Καταναλωτικά δάνεια χωρίς περιορισμούς

Το φθινόπωρο, η Τράπεζα της Ελλάδος σκοπεύει να καταργήσει τους περιορισμούς
που υπάρχουν στη χορήγηση καταναλωτικών δανείων από τις τράπεζες προς τους
δανειολήπτες. Έτσι οι τράπεζες θα χορηγούν καταναλωτικά δάνεια και για ποσά
μεγαλύτερα από 8 εκατ. δρχ.

Πρόκειται για μία από τις αποφάσεις που θα λάβει η Τράπεζα της Ελλάδος για την
εναρμόνιση του πλαισίου άσκησης της νομισματικής πολιτικής με αυτό που ισχύει
στην Ευρωπαϊκή Ένωση εν όψει της ένταξης στην ΟΝΕ. Οι αποφάσεις αυτές θα
πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του έτους και θα αφορούν ακόμη στη
δημιουργία καθεστώτος μεγαλύτερης ευελιξίας στη χορήγηση δανείων για αγορές
μετοχών και την άρση του διοικητικού καθορισμού του επιτοκίου στα βιοτεχνικά
δάνεια.

Νέο τοπίο

Στην ουσία, με τις αποφάσεις αυτές που αναμένεται να λάβει ο διοικητής της
Τραπέζης της Ελλάδος κ. Λουκάς Παπαδήμος σε συνδυασμό με την άρση, στο τέλος
Μαρτίου, των περιορισμών που έχουν επιβληθεί στις τράπεζες για τη χορήγηση
διαφόρων κατηγοριών πιστώσεων (καταναλωτικά, στεγαστικά, επιχειρηματικά κ.ά.)
αναμένεται να αλλάξει το τοπίο στη χορήγηση δανείων. Αυτό δεν σημαίνει, όμως,
ότι στο μέλλον οι τράπεζες θα χορηγούν «αφειδώς» δάνεια, χωρίς να εξετάζουν τη
πιστοληπτική ικανότητα των δανειοληπτών. Δηλαδή, το ύψος του εισοδήματός τους,
το σύνολο των υποχρεώσεων που έχουν από άλλα δάνεια καθώς και τη γενικότερη
φερεγγυότητά τους, προκειμένου να αποφασίζουν αν θα χορηγήσουν καταναλωτικό
δάνειο καθώς και σε τι ύψος. Άλλωστε, και η Τράπεζα της Ελλάδος σκοπεύει τους
επόμενους μήνες να εντείνει τους ελέγχους στο τραπεζικό σύστημα. Στόχος είναι
να διασφαλισθεί η αυστηρή τήρηση της νομοθεσίας και να αποτραπεί ο κίνδυνος
από μία αύξηση των επισφαλειών των τραπεζών από δάνεια ο οποίος «ελλοχεύει»,
αφενός λόγω της αναγκαστικής άρσης των περιορισμών, αφετέρου λόγω της μεγάλης
πτώσης που αναμένεται σημειώσουν τα επιτόκια και το κόστος δανεισμού.

Οι περιορισμοί

Με βάση το ισχύον καθεστώς, το ανώτατο ύψος δανείων για αγορά καταναλωτικών
αγαθών με δικαιολογητικά ανέρχεται στα 8 εκατομμύρια δραχμές. Παράλληλα, οι
δανειολήπτες έχουν τη δυνατότητα να πάρουν δάνειο μέχρι 1 εκατομμύριο δραχμές
και να το διαθέσουν όπως αυτοί επιθυμούν, χωρίς να είναι αναγκασμένοι να
προσκομίσουν στην τράπεζα τα δικαιολογητικά διάθεσης του δανείου.

Από το φθινόπωρο, με βάση τις αποφάσεις που αναμένεται να λάβει ο κ.
Παπαδήμος, θα καταργηθούν οι περιορισμοί αυτοί. Δηλαδή, οι τράπεζες θα έχουν
τη δυνατότητα να χορηγούν δάνεια για ποσά μεγαλύτερα από 8 εκατομμύρια
δραχμές. Όμως, τα δάνεια αυτά θα χορηγούνται με βάση κριτήρια που θα θέσουν
πλέον οι ίδιες, για να διασφαλίζουν τα κεφάλαιά τους. Πρόκειται για κριτήρια
που σχετίζονται με το ύψος του εισοδήματος των δανειοληπτών, με τις άλλες
υποχρεώσεις τους από δάνεια, τη συμπεριφορά τους κατά το παρελθόν και άλλα τα
οποία εφαρμόζουν ήδη και στις άλλες κατηγορίες δανείων, όπως τα στεγαστικά. Με
το μέτρο αυτό αναμένεται να δοθεί η ευχέρεια χορήγησης δανείων υψηλότερων
ποσών σε όσους έχουν την οικονομική δυνατότητα να τα εξυπηρετήσουν. Έτσι, θα
εξαλειφθεί μία από τις στρεβλώσεις που υπήρχε μέχρι τώρα στο καθεστώς
χορήγησης δανείων.

