Φορμπς, ο θιασώτης των ελεύθερων αγορών

Πριν από δύο εβδομάδες ο ουρανός του Λονδίνου ήταν συννεφιασμένος και ξέσπασε
καταιγίδα με την άφιξη του Στιβ Φορμπς, του δισεκατομμυριούχου του οποίου το
όνομα βρίσκεται στη λίστα των ισχυρότερων καπιταλιστών του κόσμου και δύο
φορές υποψηφίου για την προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών. Ύστερα από 24 ώρες, ο
τυφώνας Φορμπς επέστρεφε στις Ηνωμένες Πολιτείες, έχοντας όμως προηγουμένως
ασκήσει έντονη κριτική στον τρόπο με τον οποίο η βρετανική κυβέρνηση
χειρίζεται τα οικονομικά θέματα. Ο κ. Φορμπς μπορεί να άφησε τον Τζορτζ Μπους
Τζούνιορ να ζητήσει την ψήφο των Αμερικανών, αυτό όμως του έδωσε χρόνο να
επεξεργαστεί ακόμη καλύτερα το μήνυμα που στέλνει εδώ και αρκετά χρόνια σε όλο
τον κόσμο. Ο κρατικός τομέα είναι κακός, οι μειώσεις φόρου είναι καλές.

«Η ιδέα του, να ξοδεύονται δισεκατομμύρια στερλίνες κάθε χρόνο για τη
συμπλήρωση ηλίθιων φορολογικών δηλώσεων με έναν κώδικα που κανείς δεν
καταλαβαίνει, μου φαίνεται απίστευτη σπατάλη χρόνου και φαιάς ουσίας», τονίζει
ο Στιβ Φορμπς.

«Χάρη στην οικονομική πολιτική τής Μάργκαρετ Θάτσερ, καταφέρατε να μετατρέψετε
τη Βρετανία από τον ασθενή της Ευρώπης στην πιο ισχυρή και ζωντανή οικονομία
της Ευρώπης. Δυστυχώς, όπως συνέβη και στις Ηνωμένες Πολιτείες μετά τον
Ρόναλντ Ρήγκαν, τα μαθήματα φαίνεται ότι ξεχάστηκαν και τα φορολογικά βάρη
συνεχίζουν να αυξάνονται».

Πείτε ό,τι θέλετε για τον κ. Φορμπς ­ και πολλοί τον επικρίνουν. Πάντως, αυτό
που δεν μπορεί κανείς να του αμφισβητήσει είναι η συνέπεια και η συνέχεια των
απόψεών του. Η πολιτική του πλατφόρμα βασίζεται στην εφαρμογή ενός μόνο
φορολογικού συντελεστή 17,5%, ο οποίος έχει σχεδιαστεί για την ανάπτυξη αυτού
του είδους της επιχειρηματικότητας που το περιοδικό του πρεσβεύει εδώ και
πολλές δεκαετίες. Το ομώνυμο περιοδικό ιδρύθηκε από τον Μάλκολμ Φορμπς, τον
παππού τού Στιβ.

Το περιοδικό έγινε συνώνυμο της ετήσιας λίστας που δημοσίευε με τους 500
πλουσιότερους ανθρώπους του κόσμου.

Στη δεκαετία του ’20, ο Μάλκολμ Φορμπς άρχισε να περιπλανιέται στα πλουσιότερα
ξενοδοχεία της Νέας Υόρκης και να συλλέγει τα τελευταία επιχειρηματικά
κουτσομπολιά για τη νέα έκδοση του περιοδικού του, το οποίο συνέχισε να
επιμελείται μέχρι τον θάνατό του πριν από δέκα χρόνια. Από τότε που ανέλαβε το
περιοδικό ο Στιβ Φορμπς, η βασική συνεισφορά του ήταν η δημιουργία της
παγκόσμιας έκδοσης του περιοδικού («Global Forbes»), το οποίο μεταφέρει σε
κάθε γωνιά της γης το μήνυμα του εκδότη του: «καπιταλιστές όλου του κόσμου
ενωθείτε».

Κακή χρονιά

Ο Στιβ Φορμπς διεκδίκησε δύο φορές στο παρελθόν ­ χωρίς επιτυχία ­ την ψήφο των Αμερικανών. Τον Φεβρουάριο ανακοίνωσε την παραίτησή του (φωτό) από την κούρσα για το χρίσμα του υποψηφίου των Ρεπουμπλικανών στις εκλογές του 2000

Πάντως, η τελευταία δεν ήταν καλή χρονιά για τους 500 πλουσιότερους ανθρώπους
του κόσμου, πολλοί από τους οποίους έχτισαν τις περιουσίες τους πάνω στην
άνοδο των τιμών των τεχνολογικών μετοχών, που έκαναν θεαματική μεταστροφή.
Ωστόσο, ο κ. Φορμπς πιστεύει ότι οι χαμένες χρηματιστηριακές περιουσίες θα
επανακτηθούν. Αυτό που απαιτείται είναι να αρχίσει ο κ. Άλαν Γκρίνσπαν,
διοικητής της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των Ηνωμένων Πολιτειών, να μειώνει τα
επιτόκια και να σταματήσουν οι πολιτικοί να παρεμβαίνουν στην τεχνολογική
έκρηξη των Ηνωμένων Πολιτειών.

