Πάνω οι αξίες και τα αφορολόγητα

Νέες αυξημένες αντικειμενικές τιμές ακινήτων θα ισχύσουν από την 1.1.2001. Οι
νέες τιμές θα είναι αυξημένες κατά μέσο όρο σε ποσοστό που ενδεχομένως να
ξεπερνά το 15%, καθώς ο στόχος που θέτει το υπουργείο Οικονομικών είναι οι
αντικειμενικές αξίες των ακινήτων να προσεγγίσουν σταδιακά τις πραγματικές
αγοραίες αξίες τους από τις οποίες υπολείπονται σήμερα σε ποσοστό μεγαλύτερο
του 30%.

Το πρώτο βήμα προσέγγισης των αντικειμενικών με τις αγοραίες τιμές θα γίνει με
τις αυξήσεις που θα ανακοινωθούν και θα ισχύσουν από το 2001. Με τις αυξήσεις
αυτές θα καλυφθεί κατά ένα μεγάλο μέρος η διαφορά που υπάρχει σήμερα ανάμεσα
στις αγοραίες τιμές των ακινήτων και τις αντικειμενικές, οι οποίες σε
ορισμένες περιοχές υπολείποντα ακόμη και πάνω από 40% από τις πρώτες. Γεγονός
που οφείλεται άλλωστε και στην απόφαση της κυβέρνησης να διατηρήσει, φέτος,
αμετάβλητες στα επίπεδα του 1998, τις αντικειμενικές αξίες που με βάση τον
νόμο, θα έπρεπε να αναπροσαρμοσθούν από 1.1.2000.

Οι αποφάσεις

Οι αντικειμενικές αξίες των ακινήτων είναι ένα από τα θέματα που θα
απασχολήσουν στο αμέσως επόμενο διάστημα τον νέο υφυπουργό Οικονομικών κ.
Απόστολο Φωτιάδη, ο οποίος θα υποβάλει την εισήγηση του στον υπουργό Εθνικής
Οικονομίας και Οικονομικών κ. Γιάννο Παπαντωνίου προκειμένου να ληφθούν οι
αποφάσεις για την πολιτική που θα εφαρμοσθεί γενικότερα στον χώρο των
ακινήτων. Η πολιτική αυτή δεν θα περιλαμβάνει μόνο τις αυξήσεις στις
αντικειμενικές τιμές των ακινήτων, αλλά και μειώσεις στη φορολογία
μεταβιβάσεων ακινήτων και στους φόρους των γονικών παροχών. Στόχος του
υπουργείου Οικονομικών είναι με τις μειώσεις των φόρων αυτών να αντισταθμισθεί
και να υπερκαλυφθεί για τις περιπτώσεις των ασθενέστερων ομάδων, η φορολογική
επιβάρυνση που θα προκύψει από τις αυξήσεις στις αντικειμενικές τιμές στις
αγοραπωλησίες, στις γονικές παροχές, κ.ά. Οι φοροελαφρύνσεις θα αφορούν κυρίως
στην αύξηση των αφορολόγητων ποσών που ισχύουν ανάλογα με τον αριθμό των
παιδιών των φορολογουμένων και θα εστιάζονται κυρίως στο τρίτο παιδί, όπου θα
προβλέπονται γενναίες αυξήσεις στα αφορολόγητα ποσά. Στόχος του κ. Φωτιάδη
είναι να υλοποιηθούν στο ακέραιο οι δεσμεύσεις που ανέλαβε η κυβέρνηση
προεκλογικά, αλλά και με τις προγραμματικές δηλώσεις στον τομέα της φορολογίας
ακίνητων και παράλληλα να δοθούν κίνητρα για δημογραφικούς λόγους.

