Το Αιγαίο στο μικροσκόπιο του… «Ποσειδώνα»

Το Αιγαίο βρίσκεται υπό συνεχή… παρακολούθηση! Σε στενή συνεργασία,
δορυφόροι, πλωτοί ωκεανογραφικοί μετρητικοί σταθμοί του ΕΚΘΕ, μετεωρολογικοί
σταθμοί και δεκάδες επιστήμονες καταγράφουν και μελετούν καθημερινώς το
θαλάσσιο περιβάλλον, τη θερμοκρασία, το κύμα και, γενικά, τις συνθήκες που
επικρατούν σε ολόκληρο το Πέλαγος.

Οι πρώτοι πλωτοί μετρητικοί σταθμοί ποντίστηκαν στον Σαρωνικό, τον Οκτώβριο
του 1998. Σήμερα, τα στοιχεία που καταγράφουν καλύπτουν ολόκληρη σχεδόν την
περιοχή του Αιγαίου, από την Καλαμάτα και το Ακρωτήριο Καφηρέα (Κάβο Ντόρο)
μέχρι το Ηράκλειο της Κρήτης, τη Σαντορίνη, τη Σύρο, τη Μύκονο, τη Ρόδο και τη
Λέσβο. Το δίκτυο αυτό καταγράφει τις φυσικές, βιολογικές και χημικές
παραμέτρους στη θάλασσα. Στη συνέχεια, τα δεδομένα που συγκεντρώνονται
στέλνονται στο Επιχειρησιακό Κέντρο του Εθνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών
(ΕΚΘΕ), όπου επεξεργάζονται για να αξιοποιηθούν σε προηγμένα μοντέλα πρόγνωσης
τελευταίας γενιάς.

Ψηφιακές οθόνες

Το όλο σύστημα ονομάζεται «Ποσειδών» και φιλοδοξεί σύντομα να στέλνει τα
δεδομένα του σε ψηφιακές οθόνες σε πλοία του Πολεμικού Ναυτικού, σε ερευνητικά
πλοία ή και σκάφη ιδιωτών, να τους ενημερώνει τόσο για τον καιρό όσο και για
τις ειδικές συνθήκες στη θάλασσα του Αιγαίου, για τον κυματισμό ή τη
θερμοκρασία, για τις όποιες ξαφνικές αλλαγές. Παράλληλα, στόχος του
προγράμματος, όπως αναφέρει ο γενικός συντονιστής του «Ποσειδώνα» και
διευθυντής του Ινστιτούτου Ωκεανογραφίας του ΕΚΘΕ κ. Γιώργος Χρόνης, είναι να
ενισχυθεί η περιβαλλοντική έρευνα στο Αιγαίο και, παράλληλα, να οργανωθεί σε
σωστή βάση η προστασία του θαλάσσιου οικοσυστήματος.

«Το σύστημα “Ποσειδών” είναι ένα μοναδικό εργαλείο για τον εθνικό σχεδιασμό με
στόχο τη διαχείριση και προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος της χώρας.
Παράλληλα αποτελεί ένα ανεκτίμητο πλεονέκτημα για την ανάπτυξη οικονομικών
δραστηριοτήτων, την πρόληψη καταστροφικών περιστατικών (μιας πετρελαιοκηλίδας,
για παράδειγμα) ή την άμεση επέμβαση σε περίπτωση ναυτικού ατυχήματος»,
αναφέρεται χαρακτηριστικά στην ιστοσελίδα του ΕΚΘΕ (http://www.poseidon.ncmr.gr/greek/),
όπου παρουσιάζεται η εξέλιξη του προγράμματος και φιλοξενούνται οι πιο
πρόσφατες μετρήσεις απ’ όλους τους ερευνητικούς σταθμούς του Αιγαίου.

Τηλεπικοινωνίες

Το όλο σύστημα αποτελείται εκτός από το δίκτυο των πλωτών μετρητικών σταθμών
και από τηλεπικοινωνιακά συστήματα μεταφοράς δεδομένων. Μέσω αυτών, τα
στοιχεία φτάνουν στο επιχειρησιακό κέντρο, όπου και επεξεργάζονται με βάση
αριθμητικά μοντέλα πρόγνωσης, για να προσφέρουν αξιόπιστη πρόγνωση και έγκαιρη
πληροφόρηση. Όλοι οι πλωτοί μετρητικοί σταθμοί είναι εξοπλισμένοι με
αισθητήρες, οι οποίοι καταγράφουν το ύψος, την περίοδο και την κατεύθυνση του
κύματος, την ταχύτητα και την κατεύθυνση του ανέμου, την ατμοσφαιρική πίεση
και τη θερμοκρασία, την επιφανειακή αλατότητα και θερμοκρασία, την επιφανειακή
ταχύτητα και κατεύθυνση των ρευμάτων, το επιφανειακό διαλυμένο οξυγόνο, την
απορρόφηση φωτεινότητας, την αλατότητα και τη θερμοκρασία, σε βάθη μέχρι και
τα 50 μέτρα, την επιφανειακή ραδιενεργό ακτινοβολία, τη χλωροφύλλη και τα
θρεπτικά στοιχεία της θάλασσας.

