Πτυχία και δικαιώματα διχάζουν μετά την τροπολογία

Εμφύλιος Πολυτεχνείων και Τεχνολογικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (ΤΕΙ) προ των
πυλών για τα πτυχία και τα επαγγελματικά δικαιώματα, ενώ χθες το βράδυ 7.000
σπουδαστές και καθηγητές των ΤΕΙ «πολιορκούσαν» τη Βουλή, περιμένοντας τον
υπουργό Παιδείας κ. Γερ. Αρσένη να καταθέσει την τροπολογία που θα τους
«ανέβαζε».

Από τη μία πλευρά οι σπουδαστές και οι καθηγητές των ΤΕΙ ζητούν ουσιαστικά την
«ανωτατοποίηση» των ιδρυμάτων, με όλα όσα κάτι τέτοιο συνεπάγεται για τα
πτυχία και τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων. Από την άλλη πλευρά, οι
φοιτητές και οι καθηγητές των Πολυτεχνείων δηλώνουν ότι αν συμβεί κάτι τέτοιο
θα αντιδράσουν με κάθε δόκιμο τρόπο. Στη μέση βρίσκεται το υπουργείο Παιδείας,
το οποίο προσπαθεί χρόνια τώρα με τροπολογίες επί τροπολογιών να συμβιβάσει τα
πράγματα.

Χθες το βράδυ για μία ακόμη φορά ξαναπαίχτηκε το ίδιο έργο. Ο αρμόδιος
υπουργός κ. Αρσένης κατέθεσε μια τροπολογία με την οποία επιχειρεί να
«ανεβάσει» τα ΤΕΙ χωρίς να «ενοχλήσει» τα Πολυτεχνεία.

Για τη χθεσινοβραδινή τροπολογία, οι μεν των ΤΕΙ δηλώνουν εν μέρει
ικανοποιημένοι, οι δε των Πολυτεχνείων δηλώνουν ενοχλημένοι.

Στην τροπολογία επιχειρείται ένα λεπτό «παιχνίδι» ισορροπιών με τις λέξεις και
το εξάμηνο της πρακτικής άσκησης. Οι λέξεις αφορούν την αποστολή των ιδρυμάτων
και γι’ αυτές ζητούν διευκρινίσεις και οι δύο πλευρές. Το εξάμηνο της
πρακτικής άσκησης, το μεν υπουργείο Παιδείας το θέλει να συμπεριλαμβάνεται στα
επτά εξάμηνα σπουδών ή ειδικότερα στα οκτώ εξάμηνα σπουδών για τις Σχολές
Διοίκησης Οικονομίας (ΣΔΟ), Επαγγελμάτων Υγείας Πρόνοιας (ΣΕΥΠ), Τεχνολογίας
Γεωπονίας (ΣΤΕΓ) και Τεχνολογικών Εφαρμογών (ΣΤΕΦ), ενώ οι των ΤΕΙ το θέλουν
εκτός.

Το υπουργείο Παιδείας πατούσε σε «τεντωμένο σκοινί», όπως χαρακτηριστικά
δήλωσε ευθέως, αμέσως μετά τη γνωστοποίηση της τροπολογίας, ο ειδικός
γραμματέας Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης κ. Δ. Κλάδης, ο οποίος ανέλαβε να την
εξηγήσει στους δημοσιογράφους. «Αναβαθμίσαμε τα ΤΕΙ χωρίς να τα
ανωτατοποιήσουμε», πρόσθεσε.

