ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Η κυριαρχία ανήκει στον Θεό

Τέσσερα τετραγωνικά χιλιόμετρα με ιστορία 3.000 ετών: από αυτή την έκταση,
την παλιά πόλη της Ιερουσαλήμ, εξαρτάται σήμερα η τύχη του παγκοσμιοποιημένου
μας πλανήτη.

Επιτέλους, μαζί! (του Plantu, από τη «Μοντ»)

Όλων των ειδών οι ιδέες έχουν πέσει τον τελευταίο καιρό, σε μια προσπάθεια να
επιλυθεί το επίμαχο καθεστώς της Ιερουσαλήμ. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ισραήλ
Σλόμο Μπεν-Αμί, για παράδειγμα, προτείνει να διαιρεθεί στα δύο η κυριαρχία στο
Όρος του Ναού, αφήνοντας στους Παλαιστινίους τον έλεγχο των τεμένων Αλ Άκσα
και Ομάρ και στους Ισραηλινούς το υπέδαφος, όπου πιστεύεται ότι βρίσκονται τα
ερείπια του Ναού του Σολομώντος. Για τον Άχμαντ Κουρίε (Αμπού Αλάα), τον
πρόεδρο του Παλαιστινιακού Νομοθετικού Συμβουλίου και αρχιτέκτονα των
συμφωνιών του Όσλο, οι Παλαιστίνιοι θα εγκατέλειπαν την αξίωση να
εγκαταστήσουν την πρωτεύουσά τους στην Ιερουσαλήμ αν έκαναν το ίδιο και οι
Ισραηλινοί, αφήνοντας την κηδεμονία τής πόλης στα Ηνωμένα Έθνη. Και οι πιο
ρομαντικοί, ή πιο πονηροί, υπενθυμίζουν τη θέση που υποστήριζε ο μακαρίτης
βασιλιάς Χουσεΐν της Ιορδανίας: η κυριαρχία των Αγίων Τόπων ανήκει στον Θεό.

Οι διαπραγματεύσεις για το καθεστώς αυτής της πόλης πρέπει να λάβουν
ανυπερθέτως υπόψη το αληθινό πρόβλημα, δηλαδή την κατοχή, επισημαίνει ο
Παλαιστίνιος ιστορικός Αλίας Σανμπάρ σε συζήτηση που οργάνωσε το περιοδικό
«Νουβέλ Ομπζερβατέρ». Πραγματική και μόνιμη ειρήνη δεν μπορεί να υπάρξει, αν
οι Ισραηλινοί δεν συνειδητοποιήσουν την αίσθηση της θυσίας που διακατέχει
σήμερα τους Παλαιστινίους. Τα γεγονότα των τελευταίων ημερών αντανακλούν την
πεποίθηση των Παλαιστινίων, και κυρίως των νέων, ότι είναι απαράδεκτο να μην
εισπράττουν παρά ψίχουλα από το μοίρασμα της Παλαιστίνης, το οποίο έχουν
αποδεχθεί για χάρη της ειρήνης.

Πρέπει να κάνουμε διάκριση ανάμεσα στην πραγματικότητα και τους μύθους, απαντά
ο Ζέεβ Στέρνχελ, που διδάσκει ιστορία των ιδεών στο εβραϊκό Πανεπιστήμιο της
Ιερουσαλήμ. Η ανατολική Ιερουσαλήμ είναι αραβική πόλη, όλος ο κόσμος το ξέρει,
και οι περισσότεροι Ισραηλινοί δεν πατούν το πόδι τους εκεί. Ακόμη και οι νέοι
που έχουν γεννηθεί μετά το 1967, όμως, θεωρούν το Όρος του Ναού κεντρικό
στοιχείο της εβραϊκής Ιστορίας και δεν μπορούν να δεχθούν την παλαιστινιακή
κυριαρχία σ’ αυτό. Η μόνη λύση θα ήταν έτσι να θεσπιστεί ένα ειδικό νομικό
καθεστώς για την Πλατεία των Τεμένων και το Τείχος των Δακρύων.

Οι Παλαιστίνιοι δεν θα δεχθούν ποτέ κάτι τέτοιο, επεμβαίνει ο Σανμπάρ.
Επιτέλους: η συναισθηματική διάσταση του προβλήματος δεν μπορεί να αποτελεί
αντικείμενο διαπραγμάτευσης. Με ποια κριτήρια θα μετρήσουμε την αγάπη και τα
πάθη; Οποιαδήποτε λύση στηρίζεται στην κατασκευή ενός νέου Τείχους του
Βερολίνου είναι καταδικασμένη σε αποτυχία. Οι δύο λαοί πρέπει να μοιραστούν
την Ιερουσαλήμ. Μία πόλη, δύο πρωτεύουσες. Τη δεκαετία του ’20, η
σημαντικότερη ημέρα των μουσουλμάνων της πόλης ήταν η γιορτή του προφήτη
Μωυσή. Χριστιανοί και μουσουλμάνοι έκαναν πικ-νικ στην Πλατεία των Τεμένων. Αν
γινόταν χθες, γιατί να μη γίνει και αύριο;