«Αλλάζει ώρα» η τιμή κλεισίματος

Μέχρι τα τέλη του μήνα θα έχει εφαρμοστεί ο νέος τρόπος υπολογισμού
κλεισίματος της τιμής των μετοχών με βάση τις συναλλαγές του τελευταίου
δεκαλέπτου.

Όπως ανακοίνωσαν πρόσφατα η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς και το Χρηματιστήριο Αξιών
Αθηνών, ο υπολογισμός της τιμής κλεισίματος με βάση τις συναλλαγές του
τελευταίου ημιώρου, που εφαρμόσθηκε από τις 6 Δεκεμβρίου 1999, δημιούργησε
στρέβλωση στις τιμές και μετατόπιση του όγκου συναλλαγών προς το τέλος της
συνεδρίασης. Έτσι, αποφασίστηκε ο περιορισμός του χρόνου που θα λαμβάνεται
υπόψη για τον υπολογισμό της τιμής κλεισίματος. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι
διαδικασίες για την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της τιμής κλεισίματος έχουν
αρχίσει και η εφαρμογή του θα γίνει μέχρι τα τέλη Μαΐου. Και αυτό, διότι
απαιτείται εισήγηση από το Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών και την Επιτροπή
Κεφαλαιαγοράς προς το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας. Στη συνέχεια θα πρέπει να
ληφθεί υπουργική απόφαση για να τεθεί σε λειτουργία ο νέος τρόπος υπολογισμού
κλεισίματος των τιμών των μετοχών.

Βελτίωση της διαφάνειας

Βασικός στόχος και αυτού του τρόπου είναι ο περιορισμός της δυνατότητας
επηρεασμού της τιμής κλεισίματος. Αυτό άλλωστε είχε επισημανθεί από τη
διοίκηση του Χρηματιστηρίου από τις 20 Σεπτεμβρίου 1999, όταν είχε ανακοινώσει
τη δέσμη μέτρων για τη βελτίωση της διαφάνειας και για την ενίσχυση της
πληροφόρησης. Και αυτό, διότι ο υπολογισμός με βάση τον μέσο σταθμικό όρο των
τελευταίων συναλλαγών κάνει πιο ακριβή την τυχόν χειραγώγηση της τιμής
κλεισίματος. Έτσι, με βάση το τελευταίο δεκάλεπτο, πιθανή χειραγώγηση γίνεται
πιο φθηνή και πιο εύκολη, σε σύγκριση με το τελευταίο ημίωρο. Όμως, παραμένει
πιο ακριβή και πιο δύσκολη, σε σύγκριση με τον υπολογισμό της τιμής
κλεισίματος με βάση την τελευταία πράξη. Από την πλευρά τους, χρηματιστές
επισημαίνουν ότι η πράξη θα δείξει ποιος θα είναι ο βέλτιστος χρόνος για τον
υπολογισμό της τιμής κλεισίματος. Επίσης, προτείνουν να εμφαίνεται παράλληλα
με την τιμή κλεισίματος η τιμή της τελευταίας πράξης, ώστε να έχει ο επενδυτής
σαφή εικόνα για τάσεις που επικρατούσαν στην αγορά μέχρι τέλους.

Οι επιπτώσεις

Οι βασικές συνέπειες του νέου τρόπου υπολογισμού κλεισίματος με βάση τις
συναλλαγές του τελευταίου δεκαλέπτου είναι οι εξής:

* Δίνεται η δυνατότητα για περισσότερα λίμιτ απ και λίμιτ ντάουν στο κλείσιμο,
σε σύγκριση με τον τρόπο υπολογισμού με βάση το τελευταίο ημίωρο. Όμως,
παραμένει μικρότερη η δυνατότητα για πολλά λίμιτ απ και λίμιτ ντάουν, σε
σύγκριση με τον τρόπο υπολογισμού με βάση την τελευταία πράξη.

* Οι τιμές κλεισίματος θα διαμορφώνονται πιο κοντά σε εκείνη της τελευταίας
πράξης, σε σύγκριση με τον τρόπο υπολογισμού με βάση το τελευταίο ημίωρο.

* Αν μια μετοχή κινείται συνεχώς ανοδικά στο τέλος της συνεδρίασης, τότε θα
κλείνει σε υψηλότερα επίπεδα από αυτά που διαμορφώνει ο τρόπος υπολογισμού με
το τελευταίο ημίωρο. Θα κλείσει όμως χαμηλότερα σε σύγκριση με την τιμή της
τελευταίας πράξης.

* Αν μια μετοχή κινείται συνεχώς πτωτικά στο τέλος της συνεδρίασης, τότε θα
κλείνει σε χαμηλότερα επίπεδα από αυτά που διαμορφώνει ο τρόπος υπολογισμού με
το τελευταίο ημίωρο. Θα κλείνει όμως υψηλότερα σε σύγκριση με την τιμή της
τελευταίας πράξης. Διευκρινίζεται ότι τα συμπεράσματα αυτά αποτελούν γενικές
παρατηρήσεις, καθώς σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της τιμής κλεισίματος παίζει
ο αριθμός των τεμαχίων και η τιμή με την οποία γίνονται οι πράξεις στο
τελευταίο δεκάλεπτο. Δηλαδή, σημαντικό ρόλο παίζουν οι συνθήκες της αγοράς και
κυρίως αυτές που επικρατούν στο τέλος της συνεδρίασης.

Στο τελευταίο εικοσάλεπτο

Ενδιαφέρον, όμως, παρουσιάζουν και τα συμπεράσματα της έρευνας του
Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών που έκανε με συναλλαγές δύο μηνών πέρυσι το
καλοκαίρι, όταν εξέταζε διάφορα σενάρια για τον τρόπο υπολογισμό κλεισίματος
και των επιδράσεων στις τιμές των μετοχών. Τότε, η τιμή κλεισίματος ήταν η
τιμή της τελευταίας πράξης. Από τις έρευνες αυτές διαπιστώθηκε ότι υπήρχαν
μεγαλύτερες αποκλίσεις σε μετοχές μεσαίας και μικρής εμπορευσιμότητας και
μικρότερες σε μετοχές μικρής εμπορευσιμότητας. Ειδικότερα, με βάση τις
συναλλαγές των τελευταίων 20 λεπτών, η μέση απόκλιση στις τιμές των μετοχών
υψηλής εμπορευσιμότητας ήταν + ή -0,1% και στις τιμές των μετοχών μεσαίας και
μικρής εμπορευσιμότητας ήταν + ή -0,5% με 1%. Από τότε, όμως, οι συνθήκες της
αγοράς επίσης έχουν αλλάξει.

Στο τελευταίο ημίωρο

Πάντως, όταν είχε εφαρμοστεί στις 6 Δεκεμβρίου 1999 ο τρόπος υπολογισμού
κλεισίματος με βάση το τελευταίο ημίωρο, πραγματοποιήθηκαν 6 λίμιτ απ, έναντι
7 με βάση τον παλιό τρόπο και κανένα λίμτι ντάουν έναντι ενός. Επίσης, υπήρξαν
120 ανοδικές μετοχές (έναντι 118), 181 πτωτικές (έναντι 180) και 6 σταθερές
(έναντι 9). Η μέση μεταβολή 307 μετοχών ήταν +0,18%, ενώ με τον παλιό τρόπο θα
ήταν -0,04%. Δηλαδή, τότε ο νέος τρόπος υπολογισμού είχε δώσει πριμ ανόδου
κατά 0,23 ποσοστιαία μονάδα.