Δορυφόροι

Για την αποστολή των μετρήσεων και των παρατηρήσεων χρησιμοποιούνται
τηλεπικοινωνιακοί δορυφόροι (INMARSAT-C), τα «κλασικά» ραδιοκύματα UHF, αλλά
και το δίκτυο κινητής τηλεφωνίας GSM. Τα επεξεργασμένα στοιχεία από το σύστημα
«Ποσειδώνας», όπως εξηγούν οι ερευνητές που συμμετέχουν στην οργάνωσή του,
μπορούν να αξιοποιηθούν τόσο από κρατικούς φορείς, αρμόδιους για την προστασία
και τη διαχείριση του θαλάσσιου περιβάλλοντος (υπουργεία, Οργανισμούς Λιμένος
ή Τοπικής Αυτοδιοίκησης), όσο και επιχειρήσεων σχετικών με τη θάλασσα (όπως
για παράδειγμα, ναυτιλιακές εταιρείες, ναυπηγεία, παράκτιες βιομηχανίες,
τουριστικές επιχειρήσεις, ιχθυοκαλλιέργειες κ.λπ.) ή διεθνών οργανισμών για τη
μελέτη και την προστασία του περιβάλλοντος.

Το φενγκ σούι και στο Ίντερνετ

Εχει μπει για τα καλά στα σπίτια και στην καθημερινή μας ζωή, δεν θα αργούσε
να κάνει την εμφάνισή της και στον κυβερνοχώρο. Για το φενγκ σούι ο λόγος, την
αρχαία κινεζική τέχνη της αρμονικής ισορροπίας της ύλης που επιφέρει την
αρμονία και στον ανθρώπινο ψυχισμό.

Ένας Αμερικανός ειδικός, ο Άλεξ Σταρκ, την εφήρμοσε σε ένα site που πουλά
πολυτελή σπίτια. Η διεύθυνσή του είναι http://www.corcoran.com και η ιδιοκτήτριά
της κάλεσε τον Σταρκ να την τακτοποιήσει για να έχει μεγαλύτερη επιτυχία η
επιχείρηση. Ο ειδικός έκανε την καθιερωμένη τελετή φενγκ σούι μπροστά στο
κομπιούτερ και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι σελίδες του site δεν ήταν
αρμονικά τακτοποιημένες. Έδωσε λοιπόν τα φώτα του στην υπεύθυνη, που έσπευσε
να αναμορφώσει την εμφάνισή τους για να διοχετεύεται σωστά η ενέργειά τους. Το
αποτέλεσμα θα φανεί σε λίγον καιρό: «Αν κάνουμε πωλήσεις 50 δισ. δολαρίων αυτό
τον μήνα, θα ξέρουμε σε τι οφείλεται»…

Το όχημα Terra φωτογραφίζει τη Γη

Εντυπωσιακές οι φωτογραφίες που έδωσε στη δημοσιότητα η NASA και προέρχονται
από τον νέο δορυφόρο για το κλίμα του πλανήτη. Το όχημα ονομάζεται Terra και
περιστρέφεται γύρω από τη Γη 16 φορές την ημέρα, σε ύψος 705 χιλιομέτρων,
πραγματοποιώντας μετρήσεις στο έδαφος και στην ατμόσφαιρα. Τα αποτελέσματα των
μετρήσεων του δορυφόρου αναμένεται ότι θα βελτιώσουν αισθητά τις
κλιματολογικές έρευνες των επιστημόνων. Η μία φωτογραφία είναι από τον κρατήρα
του ενεργού ηφαιστείου Ούσου της Ιαπωνίας, ενώ η άλλη δείχνει τον Κόλπο του
Σαν Φρανσίσκο στη Βόρεια Καλιφόρνια.

Οι επιστήμονες εκπέμπουν SOS για τα αμφίβια όλου του κόσμου

SOS για τα αμφίβια ολόκληρου του πλανήτη. Οι επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα
του κινδύνου για τη μείωση ­ σε παγκόσμια κλίμακα ­ των πρώτων επίγειων
σπονδυλόζωων μετά τους δεινόσαυρους.

Όπως προκύπτει από έρευνα που δημοσιεύεται στο περιοδικό «Nature», ο συνολικός
αριθμός των αμφίβιων μειωνόταν 15% κάθε χρόνο από το 1960 έως το 1966, κι
εξακολουθεί να μειώνεται κατά 2% κάθε χρόνο από το 1997 μέχρι σήμερα.

