώπων που έχουν μια δεδομένη οικονομική
άνεση. Αρκεί να σκεφτεί κανείς πως τα “έξυπνα” συστήματα που χρησιμοποιούνται
σε κατασκευές σπιτιών είναι τρεις φορές πιο ακριβά από τα συμβατικά. Οι τιμές
κυμαίνονται ανάλογα με το πόσο απλό ή περίπλοκο είναι αυτό που ζητά κανείς και
είναι σίγουρο πως, όσο περνά ο καιρός, το κόστος της νέας τεχνολογίας
μειώνεται συνεχώς».
Ο κ. Λιούπης θεωρεί πως η τεχνολογία που μπορεί να βρεθεί στο εξωτερικό
(τουλάχιστον στην Ευρώπη) υπάρχει και στην Ελλάδα. «Ουσιαστικά, όλα αυτά τα
συστήματα που ελέγχουν τη θέρμανση, τον φωτισμό και την ασφάλεια του σπιτιού
υπάρχουν και έχουν μεγάλη ευελιξία και προσαρμοστικότητα. Μπορεί κανείς να
βρει κλιματιστικά που δέχονται προγραμματισμό με βάση διάφορα πιθανά σενάρια
(πώς θα λειτουργήσουν ανάλογα με την ώρα, τον ήλιο, τα άτομα που υπάρχουν στο
σπίτι, κ.λπ. και δεν αρκούνται στο “άναψε-σβήσε”. Όσο για το μέλλον,
αναμένεται να φέρει ακόμη περισσότερα: ασύρματα δίκτυα που αυτόματα θα
συνδέουν το κινητό ή το labtop με κάθε συσκευή του σπιτιού χωριστά, που θα
επιτρέπουν στο κινητό μας τηλέφωνο, όταν μπαίνουμε στο σπίτι, να λειτουργεί ως
σταθερό. Κάμερες με αναγνώριση προσώπου, που θα καταλαβαίνουν ποιος μπαίνει σε
κάθε δωμάτιο και θα ρυθμίζουν τις συνθήκες ανάλογα με τις προτιμήσεις του (αν
θέλει πολλή ζέστη, χαμηλό φωτισμό, αν θέλει μουστική, κ.λπ.). Μαζί, θα
αναπτυχθούν συστήματα επικοινωνίας με τις διάφορες συσκευές του σπιτιού, χάρη
στα οποία θα μπορούμε να ρυθμίζουμε την ένταση του φωτισμού ή της μουσικής με
την ομιλία ή με νεύματα. Κι όλα αυτά, σ’ έναν χρονικό ορίζοντα πέντε, το πολύ
δέκα χρόνων από σήμερα».
Ο… γάμος του σύγχρονου με το παραδοσιακό
![]() |
Θέλαμε ένα σπίτι παραδοσιακό, με τον χαρακτήρα, τη γοητεία και τη μυρωδιά του
νησιού που αγαπήσαμε πολύ και οι δύο», εξηγεί ο Elie Simon. «Ήμασταν τυχεροί
και το βρήκαμε. Τα άλλα ήταν εύκολα. Η τεχνολογία υπήρχε. Θέλαμε να κρατήσουμε
τον χαρακτήρα του σπιτιού και την ιστορική του ταυτότητα. Να μην αλλάξουμε
τίποτα στην όψη και τη ζεστασιά του. Έχουμε αποφασίσει να περάσουμε ένα μεγάλο
μέρος της ζωής μας στις Σπέτσες, έπρεπε λοιπόν να σκεφτούμε πώς είναι το νησί
σήμερα, πώς είναι η δική μας ζωή και πώς θα είναι σε 10 ή 20 χρόνια. Πώς θα
μπορέσουμε να δημιουργήσουμε έναν άνετο χώρο, σε μια απομακρυσμένη περιοχή,
ικανό όμως να εξυπηρετεί τον τρόπο ζωής, δουλειάς, διασκέδασης που έχουμε
μάθει και αγαπάμε επίσης. Να είναι μοντέρνος, σύγχρονος, λειτουργικός,
πολιτισμένος, χωρίς να είναι άσχημος. Μόνο η τεχνολογία μπορεί να το κάνει
αυτό. Και υπάρχει η τεχνολογία που σε βοηθά να φτιάξεις ένα σπίτι, έτσι ώστε
να το διαχειρίζεσαι από απόσταση, μέσω του Internet. Θα ήταν πολύ εύκολο να
κτίσουμε ένα καινούργιο σπίτι και να συνδυάσουμε αυτές τις δυνατότητες. Δεν
ήταν πρόκληση, όμως».
Θα… παραμείνει έξυπνο ακόμη και ύστερα από 20 χρόνια
Βρέθηκαν στο άλλο άκρο του φουτουριστικού και αυτή ήταν η μεγαλύτερη πρόκληση.