«Το 1999, οι περισσότερες μετοχές που περιλαμβάνονταν στον δείκτη Στάνταρντ
εντ Πουρς 500 ακολούθησαν πτωτική πορεία», λέει ο κ. Φορμπς. «Έτσι οι
μανδαρίνοι, όπως ο Άλαν Γκρίνσπαν, δεν πρέπει πλέον να ανησυχούν αυξάνοντας
ακόμη περισσότερο τα επιτόκια. Οι αγορές προσαρμόστηκαν μόνες τους, χωρίς τη
βοήθεια της Ουάσιγκτον. Το μόνο που μπορεί να πλήξει τη χρηματιστηριακή αγορά
είναι η επιβολή ελέγχων της.

Ο κλάδος της υψηλής τεχνολογίας έχει κάνει άλματα, αλλά τώρα το Ίντερνετ έχει
εισέλθει στην τηλεφωνία, στην τελεόραση και στο ραδιόφωνο, τα οποία
αντιμετωπίζουν ασφυκτικό έλεγχο από το κράτος. Αυτό δημιουργεί μεγάλα
ερωτήματα σχετικά με το αν η τεχνολογία μπορεί να αναπτυχθεί όπως πρέπει και
μπορεί. Αν απλώς την αφήσουμε ελεύθερη να αναπτυχθεί, πιστεύω ότι θα δούμε
εντυπωσιακές καινοτομίες».

Η απειλή διάσπασης της εταιρείας ανάπτυξης και παραγωγής λογισμικού Μάικροσοφτ
είναι ένα κλασικό παράδειγμα μη αναγκαίας και αντιπαραγωγικής επιβολής ελέγχου
στην αγορά πληροφορικής πιστεύει ο κ. Φορμπς.

«Η αμερικανική κυβέρνηση ανακοίνωσε μια σειρά από λόγους για τους οποίους
πρέπει να καταστραφεί η εταιρεία του Μπιλ Γκέιτς και αυτό είναι ένα μαύρο
σύννεφο πάνω από τη χρηματιστηριακή αγορά», λέει ο κ. Φορμπς. «Το επιχείρημα
ότι μια εταιρεία θα κυριαρχήσει στο Ίντερνετ είναι τουλάχιστον παράλογη. Στην
πραγματικότητα, η τεχνολογία μεταλλάσσεται συνεχώς. Η σημερινή επιτυχία σου
δεν εγγυάται την επιτυχία αύριο».

Εκλογικές αποτυχίες

Ο κ. Φορμπς απέτυχε δύο φορές στο παρελθόν να πείσει τους Αμερικανούς ότι ο
οικονομικός φιλελευθερισμός που πρεσβεύει είναι η απάντηση στα προβλήματά
τους. Σε σύγκριση με την Ευρώπη, ωστόσο, ο ίδιος πιστεύει ότι οι Ηνωμένες
Πολιτείες είναι μια όαση καθαρού ελεύθερου επιχειρείν.

Σύμφωνα με τον κ. Φορμπς, το Ηνωμένο Βασίλειο πρέπει να στρέψει τη ματιά του
δυτικά και να ενταχθεί μαζί με τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά και το
Μεξικό στη Βορειοατλαντική Ένωση Ελεύθερου Εμπορίου (NAFTA).

Αυτό είναι καλύτερο από το ενταχθεί στη ζώνη του ευρώ και όλον τον έλεγχο των
αγορών της που αυτή συνεπάγεται. «Το μεγαλύτερο μέρος της ανάπτυξης που έχουμε
δει στην Ευρώπη είναι σαν το σπαρτάρισμα μιας γάτας λίγο πριν πεθάνει. Δεν
έχουν προχωρήσει στις αναγκαίες κινήσεις για την ανάπτυξη της
επιχειρηματικότητας».

Αν αυτές οι απόψεις πιστεύετε ότι ηχούν σαν μουσική στα αυτά του κόμματος των
Συντηρητικών, μάλλον κάνετε λάθος. Ο κ. Φορμπς πιστεύει ότι ο σκιώδης
πρωθυπουργός Μάικλ Πορτίλο ευθύνεται σε μεγάλο βαθμό για τη μετατόπιση της
πολιτικής ατζέντας προς το κέντρο.

«Ο κ. Πορτίλο έχει προτείνει ένα πακέτο φορολογικών ελαφρύνσεων της τάξεως των
οκτώ δισ. στερλινών. Αν αυτό είναι το καλύτερο που μπορεί να κάνει, γιατί να
μπούμε στον κόπο. Πρέπει να υπάρξουν σημαντικές μειώσεις φόρων και φορολογική
μεταρρύθμιση.

Οι Συντηρητικοί ανησυχούν για τον κίνδυνο μείωσης των δαπανών, αλλά
παρακολουθήστε τι συμβαίνει όταν προχωράς στις κατάλληλες μειώσεις φόρων ­ η
κυβέρνηση καταλήγει να έχει στην τσέπη της περισσότερα έσοδα. Όσον αφορά τις
φορολογικές πολιτικές, οι Συντηρητικοί βρίσκονται εκεί που ήταν πριν από την
περίοδο της διακυβέρνησης από τη Θάτσερ».