Ζήτω η κατανάλωση!

Σε μία χώρα όπου η κατανάλωση είναι εθνικό σπορ, οι μέθοδοι δημιουργίας
καταναλωτικών αναγκών έχουν γίνει πλέον επιστήμη.

Καταρχήν κάθε βδομάδα βρίσκω μαζί με την αλληλογραφία μου πολύχρωμους
καταλόγους πολυκαταστημάτων με εντυπωσιακές φωτογραφίες και καταπληκτικά
συνοδευτικά κείμενα. Η παρουσίαση είναι τόσο καλή που αν ο καταναλωτής δεν
προσέξει μπορεί να βρεθεί να αγοράζει το πέμπτο τιρμπουσόν του σπιτιού του ­
αυτή τη φορά να πετάει στη στιγμή τον φελλό του μπουκαλιού με διοξείδιο του
άνθρακα! Με τους καταλόγους αυτούς ο καταναλωτής που δεν έχει καιρό να
επισκεφθεί το πολυκατάστημα αγοράζει προϊόντα είτε ταχυδρομικά είτε μέσω
Ίντερνετ ­ που είναι μεν αφορολόγητα, αλλά επιβαρύνονται με τα έξοδα
αποστολής. Ήδη η αξία των αγορών μέσω Ίντερνετ ­ το λεγόμενο «Ε-trade» ­ στις
ΗΠΑ έχει ξεπεράσει τα 100 δισεκατομμύρια δολάρια και αποτελεί πλέον σημαντικό
ποσοστό (από 10-25%) του τζίρου κάθε αμερικανικής εμπορικής επιχείρησης.

Σχεδόν καθημερινά επίσης κάποιοι άγνωστοι τηλεφωνούν στο σπίτι μου κι αφού
συστηθούν κι αρχίσουν να με αποκαλούν με το μικρό μου όνομα ­ λες και με
ξέρουν χρόνια ­ προσπαθούν να μου πουλήσουν από καλοκαιρινές διακοπές και
συνδρομές σε περιοδικά έως φθηνότερες τηλεφωνικές υπηρεσίες και εισιτήρια για
πολιτιστικές εκδηλώσεις. Αν κι εγώ προσωπικά δεν έχω ποτέ ενδώσει σε αυτό το
«καταναλωτικό καμάκι», ο τζίρος της τηλεφωνικής αυτής… οικειότητας ξεπερνάει
τα 50 δισεκατομμύρια δολάρια τον χρόνο!

Ευτυχείς

Οι περισσότεροι Αμερικανοί, πάντως, αισθάνονται ευτυχείς όταν πάνε να ψωνίσουν
στα λεγόμενα «σόπινγκ άουτλετς». Είναι σαν τα «εμπορικά κέντρα» που έχουμε
στην Ελλάδα, με τη διαφορά ότι κάθε κατάστημα έχει εμβαδόν τουλάχιστον 500
τετραγωνικά μέτρα και όλα μαζί έχουν το μέγεθος ενός χωριού. Μόνο για να
διασχίσεις τους ατελείωτους διαδρόμους του εμπορικού αυτού μεγαθηρίου θέλεις 3
τουλάχιστον ώρες. Και παρά το γεγονός ότι το υπαίθριο πάρκινγκ του χωράει
περισσότερα από 1.000 αυτοκίνητα, για να παρκάρεις σου παίρνει μισή ώρα και
ένα τέταρτο ντεπόζιτου βενζίνης από τις αλλεπάλληλες βόλτες.

Τα εμπορικά αυτά χωριά είναι χτισμένα στα περίχωρα μεγάλων πόλεων και είναι
έτσι οργανωμένα ώστε ένας οικογενειάρχης μπορεί να περάσει εκεί με τα παιδιά
του μία ολόκληρη μέρα: έχουν δεκάδες φαγάδικα, κινηματογράφους και χώρους όπου
τα παιδιά μπορούν να παίξουν την ώρα που οι μεγάλοι… διασκεδάζουν
ξοδεύοντας. Η αμερικανική κουλτούρα στο αποκορύφωμά της.