Αντικίνητρα για πρόωρη σύνταξη

Η σύνδεση του ύψους της καταβαλλόμενης κύριας σύνταξης με την ηλικία του
ασφαλισμένου είναι ένα από τα μέτρα που θα εξετάσει η κυβέρνηση στις
επικείμενες συζητήσεις για τις αλλαγές στο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης.

Στόχος της ρύθμισης είναι η αποτροπή του ασφαλισμένου να συνταξιοδοτηθεί
πρόωρα, αφού θα παίρνει μειωμένη συνταξη. Σε ορισμένα ασφαλιστικά ταμεία και
για ορισμένες κατηγορίες ασφαλισμένων υπάρχει σήμερα η μειωμένη σύνταξη, αλλά
ο στόχος του μέτρου, εκτός από τη γενίκευσή του, θα είναι και η μεγαλύτερη
μείωση της σύνταξης.

Το κεφάλαιο της πρόωρης συνταξιοδότησης των ασφαλισμένων (μαζί με τον τρόπο
υπολογισμού των συντάξεων και τη χρηματοδότηση του συστήματος) θα είναι ένα
από τα μεγάλα θέματα που θα απασχολήσουν τον διάλογο για το ασφαλιστικό, ο
οποίος πρόκειται να ξεκινήσει μέχρι τον Απρίλιο και αφού πρώτα παραδοθεί
(εντός του Φεβρουαρίου) η μελέτη από τη βρετανική εταιρεία GOVERNMENT
ACTUARY’S. Οι συζητήσεις για το ασφαλιστικό θα αφορούν κατά κύριο λόγο τους
ασφαλισμένους μετά το 1983 και πριν από το 1993 (για μετά το 1993 η ηλικία για
σύνταξη είναι τα 65 έτη για άνδρες και γυναίκες, ενώ η σύνταξη είναι μειωμένη
μέχρι και 50% σε σύγκριση με τους πριν από το 1993 εργαζομένους), στους
οποίους εκτιμάται ότι θα πέσουν οι μεγάλες «καμπάνες» του ασφαλιστικού. Όλες
οι αλλαγές θα γίνουν σταδιακά, δηλαδή κάθε έτος θα υπάρχει κλιμάκωση των
ρυθμίσεων.

Θα πρέπει να τονιστεί σήμερα ότι το 70% των ασφαλισμένων της χώρας έχει τη
δυνατότητα να συνταξιοδοτηθεί σε ηλικία κάτω των 65 ετών και λογικό είναι να
κινδυνεύει με ανατροπές στο συνταξιοδοτικό του καθεστως. Τα στοιχεία για την
πρόωρη συνταξιοδότηση δείχνουν ότι:

* Στο ΙΚΑ η μέση ηλικία αποχώρησης των ανδρών είναι τα 61,73 έτη και
των γυναικών τα 59,24 έτη.

* Το 70% των ανδρών ασφαλισμένων του ΙΚΑ αποχωρεί πριν από το όριο
ηλικίας.

* Το 33% των ανδρών και το 74% των γυναικών δημοσίων υπαλλήλων παίρνουν
σύνταξη πριν από το 55ο έτος της ηλικίας τους.

Στο στόχαστρο των αλλαγών για την πρόωρη συνταξιοδότηση θα βρεθούν οι
εργαζόμενοι στα βαριά και ανθυγιεινά επαγγέλματα, οι μητέρες, οι κατηγορίες
συντάξεων χωρίς όριο ηλικίας, χηρείας, άγαμες θυγατέρες κ.ά..

Όσον αφορά τον τρόπο υπολογισμού των συντάξεων, το επικρατέστερο σενάριο
προβλέπει τη χορήγηση ίδιων συντάξεων στα ταμεία που θα ενοποιηθούν. Το ύψος
της σύνταξης θα κινείται ανάλογα με τις καταβαλλόμενες εισφορές και θα φθάνει
μέχρι το 80% των συντάξιμων αποδοχών για κύρια και επικουρική σύνταξη μαζί, με
35 έτη ασφάλισης.

Πάντως, το αρμόδιο υπουργείο Εργασίας – Κοινωνικών Ασφαλίσεων καθησυχάζει τους
ασφαλισμένους ότι δεν πρόκειται να θιγούν από τις επικείμενες αλλαγές όσοι
έχουν ήδη δικαίωμα συνταξιοδότησης υπηρεσίας και ηλικίας (ή θα το θεμελιώσουν
μέχρι την ψήφιση και δημοσίευση του νέου νόμου για το ασφαλιστικό προς το
τέλος του 2001). Επίσης, εκτός κινδύνου από ενδεχόμενες δυσμενείς αλλαγές
είναι και όσοι θα θεμελιώσουν δικαίωμα συνταξιοδότησης μέχρι το 2004 ή 2005,
δηλαδή όσοι έχουν ώριμα συνταξιοδοτικά δικαιώματα.