Πάντως, πριν ληφθούν οι αποφάσεις για τις αυξήσεις των αντικειμενικών τιμών
και γενικότερα για τη φορολογία των ακινήτων, απαραίτητη προϋπόθεση είναι οι
κατά τόπους επιτροπές του υπουργείου Οικονομικών να «χαρτογραφήσουν» τις τιμές
των ακινήτων που ισχύουν σε όλες τις περιφέρειες της χώρας και να στείλουν τις
προτάσεις τους για το ύψος των αυξήσεων. Ο υφυπουργός Οικονομικών στο αμέσως
επόμενο διάστημα πρόκειται να δώσει εντολή στις επιτροπές να ξεκινήσουν το
έργο τους, ώστε το φθινόπωρο να έχει στα χέρια του τις προτάσεις τους και μια
πλήρη εικόνα για τις διαφορές που υπάρχουν μεταξύ των αγοραίων και των
αντικειμενικών τιμών σε κάθε περιοχή της Ελλάδας.

Νέα φιλοσοφία

Η νέα φιλοσοφία της πολιτικής του υπουργείου Οικονομικών όσον αφορά στις
αντικειμενικές αξίες των ακινήτων είναι ότι οι τιμές αυτές θα πρέπει να
συγκλίνουν με τις αγοραίες και να παραμείνει απλά μια διαφορά ενδεχομένως και
λιγότερη από 10% ως κίνητρο για την αποδοχή του συστήματος από τους
φορολογουμένους. Αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι το υπουργείο Οικονομικών πρέπει
να σταματήσει να «πριμοδοτεί» μέσω της μεγάλης διαφοράς αντικειμενικών και
αγοραίων τιμών τη μείωση της φορολογίας στην αγορά ακινήτων και ότι θα πρέπει
να αξιοποιήσει τα αυξημένα έσοδα που θα προκύψουν από την αλλαγή του
συστήματος για να ενισχύσει την πολιτική μείωσης της φορολογίας των ακινήτων,
εκεί όπου πραγματικά υπάρχει ανάγκη.

Παράλληλα ένας από τους στόχους που θέτει η ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών
είναι μέχρι το τέλος του 2000 να έχει ολοκληρωθεί η επέκταση του συστήματος
αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων σε όλες τις περιοχές της
χώρας αφενός για να ολοκληρωθεί το μεγάλο αυτό έργο αφετέρου για να
δημιουργηθεί μία ενιαία βάση, επάνω στην οποία θα ισχύσουν οι νέες τιμές των
ακινήτων από την 1.1.2001.

Η απλοποίηση

Δεύτερη και εξίσου μεγάλη προτεραιότητα που θέτει η ηγεσία του υπουργείου
Οικονομικών για τους επόμενους μήνες είναι η απλοποίηση του φορολογικού
συστήματος. Ο κ. Φωτιάδης που ανακοίνωσε την προηγούμενη Τρίτη ότι από το 2001
θα δοθεί η δυνατότητα ηλεκτρονικής υποβολής μέσω του Ίντερνετ των φορολογικών
δηλώσεων έχει θέσει ένα φιλόδοξο στόχο: Να μετατρέψει την εφορία από εφορία
της ουράς και της ταλαιπωρίας για τους φορολογουμένους σε εφορία της
τεχνολογίας. Για τον σκοπό αυτό αναμένεται να δώσει ιδιαίτερα βάρος στην πλήρη
αξιοποίηση των δυνατοτήτων που δίνει το ηλεκτρονικό σύστημα TAXIS, αφού μέσα
από αυτό θα γίνει εφικτή και η ηλεκτρονική υποβολή των δηλώσεων που αποτελεί
πρωτεύοντα στόχο.

Έτσι μέσα στους επόμενους μήνες θα ληφθούν όλες εκείνες οι αποφάσεις που θα
κάνουν εφικτή την ηλεκτρονική υποβολή της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος.
Αποφάσεις που θα απαντούν στα εξής κρίσιμα ερωτήματα, όπως, τι θα γίνει με τα
δεκάδες δικαιολογητικά τα οποία σήμερα συνυποβάλλονται με τη φορολογική δήλωση
και τα οποία δεν θα είναι δυνατόν να συνυποβάλλονται και ηλεκτρονικά. Τι θα
γίνει με το ειδικό πρόσθετο αφορολόγητο ποσό των οικογενειακών δαπανών του
1.000.000 δρχ., αλλά και αν θα παραμείνει αμετάβλητο το ισχύον σύστημα των
τεκμηρίων διαβίωσης.