Στο νέο καθεστώς δεν θα υπάρχει λόγος διατήρησης των προσωπικών δανείων του 1
εκατομμυρίου που ισχύουν σήμερα, αφού ουσιαστικά τίποτε δεν θα τα διαφοροποιεί
από τα άλλα καταναλωτικά δάνεια.

Ο πληθωρισμός

Στην απόφαση για την απελευθέρωση των περιορισμών στην καταναλωτική πίστη το
φθινόπωρο κατέληξε ο κ. Λουκάς Παπαδήμος σταθμίζοντας αφενός την υποχρέωση
εναρμόνισης της νομοθεσίας με το καθεστώς που ισχύει στις άλλες χώρες-μέλη της
Ευρωπαϊκής Ένωσης, αφετέρου την ανάγκη συγκράτησης του πληθωρισμού στα χαμηλά
επίπεδα μέχρι το τέλος του έτους. Γι’ αυτό και δεν προχωρεί άμεσα στο μέτρο
αυτό, το οποίο ενδεχομένως σε συνδυασμό με την άρση των περιορισμών στη
χορήγηση δανείων από τις τράπεζες, στο τέλος του μήνα, να προκαλούσε
πληθωριστικές πιέσεις. Εκτιμάται ότι η απελευθέρωση των καταναλωτικών δανείων
το τελευταίο τρίμηνο του έτους παράλληλα με την εντατικοποίηση των ελέγχων
στις τράπεζες για το ύψος των πιστωτικών κινδύνων που αναλαμβάνουν, θα
συγκρατήσει τον ρυθμό χορήγησης τέτοιων πιστώσεων και θα περιορίσει τους
πληθωριστικούς κινδύνους.

Η εναρμόνιση

Αντίθετα με τα καταναλωτικά δάνεια, η Κεντρική Τράπεζα αναμένεται να
προχωρήσει άμεσα στη δημιουργία πλαισίου μεγαλύτερης ευελιξίας στα δάνεια για
αγορά νέων μετοχών από τις τράπεζες προς τους ιδιώτες επενδυτές αλλά και τις
χρηματιστηριακές εταιρείες. Για τους ιδιώτες επενδυτές, το ισχύον καθεστώς
προβλέπει ότι το ανώτατο ύψος των δανείων αυτών δεν μπορεί να υπερβαίνει τα
15.000.000 δρχ. Παράλληλα, τίθεται η υποχρέωση κατάθεσης, ως ενέχυρου, μετοχών
της ίδιας εταιρείας διπλάσιας αξίας από το ύψος του δανείου. Η Τράπεζα της
Ελλάδος εξετάζει τώρα να δώσει μεγαλύτερη ευελιξία στο ισχύον καθεστώς είτε με
την αύξηση του ανώτατου ύψους των δανείων αυτών είτε με την κατάργηση του και
την άρση των άλλων περιορισμών. Άλλωστε, θα πρέπει να σημειωθεί ότι σήμερα η
δυνατότητα αυτή για αγορά μετοχών μέσω δανείου δεν έχει αξιοποιηθεί. Επίσης,
εκτιμάται ότι η αύξηση των δανείων αυτών δεν συμβάλλει στην ενίσχυση του
πληθωρισμού, στη συγκράτηση του οποίου άλλωστε έχουν συμβάλει οι εξελίξεις των
τελευταίων 15 ημερών στο Χρηματιστήριο που σημαδεύτηκαν από την πτώση του
Γενικού Δείκτη Τιμών μετοχών.

Τα βιοτεχνικά δάνεια

Τους επόμενους μήνες, μέχρι το τέλος του έτους, η Κεντρική Τράπεζα αναμένεται
να προχωρήσει και στην άρση των διοικητικών περιορισμών που υπάρχουν στα
βιοτεχνικά δάνεια. Αυτοί αφορούν και τη διαμόρφωση του επιτοκίου και αποτελούν
το τρίτο υποχρεωτικό βήμα που πρέπει να κάνει η Τράπεζα της Ελλάδος για την
εναρμόνιση της νομοθεσίας με καθεστώς που ισχύσεις στις άλλες χώρες-μέλη της
Ευρωπαϊκής Ένωσης.