Γιατί έπρεπε να βρει έναν τρόπο να αναβαθμίσει τα ΤΕΙ χωρίς να ξεκινήσουν
αντιδράσεις των ΑΕΙ, που ήδη είχαν εκδηλωθεί εναντίον της ενδεχόμενης
«ανωτατοποίησης». Επίσης έπρεπε να συμβιβάσει το Σύνταγμα, που διακρίνει την
Τριτοβάθμια Εκπαίδευση σε Ανώτερη και Ανώτατη, με τα ισχύοντα στην υπόλοιπη
Ευρώπη όπου δεν κάνουν αυτή τη διάκριση και παρέχουν ίδια επαγγελματικά
δικαιώματα. Επιπλέον, έπρεπε να διασφαλίσει τα κεκτημένα επαγγελματικά
δικαιώματα όσων έχουν ήδη αποφοιτήσει και να βρει μια φόρμουλα, ώστε το ΣτΕ να
μην ξανακρίνει αντισυνταγματική και τη νέα ρύθμιση. Δύσκολη υπόθεση. Έτσι, ο
«γόρδιος δεσμός», αφού δεν μπορούσε να κοπεί, ελύθη με έναν τρόπο που, όπως
δείχνουν οι πρώτες αντιδράσεις, δεν ικανοποιεί κανέναν (ωστόσο, τα ΤΕΙ
δείχνουν κάποια ικανοποίηση, αλλά σε πολύ μικρό βαθμό και όχι μεταξύ των
σπουδαστών) και ενδέχεται να προκαλέσει νέα προβλήματα.

Γιατί αυτό; Ας δούμε την πρώτη αντίδραση των Πανεπιστημίων. Είναι
χαρακτηριστική η δήλωση του πρύτανη του Πολυτεχνείου Αθήνας κ. Θ. Ξανθόπουλου,
όταν «ΤΑ ΝΕΑ» του ανακοίνωσαν χθες το βράδυ το περιεχόμενο της ρύθμισης: «Μα
όπως είναι διατυπωμένη, σημαίνει ότι τα ΤΕΙ είναι πλέον… καλύτερα από τα
ΑΕΙ! Προκύπτει λοιπόν ότι το υπουργείο εφάρμοσε την εύκολη λύση, δηλαδή χωρίς
αλλαγή της υποδομής των ΤΕΙ και χωρίς αναβάθμιση του διδακτικού τους
προσωπικού επιχειρεί λεκτικά και μόνο την αναβάθμισή τους. Επίσης, τους δίνει
αρμοδιότητες, όπως η τεχνολογική έρευνα, που έως τώρα ανήκαν στα ΑΕΙ. Δηλαδή
το Πολυτεχνείο τι κάνει, αν όχι τεχνολογική έρευνα; Σωστή λύση, αν ήθελε την
“ανωτατοποίηση”, θα ήταν να προηγηθεί αξιολόγησή τους και ενίσχυση των
υποδομών τους. Έτσι όπως έγινε τώρα, πιστεύω ότι τα Πανεπιστήμια θα
αντιδράσουν. Δεν μπορώ να πω βέβαια ακόμα με ποιον τρόπο, θα το δούμε όμως από
αύριο κιόλας, ενδεχομένως και σε έκτακτη σύνοδο των πρυτάνεων»… Ο πρύτανης
του Πανεπιστημίου της Αθήνας κ. Κων. Δημόπουλος είπε εξίσου χαρακτηριστικά (με
την επιφύλαξη ότι πρέπει πρώτα να δει την τροπολογία για να την κρίνει
συνολικά), ότι «ίσως επιχειρείται ανωτατοποίηση των ΤΕΙ από παράλληλη πόρτα.
Δεν πρέπει όμως τα ΤΕΙ να γίνουν ΑΕΙ και τα ΑΕΙ να μετατραπούν σε ΤΕΙ, αφού ο
ρόλος τους είναι διαφορετικός».

Εξάλλου, ο αντιπρύτανης του Πολυτεχνείου κ. Ελ. Παπαγιαννάκης εξηγεί στα «ΝΕΑ»
γιατι αντιδρούν τα ΑΕΙ:

