Ήθος και μύθος

Είναι τόσα τα προβλήματα ηθικής στο ελληνικό ποδόσφαιρο, που συχνά
αναδύεται η εντύπωση ότι δεν μένει καθόλου χώρος για την αρετή. Όπως και στην
πολιτική, η γενίκευση αυτή είναι εσφαλμένη. Στην αρχή της χρονιάς ­ και του
αιώνα ­ υπάρχουν κάποιοι που το απέδειξαν με τη στάση τους

Η στατιστική αλήθεια ότι τις περισσότερες φορές οι προπονητές ενεργούν και
ερμηνεύουν τα πάντα από τη στενή σκοπιά του κοντόθωρου προσωπικού συμφέροντος
(που ταυτίζει την ομάδα με τη θέση και τη δημιουργία με τα αποτελέσματα)
δέχεται τον τελευταίο καιρό όλο και περισσότερες καλοδεχούμενες εξαιρέσεις. Ο
άγουρος προπονητής του Ολυμπιακού, ίσως ακριβώς επειδή συνδέεται περισσότερο
με τη φανέλα παρά με τη μισθοδοσία της ομάδας, έχει δείξει αξιοπρόσεκτα
δείγματα σοβαρότητας και εγκράτειας. Η αγωνιστική μεταμόρφωση μπορεί να μην
είναι εύκολη ή καν εφικτή υπόθεση (θα το ξαναπούμε: η χρονιά χάθηκε οριστικά
για τον πρωταθλητή με το έπος της Μαντζουρίας), όμως η βέβαιη ψυχολογική
ανάταση των παικτών σφραγίστηκε, μετά την πρόσφατη ήττα στο Καυταντζόγλειο,
από μια σπάνια για τα ελληνικά ήθη προπονητική χειρονομία: την άρνηση
καταφυγής (σε ένα παιχνίδι που καταρχήν προσφερόταν, λόγω αμφισβητούμενων
φάσεων) στην εύκολη δικαιολογία της διαιτησίας. Χάσαμε, είπε με δυο λόγια ο
Λεμονής, γιατί συμβαίνει στο ποδόσφαιρο να χάνεις χωρίς να είσαι χειρότερος.
Τελεία. Και μετά, πραγματικά εγκάρδια χειραψία με τον επίσης σοβαρό και
ανθρώπινο (όταν δεν αρχίζει τις κλάψες) πρώην συμπαίκτη του, Κυράστα. Σκηνές
που δικαιούνται να σβήσουν την απρεπέστατη συμπεριφορά, σε άλλο γήπεδο, του
υπερτιμημένου προπονητή της ΑΕΚ.

Ακόμα και στον κατ’ εξοχήν ζοφερό κόσμο των παραγόντων υπάρχουν τιμητικές
εξαιρέσεις. Ο νέος στον χώρο, αλλά καθόλου άπειρος, πρόεδρος του Ηρακλή έχει
από την αρχή μια πορεία που τον τιμά ­ και που, αν δεν αλλάξει γραμμή, θα
συνεχίσει να τον τιμά, ανεξαρτήτως αποτελεσμάτων: δεν καυχήθηκε για αισθήματα
που δεν έχει (π.χ. ότι γεννήθηκε Ηρακλειδεύς), δεν υποσχέθηκε άθλους που δεν
γίνονται (π.χ. πρωτάθλημα αμέσως), δεν υπέκυψε στον λαϊκισμό (π.χ. του τύπου
«δίνω λεφτά, δοξάστε με») και έκανε ήδη έργα με σημασία και ορίζοντα (μάζεμα
των φιλάθλων, ξεκίνημα εγκαταστάσεων, προπονητής εμπιστοσύνης και, κυρίως,
συνεργάτες με γνώσεις, όρεξη και ήθος). Ο Ηρακλής, που δεν ήταν καλύτερος του
Ολυμπιακού στο μεταξύ τους παιχνίδι, δεν θα κάνει φέτος το μεγάλο άλμα. Με
τέτοια διοίκηση όμως, στους αντίποδες των δημοσιοσχετιστών, των μεγαλόστομων ή
των απλώς απατεώνων, δικαιούται, κάποια στιγμή, να το περιμένει.

Μόνο στον χώρο της διαιτησίας είναι σχεδόν αδύνατο να βρεθεί κάποιο δείγμα
άλλου ήθους. Εκεί ο διαδεδομένος μύθος δεν είναι παρά η καθαρή αλήθεια: η πιο
δύσκολη δουλειά (γιατί αναπόσπαστα δεμένη με το λάθος και το λάθος μοιραία πιο
προβεβλημένο από το σωστό) είναι και η πιο βρώμικη δουλειά. Κανείς δεν βοηθάει
βέβαια τους διαιτητές. Αλλά έχει προ πολλού παρέλθει ο καιρός που το πρώτο
βήμα θα μπορούσαν να το κάνουν άλλοι από τους ίδιους τους ενδιαφερόμενους.