Οικογενειακές δαπάνες

Πάντως σε ορισμένα από τις ερωτήματα αυτά στο υπουργείο Οικονομικών έχουν ήδη
διαμορφωθεί οι κατευθύνσεις για τις αποφάσεις που θα ληφθούν. Έτσι αναμένεται
να καταργηθεί το ειδικό πρόσθετο αφορολόγητο ποσό των οικογενειακών δαπανών
ύψους 1.000.000 δρχ., που οδηγεί σε έκπτωση από το εισόδημα 300.000 δρχ. και
τελικά σε μείωση του φόρου κατά 45.000 δρχ. Όπως αναφέρουν αρμόδια στελέχη του
υπουργείου Οικονομικών με το νέο σύστημα ηλεκτρονικής υποβολής των δηλώσεων
δεν είναι δυνατόν να συνυποβάλονται και οι εκατοντάδες αποδείξεις
οικογενειακών δαπανών. Επικαλούνται μάλιστα τις μεγάλες αυξήσεις στα
αφορολόγητα ποσά στους μισθωτούς, τους συνταξιούχους και τους άλλους
φορολογουμένους που ισχύουν φέτος αλλά και του χρόνου, με τις οποίες όπως λένε
υπερκαλύπτεται η όποια απώλεια από την κατάργηση του πρόσθετου αφορολόγητου
των οικογενειακών δαπανών.

Προς την κατάργηση και όλων των δικαιολογητικών (για ιατρικές δαπάνες,
φροντιστήρια, δίδακτρα, ενοίκια κ.ά.) που συνυποβάλλονται σήμερα μαζί με τη
δήλωση προσανατολίζεται το υπουργείο Οικονομικών. Όμως θα θεσπισθεί η
υποχρέωση να διακρατά ο φορολογούμενος αυτά τα δικαιολογητικά στο σπίτι του
για όσο χρόνο απαιτείται μέχρι την παραγραφή τους προκειμένου να τα
επιδεικνύει σε κάθε περίπτωση που θα του τα ζητήσει ο φορολογικός έλεγχος.
Ανάλογο σύστημα ισχύει και στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Έτσι δεν
αποκλείεται να αυστηροποιηθούν οι ποινές για την περίπτωση ψευδούς δήλωσης
προκειμένου να αντιμετωπισθούν οι περιπτώσεις φορολογουμένων που θα δηλώσουν
εκπτώσεις δαπανών μεγαλύτερες από αυτές που δικαιούνται.

Παράλληλα όλες οι δηλώσεις οι οποίες θα απλοποιηθούν, θα αποκτήσουν και
ηλεκτρονική μορφή. Έτσι θα καταστεί δυνατόν να αποστέλλονται στους
φορολογουμένους μέσω κομπιούτερ. Με τον τρόπο αυτό θα περιορισθεί στο ελάχιστο
ο χρόνος που απαιτείται σήμερα για την ταχυδρομική αποστολή των φορολογικών
εντύπων, η οποία τις περισσότερες φορές είναι υπεύθυνη για καθυστερήσεις και
για τις αλλεπάλληλες αναβολές στις προθεσμίες των φορολογικών δηλώσεων. Επίσης
στο υπουργείο Οικονομικών εξετάζουν το ενδεχόμενο να προχωρήσουν στη χορήγηση
κινήτρων για την αποστολή των δηλώσεων μέσω των λογιστικών γραφείων, τα οποία
θα συνδεθούν με το σύστημα TAXIS. Εξάλλου σύμφωνα με τα στοιχεία σήμερα το
35-40% των δηλώσεων των φορολογουμένων υποβάλλεται από τα λογιστικά γραφεία.