«Ξέρετε ότι ποσοστό άνω του 70% των διδασκόντων στα ΤΕΙ δεν έχει καν
διδακτορικό, ενώ στα ΑΕΙ, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, αυτό είναι υποχρεωτικό.
Επίσης τα προγράμματα των ΤΕΙ είναι από την αρχή προσανατολισμένα στην
επαγγελματική εξειδίκευση. Διαμορφώνουν επαγγελματίες με τη στενή έννοια του
όρου, ενώ τα ΑΕΙ προσφέρουν αρχικά για 2-3 χρόνια γνώσεις βασικών επιστημών,
που δεν εξαρτώνται από τη χρησιμότητα και κατόπιν κάνουν εξειδίκευση, με τα
διδακτορικά και την έρευνα. Ούτε οι υποδομές των ΤΕΙ (εργαστήρια, βιβλιοθήκες
κ.λπ.) είναι όμοιες με των ΑΕΙ, πάλι με λίγες εξαιρέσεις σε περιφερειακά
Πανεπιστήμια. Δεν είναι, λοιπόν, μόνο θέμα επαγγελματικών δικαιωμάτων, αλλα
κυρίως θέμα ουσίας».

Στην αντίπερα όχθη, βέβαια, υπάρχουν άλλα επιχειρήματα. Και το βασικότερο
είναι ότι στην υπόλοιπη Ευρώπη, ο διαχωρισμός ΑΕΙ και ΤΕΙ, δηλαδή ο
διαχωρισμός της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης σε Ανώτερη – Ανώτατη, έπαψε να
υφίσταται εδώ και αρκετά χρόνια και η χώρα μας υποχρεούται να ακολουθήσει.
Επίσης, τα ΤΕΙ υποστηρίζουν ότι ακριβώς η εξειδίκευση που προσφέρουν στους
σπουδαστές τους τα κάνει ανταγωνιστικά και συχνά οι σπουδαστές των ΤΕΙ, λένε,
έχουν περισσότερες γνώσεις σε ειδικά θέματα (π.χ., λογιστική) από τις γενικές
γνώσεις που παρέχουν τα ΑΕΙ.

Όμως ούτε τα ΤΕΙ ικανοποιεί απόλυτα η τροπολογία, αφού ζητούσαν την
«ανωτατοποίηση» χωρίς περιστροφές και «παράλληλους» δρόμους. Χαρακτηριστικά, ο
πρόεδρος του ΤΕΙ Αθήνας κ. Δ. Νίνος είπε ότι πρόκειται για «ένα θετικό βήμα,
που όμως δεν δίνει οριστική λύση στο πρόβλημα. Αύριο (σ.σ.: σήμερα) θα κάνουμε
συνελεύσεις για να εξετάσουμε τις εξελίξεις. Το άρθρο 4 λύνει μεν με κάποιον
τρόπο το θέμα της κοινοτικής οδηγίας, όμως συζητώντας με σπουδαστές είχα την
αίσθηση ότι δεν θα το δεχθούν εύκολα και θα αντιδράσουν. Ο πρόεδρος του ΤΕΙ
Πειραιά κ. Λ. Βρυζίδης χαρακτήρισε την τροπολογία «συγκεχυμένη και αόριστη, με
εννοιες και όρους που τελικά δεν προσδιορίζουν το στάτους των ΤΕΙ», ενώ
ανάλογες δηλώσεις έκαναν και εκπρόσωποι άλλων ΤΕΙ.

Από τη μια, λοιπόν, οι σπουδαστές των ΤΕΙ δηλώνουν ρυθμικά «θα βάλουμε φωτιά
σε όλα τα πτυχία αν δε συμορφωθούν ΤΕΕ και υπουργεία» και από την άλλη τα ΑΕΙ
απειλούν τώρα και αυτά με αντιδράσεις και όλα αυτα, σε προεκλογική περίοδο.
Και φως στην άκρη του λαβύρινθου δεν φαίνεται…

ΤΙ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ Η ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ

1 Η τριτοβάθμια εκπαίδευση αποτελείται από δύο παράλληλους τομείς: α)
τον πανεπιστημιακό τομέα, ο οποίος περιλαμβάνει τα Πανεπιστήμια, τα
Πολυτεχνεία και την Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, και β) τον τεχνολογικό τομέα,
ο οποίος περιλαμβάνει τα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα.

