Το μετέωρο βήμα των ΤΕΙ

Εμφύλιος πόλεμος Πολυτεχνείων και Τεχνολογικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων
βρίσκεται προ των πυλών, με αφορμή τις πρόσφατες εξαγγελίες του υπουργού
Παιδείας κ. Π. Ευθυμίου ότι η ανωτατοποίηση των ΤΕΙ θα προχωρήσει άμεσα και
αταλάντευτα.

Αντιδράσεις φοιτητών. Τώρα οι σπουδαστές των ΤΕΙ απειλούν με νέες κινητοποιήσεις αν το νομοσχέδιο δεν κατατεθεί μέχρι τον Ιανουάριο

Δεν είναι η πρώτη φορά που το νομοσχέδιο για την ανωτατοποίηση των ΤΕΙ
προκαλεί αντιδράσεις, αφού η κόντρα Πολυτεχνείων και ΤΕΙ κρατάει χρόνια τώρα,
με το υπουργείο Παιδείας… στη μέση να προσπαθεί να συμβιβάσει τα πράγματα με
τροπολογίες επί τροπολογιών. Από τη μια οι πρόεδροι των ΤΕΙ που επιθυμούν την
ανωτατοποίησή τους, τονίζοντας ότι «η Ελλάδα οφείλει να προσαρμοστεί στα
διεθνή δεδομένα και να καταργήσει τη διαφοροποίηση πανεπιστημιακής και
τεχνολογικής εκπαίδευσης», και, από την άλλη, οι πρυτάνεις των ΑΕΙ που κάνουν
λόγο για «επικίνδυνες τακτικές που υποβαθμίζουν τα ΑΕΙ, αλλά και το
εκπαιδευτικό σύστημα της χώρας, καταργώντας την ανώτατη παιδεία πρώτης
γραμμής».

Οι πρυτάνεις πιστεύουν μάλιστα πως η μόνη καθαρή λύση στο θέμα είναι η
«ουσιαστική μετεξέλιξη σε πανεπιστήμια όσων ΤΕΙ το δικαιούνται, βάσει των
αντικειμενικών δεδομένων της σημερινής επιστημονικής και τεχνολογικής
πραγματικότητας». Κάθε άλλο «εφεύρημα» ­ όπως το χαρακτηρίζουν ­ θα οδηγήσει
σε… νέες περιπέτειες «τους σπουδαστές και το διδακτικό προσωπικό των ΤΕΙ,
αλλά και ένα μέρος της ελληνικής παραγωγικής διαδικασίας σε μια κρίσιμη για
την επιστήμη και την τεχνολογία στη χώρα μας περίοδο».

Οι έντονες αντιδράσεις είχαν ήδη ξεκινήσει από τον περασμένο Μάρτιο, όταν
7.000 σπουδαστές των ΤΕΙ πολιορκούσαν τη Βουλή ζητώντας από τον τότε υπουργό
κ. Γεράσιμο Αρσένη να τους «ανεβάσει», ενώ τώρα οι πρόεδροι απειλούν με νέες
κινητοποιήσεις, αν το νομοσχέδιο δεν κατατεθεί μέχρι τον Ιανουάριο, όπως έχει
δεσμευθεί ο υφυπουργός Παιδείας, κ. Φίλιππος Πετσάλνικος. Ήδη, φοιτητές των
ΤΕΙ θα κλείσουν τα Ιδρύματα για μία ημέρα, συμβολικά, αύριο, απαιτώντας την
άμεση κατάθεση του νομοσχεδίου για την αναβάθμισή τους.

Οι πρυτάνεις

Η κόντρα από πλευράς πρυτάνεων ξεκινά από τον σκοπό δημιουργίας των ΤΕΙ και ο
οποίος, αν ανωτατοποιηθούν, δεν θα εξυπηρετείται πια. Όπως λέει στα «ΝΕΑ» ο
πρύτανης του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου κ. Θεμιστοκλής Ξανθόπουλος, «ο
θεμελιώδης αρχικός συνδυασμός και προορισμός των ΤΕΙ κάλυπτε την απαραίτητη
ενδιάμεση τεχνολογική βαθμίδα, μεταξύ ΑΕΙ και Μέσων Τεχνικών Σχολών. Η
ορθολογική στήριξη της παραγωγικής διαδικασίας έχει ως απαραίτητη προϋπόθεση
την ύπαρξη αυτής της βαθμίδας, την οποία ορθώς η ελληνική πολιτεία ονόμασε
Ανώτερη Τεχνολογική Εκπαίδευση».