Οι επιστήμονες ανέλυσαν τα στοιχεία για 936 πληθυσμούς και 157 είδη αμφίβιων
και έφτασαν στο συμπέρασμα ότι 61 από τους 936 πληθυσμούς έχουν εξαφανιστεί.
Το γεγονός αυτό θεωρείται ιδιαίτερα ανησυχητικό και αποτελεί προειδοποίηση για
μελλοντικά προβλήματα, αφού τα αμφίβια είναι καλοί «βιοδείκτες», δηλαδή
αντιπροσωπευτικά για να δείξουν το μέτρο υποβάθμισης ενός οικοσυστήματος.

Ωστόσο, οι επιστήμονες δεν έχουν καταλήξει σε συμπεράσματα για τις αιτίες
αυτού του φαινομένου, αφού υποψιάζονται ότι υπάρχει μια ολόκληρη σειρά
παραγόντων που μπορεί να είναι υπεύθυνοι. Η μείωση του αριθμού των
υδροβιότοπων, η όξινη βροχή, η παρουσία στο νερό λιπασμάτων με νιτρικά άλατα,
η υπεριώδης ακτινοβολία-Β που εξασθενίζει το ανοσοποιητικό σύστημα των
αμφίβιων, αλλά και η ύπαρξη εξωτικών αρπακτικών είναι μερικοί από αυτούς.

Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που οι επιστήμονες επισημαίνουν τον κίνδυνο, αφού
εδώ και μία δεκαετία περίπου, κυρίως Αμερικανοί και Αυστραλοί ερευνητές είχαν
κάνει λόγο για τους κινδύνους, με τη διαφορά ότι μέχρι σήμερα οι ενδείξεις
τους για τη μείωση των πληθυσμών του βατράχου, του φρύνου και της σαλαμάνδρας
συγκεντρώνονταν σε συγκεκριμένες περιοχές και τα συμπεράσματα δεν μπορούσαν να
γενικευθούν για ολόκληρο τον πλανήτη.

Η νέα έρευνα, όμως, που ξεκίνησε με πρωτοβουλία ερευνητή από το Πανεπιστήμιο
της Οτάβα, συγκεντρώνει στοιχεία από 37 χώρες, ενώ συνεργάστηκαν γι’ αυτή 200
επιστήμονες απ’ όλο τον κόσμο.

ΙΧΝΗ

Ανακοινώθηκε το πρόγραμμα του Panda club για τους μικρούς φίλους του WWF:
Αύριο στον παιχνιδότοπο της Λυκόβρυσης (Λυκόβρυσης 6, 6.30 μ.μ.) για παιδιά
3-10 ετών γίνεται εκδήλωση για τα απειλούμενα ζώα με προβολές, θεατρικό
παιχνίδι, μουσικοκινητική έκφραση κ.λπ. Στις 14 Μαΐου στο Άλσος Νέας Σμύρνης
(12 – 1.30 μ.μ.) για παιδιά 4-10 ετών, η εκδήλωση έχει στόχο την εξοικείωση
των παιδιών με ζώα που είναι «εχθρικά» προς τον άνθρωπο. Στις 26 του μήνα, στο
Άλσος Βεΐκου (10 π.μ. -12 μεσημ.) για παιδιά 4-12 ετών, γίνεται η γιορτή για
το περιβάλλον του Γραφείου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αθηνών και του Δήμου
Γαλατσίου. Πληροφορίες και δηλώσεις συμμετοχής για όλες τις εκδηλώσεις στο
τηλέφωνο 3314.893.

Η «Γιορτή του Ίντερνετ» διοργανώνεται στις12 με 14 Μαΐου από την Ελληνική
Εταιρεία Επιστημόνων Η/Υ και Πληροφορικής (ΕΠΥ) στην Τεχνόπολη του Δήμου
Αθηναίων. Η εκδήλωση είναι μέρος του παγκόσμιου εορτασμού «Ίντερνετ Fiesta
2000», μία πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που έχει στόχο τη γνωριμία
των Ευρωπαίων πολιτών με το δίκτυο και την προαγωγή της διαδικτύωσης στην
Ευρώπη. Πληροφορίες: τηλ. 4802886-8, email:epy@epy.gr, Web: http://www.epy.gr.

Συνάντηση εργασίας με θέμα «Δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας σε προγράμματα
έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης» διοργανώνεται στις 16 Μαΐου (9 π.μ. – 4
μ.μ.) στο Αμφιθέατρο του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (Βασ. Κων/νου 48) από το
Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης. Η εκδήλωση διοργανώνεται σε συνεργασία με το
Ευρωπαϊκό Γραφείο Υποστήριξης για θέματα δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας
(τηλ: 7273966, 7273921, mproed@ekt.gr, akarah@ekt.gr).

Σεμινάριο με θέμα «Απαιτήσεις ISO 9001: 2000 και συστημάτων ποιότητας»
διοργανώνεται στις 31 Μαΐου με εισηγητή τον δρα Σίμο Μεγαλόφωνο, διευθυντή
πιστοποίησης του ABS Group Inc. Η συμμετοχή ανέρχεται στις 60.000 δρχ. το
άτομο. Για πληροφορίες: κ. Λίλη Χαραλάμπους, τηλ: 4293804.