2 Τα Ιδρύματα των ως άνω τομέων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης
λειτουργούν συμπληρωματικά, με διακριτές φυσιογνωμίες, και με ρόλους, σκοπό
και αποστολή που διαφοροποιούνται σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στον Ν. 1268/82,
όπως ισχύει, για τον πανεπιστημιακό τομέα, και στον Ν. 1404/83, όπως ισχύει,
για τον τεχνολογικό τομέα.

3 Στο πλαίσιο της αποστολής των ανωτέρω Ιδρυμάτων, όπως καθορίζεται στο
άρθρο 1 του Ν. 1268/82 και αντιστοίχως στο άρθρο 1 του Ν. 1404/83, ισχύουν και
τα ακόλουθα:

α) Τα Ιδρύματα του πανεπιστημιακού τομέα δίνουν έμφαση στην παραγωγή και
ανάπτυξη της επιστήμης, στη βασική και εφαρμοσμένη έρευνα και στην υψηλή
θεωρητική και ολοκληρωμένη κατάρτιση του επιστημονικού και ακαδημαϊκού
δυναμικού της χώρας.

β) Τα Ιδρύματα του τεχνολογικού τομέα δίνουν έμφαση στην εκπαίδευση στελεχών
εφαρμογών υψηλής ποιοτικής στάθμης, τα οποία, με τη θεωρητική και εφαρμοσμένη
επιστημονική κατάρτισή τους:

i) αποτελούν συνδετικό κρίκο μεταξύ γνώσης και εφαρμογής, αναπτύσσοντας την
εφαρμοσμένη διάσταση των επιστημών και των τεχνών στα αντίστοιχα επαγγελματικά
πεδία, και

ii) μεταφέρουν, χρησιμοποιούν και προάγουν σύγχρονη τεχνολογία, καθώς επίσης
και μεθόδους, πρακτικές και τεχνικές στο χώρο των εφαρμογών.

Στο πλαίσιο αυτό, τα Ιδρύματα του τεχνολογικού τομέα συνδυάζουν την ανάπτυξη
του κατάλληλου θεωρητικού υποβάθρου σπουδών με υψηλού επιπέδου εργαστηριακή
και πρακτική άσκηση, ενώ παράλληλα διεξάγουν τεχνολογική έρευνα και
αναπτύσσουν τεχνογνωσία και καινοτομίες στα αντίστοιχα επαγγελματικά πεδία.

4 α) Η διάρκεια των σπουδών στον πανεπιστημιακό τομέα της τριτοβάθμιας
εκπαίδευσης δεν μπορεί να είναι μικρότερη των οκτώ (8) εξαμήνων σπουδών.

β) Η διάρκεια των σπουδών στον τεχνολογικό τομέα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης
δεν μπορεί να είναι μικρότερη των επτά (7) εξαμήνων σπουδών, στα οποία
συμπεριλαμβάνεται και ένα εξάμηνο πρακτικής άσκησης στο αντίστοιχο επάγγελμα.

5. Η διάρκεια σπουδών των Τμημάτων των ΤΕΙ που αναφέρονται στο Π.Δ.
227/1995 (ΦΕΚ 130Α/20.6.1995) καθορίζεται σε οκτώ (8) εξάμηνα,
συμπεριλαμβανομένου και του ενός εξαμήνου πρακτικής άσκησης στο επάγγελμα που
προβλέπεται από το Π.Δ. 174/1985 (ΦΕΚ 59Α). (σ.σ. πρόκειται για τις σχολές
ΣΔΟ, ΣΕΥΠ, ΣΤΕΓ και ΣΤΕΦ).

«Ναι» στη Βουλή από ΠΑΣΟΚ – ΣΥΝ και ΔΗΚΚΙ

Ψηφίστηκε ­ κατά πλειοψηφία ­ μετά τα μεσάνυχτα η τροπολογία που ρυθμίζει
θέματα των σπουδαστών των ΤΕΙ, η οποία εξειδικεύει τη φυσιογνωμία των ΤΕΙ και
τα αναβαθμίζει στον τεχνολογικό τομέα της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Ύστερα από πολύωρη συζήτηση χθες το βράδυ στη Βουλή, οι εκπρόσωποι του ΔΗΚΚΙ
και του ΣΥΝ τάχθηκαν με επιφυλάξεις υπέρ της τροπολογίας, τονίζοντας ότι
αποτελεί ένα βήμα για τη βελτίωση της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης και ότι τελικώς
είναι μια λύση ανάγκης.