Την ίδια άποψη έχει και ο πρύτανης του Πολυτεχνείου Κρήτης, κ. Γιάννης Φίλης,
ο οποίος μιλώντας στα «ΝΕΑ» τονίζει ότι «τα ΤΕΙ φτιάχτηκαν με έναν σκοπό και
μια αποστολή: να αποτελούν τη γέφυρα μεταξύ παραγωγής και αποφοίτων των ΑΕΙ,
όταν χρειάζεται ένας ενδιάμεσος κρίκος για την παραγωγική διαδικασία».

Στη θέση αυτή των πρυτάνεων οι πρόεδροι των ΤΕΙ απαντούν λέγοντας ότι πολλά
ΤΕΙ στη χώρα μας θα μπορούσαν ν’ αποτελέσουν Ιδρύματα πανεπιστημιακού
επιπέδου.

«Τα ΤΕΙ λειτουργούν πολλές φορές καλύτερα κι απ’ τα ΑΕΙ. Επίσης, είναι πιο
ευέλικτα από τα ΑΕΙ και η αναβάθμισή τους μπορεί να γίνει πιο γρήγορα και
αποτελεσματικά», τονίζει ο πρόεδρος των ΤΕΙ Πειραιά, κ. Λάζαρος Βρυζίδης,
αφήνοντας σαφείς αιχμές κατά των πρυτάνεων των ΑΕΙ: «Δεν καταλαβαίνω γιατί
έχουμε τόσες αντιδράσεις. Αν το κάθε Ίδρυμα δίνει αξιόπιστα πτυχία και
προσφέρει το επίπεδο γνώσεων που πρέπει, ανταποκρινόμενο στις ανάγκες της
αγοράς, δεν έχει να φοβηθεί τίποτα. Ίσα – ίσα που αν αναβαθμιστούν τα ΤΕΙ, τα
ΑΕΙ θα πάνε ένα βήμα μπροστά».

Το βήμα της αναβάθμισης

Οι πρυτάνεις, πάντως, όχι μόνο δεν θεωρούν την εξαγγελθείσα αναβάθμιση των ΤΕΙ
«ένα βήμα μπροστά», αλλά κάνουν λόγο για «υποβάθμιση των ΑΕΙ και των πτυχίων
που προσφέρουν» και για «ανώτατη παιδεία β΄ κατηγορίας». «Η Ελλάδα δεν πάσχει
από έλλειψη Πανεπιστημίων, αλλά από έλλειψη σχολείων και σχολών ενδιάμεσης
βαθμίδας. Η ανωτατοποίηση των ΤΕΙ θα σημάνει την κατωτατοποίηση των ΑΕΙ. Σε
καμιά άλλη χώρα δεν συμβαίνει να μην υπάρχει πρώτης γραμμής ανώτατη εκπαίδευση
και μια τέτοια εξέλιξη θα είναι ισοπέδωση προς τα κάτω», εκτιμά ο πρύτανης του
Πολυτεχνείου Κρήτης, ο οποίος θεωρεί πως «οι μετριότητες στην ανώτατη παιδεία
δεν χωρούν. Η ανώτατη παιδεία είναι εξ ορισμού ελιτίστικη, κι όταν λέω
ελιτίστικη, εννοώ ως προς τις επιλογές και όχι ως προς τις ευκαιρίες. Και ο
φτωχός μπορεί να μπει στα ΑΕΙ, αλλά ο ικανός φτωχός».