Να κάνουν τη θεωρία του «έξυπνου σπιτιού» πράξη, κάτω από τις πιο απαιτητικές
συνθήκες. Το σπίτι του Γάλλου Elie Simon, στις Σπέτσες, συνδυάζει όλα εκείνα
τα χαρακτηριστικά που κάνουν ένα σπίτι έξυπνο, ενώ θα είναι έτοιμο να δεχθεί
και όλες τις επεμβάσεις που θα το βοηθήσουν να… παραμείνει έξυπνο, ακόμη και
μετά 20 χρόνια. Δυσκολεύτηκε αρκετά η ομάδα του αρχιτέκτονα κ. Δημήτρη
Παπαλεξόπουλου να βρει στην αγορά συστήματα και συσκευές που να συνδυάζουν το
χθες με το σήμερα και το αύριο. Τα περισσότερα εντοπίσθηκαν στο εξωτερικό,
όπως εξηγεί ο κ. Simon, αλλά τελικά κατέληξαν σε ορισμένες ευέλικτες
τεχνολογίες. Σε μια εταιρεία βρήκαν ένα σύστημα κλιματισμού, μαζί με το πλήρες
πρόγραμμα «έξυπνου» χειρισμού του. Σε μια άλλη εταιρεία βρήκαν ένα «φιλικό»
πακέτο διαχείρισης για το πολύπλοκο μηχανοστάσιο της πισίνας. «Τα δύο αυτά
συστήματα συνδέθηκαν έτσι ώστε να θεωρούνται ένας υποσταθμός, ο οποίος θα
ελέγχεται από τον κεντρικό υπολογιστή: τον server που θα ελέγχει, τελικά, τα
πάντα στο σπίτι», λέει ο κ. Παπαλεξόπουλος.
Βρήκαν επίσης ένα ασύρματο σύστημα ασφαλείας, που μπορεί να συνδεθεί απευθείας
στον server. Όλα τα μηχανήματα που διαβάζουν ψηφιακές πληροφορίες (ήχο, εικόνα
ή δεδομένα, δηλαδή το video, το στερεοφωνικό, η τηλεόραση, το DVD κ.λπ.)
διαχειρίζονται από μια οπτική ίνα και μπορούν επίσης να συνδεθούν με τον
κεντρικό υπολογιστή. Το υπάρχον ηλεκτρικό δίκτυο βρήκε τον… έξυπνο σύμβουλό
του σε μια άλλη τεχνολογία (η οποία ονομάζεται Χ10) και σύμφωνα με αυτή δίπλα
σε κάθε διακόπτη μπαίνει ένας προγραμματιστής, μέσω του οποίου ο ιδιοκτήτης
μπορεί να ορίζει τι θα κάνει ο διακόπτης (να πει δηλαδή ότι ο ένας θα ανοίγει
το φως, ο άλλος θα ανάβει την κουζίνα, ο άλλος θα κλείνει την πόρτα κ.ο.κ.).
Στην κουζίνα, πίσω από όλες τις ηλεκτρικές συσκευές, υπάρχει ένα καλώδιο
μεταφοράς δεδομένων (data) στο οποίο μπορούν να συνδεθούν ανά πάσα στιγμή
ασύρματα συστήματα επικοινωνίας με τις… συσκευές. Όλα αυτά τα καλώδια, οι
συσκευές, οι συνδέσεις καταλήγουν στον κεντρικό υπολογιστή και σε ένα σύστημα
διαχείρισης ολόκληρου του σπιτιού, χωρίς να… φαίνονται. Μέσω μιας γραμμής
ISDN ο ιδιοκτήτης μπορεί να έχει πρόσβαση στον server απ’ όπου κι αν βρίσκεται
και να κάνει τις επιλογές του. «Το πιο δύσκολο απ’ όλα», λέει ο κ.
Παπαλεξόπουλος, «σ’ ένα τέτοιο σπίτι με γύψινες διακοσμήσεις και πολλές
ιδιαιτερότητες, ήταν οι καλωδιώσεις οι οποίες είναι πάντα πρόβλημα στις
ανακαινίσεις, αλλά εδώ, όπου όλα πρέπει να είναι αόρατα και δεν μπορούν με
καμία λογική να “δέσουν” με τον χώρο, οι απαιτήσεις ήταν ιδιαίτερα αυξημένες».
Το σπίτι στις Σπέτσες μπορεί να είναι ένα από τα πιο δύσκολα και απαιτητικά
παραδείγματα έξυπνων σπιτιών, μέσα από αυτό όμως το γνωρίζουν οι ειδικοί
αναδεικνύονται όλες οι λεπτές ισορροπίες και οι κανόνες που θα πρέπει να
τηρήσουν: να επιλέγουν συστήματα απλά, λογικά και πραγματικά αναγκαία, να
κρύβουν όσο γίνεται καλύτερα τα «πολύπλοκα και δύσκολα», να διευκολύνουν τη
ζωή των ανθρώπων που ζουν στο σπίτι, βοηθώντας τους να απολαύσουν τις
παρεχόμενες υπηρεσίες, χωρίς να πρέπει να ασχοληθούν με την τεχνολογία πίσω
από αυτές.
LINKS:
* http://www.ntua.gr/archtech/
* http://archimedes.stanford.edu/smarthouse/sld003.htm
* http://www.usatoday.com/life/cyber/tech/review/crg976.htm
* http://www.csse.monash.edu.au/groups/marketing/schools/smarthouse.html
