Πάντως, η βασική θέση των πρυτάνεων είναι ότι θα συμμετάσχουν στις συζητήσεις
για την ανωτατοποίηση των ΤΕΙ, με την προϋπόθεση ότι το υπουργείο θα δώσει
σαφείς… εξηγήσεις και διευκρινίσεις για βασικά σημεία του νομοσχεδίου, τα
οποία οι ίδιοι θεωρούν «αδιανόητα». Ένα απ’ αυτά είναι, όπως επισημαίνει ο
πρύτανης του Πανεπιστημίου Πάτρας κ. Νικόλαος Ζούμπος, «το θέμα των
μεταπτυχιακών μέσα στα ΤΕΙ, κάτι που εμείς θεωρούμε αδιανόητο, αν σκεφτεί
κανείς ότι πολλοί απ’ τους καθηγητές των ΤΕΙ δεν διαθέτουν καν διδακτορικό».
Οι πρυτάνεις, μάλιστα, έχουν στείλει στον ειδικό γραμματέα Τριτοβάθμιας
Εκπαίδευσης του υπουργείου Παιδείας κ. Διονύση Κλάδη ειδικό έγγραφο στο οποίο
διατυπώνουν τις ερωτήσεις τους για το βασικό πλαίσιο της ανωτατοποίησης των
ΤΕΙ, προκειμένου ν΄ αποφασίσουν αν τα Πανεπιστήμια θα συμμετάσχουν στην
Επιτροπή που θα εξετάσει το θέμα.

Ξέφυγαν τα ΤΕΙ

Και οι δύο πλευρές παραδέχονται ότι σε πολλές περιπτώσεις τα ΤΕΙ έχουν ξεφύγει
απ’ τον αρχικό προορισμό τους, ενώ αναγνωρίζουν τις τριβές που μπορεί να
δημιουργηθούν από τη συνάφεια πολλών τμημάτων των ΤΕΙ με τα Πολυτεχνεία.

Ωστόσο, είναι κοινά αποδεκτό ότι «πολλά ΤΕΙ καλύπτουν σήμερα γνωστικές
περιοχές πανεπιστημιακού επιπέδου και μπορούν, επομένως, να μετεξελιχθούν σε
Πανεπιστήμια. Αυτή είναι και η μόνη υγιής άποψη γύρω από το όλο θέμα της
ανωτατοποίησης των ΤΕΙ», επισημαίνει ο πρύτανης του ΕΜΠ, τονίζοντας ότι «οι
προϋποθέσεις για την υλοποίηση της ανωτατοποίησης είναι να αξιολογηθούν οι
γνωστικές περιοχές που θεραπεύουν σήμερα τα ΤΕΙ από έγκριτους πανεπιστημιακούς
αναλυτές και διαχωρίζονται σε πανεπιστημιακού επιπέδου, άρα μπορούν να
ενταχθούν στην κατηγορία της ανώτατης παιδείας, και σε ενδιάμεσου τεχνολογικού
επιπέδου, οπότε παραμένουν για την εξυπηρέτηση του αρχικού τους σχεδιασμού και
προορισμού».

Άλλες σχολές

Ανησυχία εκφράζεται κι από την πλευρά του κ. Φίλη, ο οποίος θεωρεί δεδομένο το
γεγονός ότι «αν ανωτατοποιηθούν κάποια ΤΕΙ, σύντομα θα θέλουν να μπουν στον
χορό κι άλλες σχολές για να γίνουν ανώτατες». Πάντως, ο πρόεδρος των ΤΕΙ
Αθήνας κ. Δημήτρης Νίνος ζητεί να γίνουν τα ΤΕΙ ανώτατα, αλλά να διατηρήσουν
τον τεχνολογικό τους χαρακτήρα. «Οι συνθήκες έχουν ωριμάσει για να
προσαρμοστούμε στα σύγχρονα και διεθνή δεδομένα. Εμείς δεν ζητάμε
πανεπιστημιοποίηση, αλλά ανωτατοποίηση των ΤΕΙ, όπως έχει ήδη συμβεί σε πολλές
χώρες της Ευρώπης, όπως στην Αγγλία. Δεν είναι δυνατόν να έχουμε τον μισό
προϋπολογισμό από τα ΑΕΙ και να μας κρίνουν με τα ίδια μέτρα», καταλήγει ο κ.
Νίνος τονίζοντας ότι «αν το νομοσχέδιο δεν κατατεθεί μέχρι τον Ιανουάριο, όπως
υποσχέθηκε ο κ. Πετσάλνικος, θα προβούμε σε κινητοποιήσεις κλείνοντας ακόμα
και επ’ αόριστον τα Ιδρύματα».