Αντίθετα, το ΚΚΕ, αν και δέχθηκε ότι ορισμένες διατάξεις της τροπολογίας είναι
θετικές, δεν ψήφισε την τροπολογία. «Δεν δίνει λύση στο πρόβλημα», τόνισε
χαρακτηριστικά ο κ. Τασούλας.

Από τη Ν.Δ., ο Γ. Βουλγαράκης χαρακτήρισε την τροπολογία ένα είδος νομικού
σέρφινγκ με ορολογία που δεν συναντάται πουθενά. Και η Άννα Ψαρούδα – Μπενάκη
επισήμανε ότι όλα στην παιδεία της χώρας μας συντελούνται πρόχειρα.

Με κοινή πορεία ζήτησαν «ανωτατοποίηση»

Μία πορεία. Περίπου 7.000 άτομα ­ σπουδαστές, απόφοιτοι και καθηγητές ­ των ΤΕΙ πορεύτηκαν στο κέντρο της Αθήνας

Εντυπωσιακή σε παλμό και όγκο και απολύτως ειρηνική ήταν η πορεία που
οργάνωσαν χθες σπουδαστές, απόφοιτοι και καθηγητές των ΤΕΙ όλης της χώρας στην
Αθήνα, διεκδικώντας την «ανωτατοποίηση» των ιδρυμάτων τους. Μάλιστα, ενώ
αρχικά οι σπουδαστές διαφορετικών παρατάξεων είχαν προαναγγείλει δύο
διαφορετικά συλλαλητήρια, τελικά συνενώθηκαν σε μία πορεία, με αποτέλεσμα χθες
το απόγευμα περίπου 7.000 άτομα να πορευτούν στο κέντρο της Αθήνας ξεκινώντας
από τα Προπύλαια και να καταλήξουν στη Βουλή, φωνάζοντας συνθήματα εναντίον
του Τεχνικού Επιμελητηρίου και του υπουργείου Παιδείας. Οι συγκεντρωμένοι
απέκλεισαν για περίπου 2 ώρες τη Λεωφόρο Αμαλίας μπροστά από το μνημείο του
Άγνωστου Στρατιώτη και δήλωσαν ότι οι συγκεντρώσεις, οι πορείες και το
«λουκέτο» στα ΤΕΙ θα συνεχιστούν, αν η κυβέρνηση δεν προχωρήσει στην
«ανωτατοποίηση». Την ίδια ώρα, μέσα στη Βουλή, ο υπουργός Παιδείας κατέθετε τη
σχετική τροπολογία, η οποία, όπως δείχνουν τα πράγματα, μάλλον θα φέρει νέες
αντιπαραθέσεις ανάμεσα στα ΤΕΙ, τα ΑΕΙ, το Συμβούλιο της Επικρατείας, το
Τεχνικό Επιμελητήριο (ΤΕΕ) και τα πολιτικά κόμματα, παρά θα λύσει το πρόβλημα
που ανέκυψε. Είναι χαρακτηριστικό ότι τόσο οι καθηγητές όσο και οι σπουδαστές
των ΤΕΙ όταν έμαθαν το περιεχόμενο της τροπολογίας δεν έδειχναν ικανοποιημένοι
και μιλούσαν για ασάφειες, ενώ καταφέρονταν με εντονότατο τρόπο εναντίον του
ΤΕΕ (με προσφυγή του οποίου στο ΣτΕ ξεκίνησε η περιπέτεια των ΤΕΙ), φωνάζοντας
«κάτω η χούντα του ΤΕΕ».

Σήμερα, η ΕΣΕΕ (το συλλογικό όργανο των σπουδαστών) έχει συνέλευση, ώστε να
καθοριστεί ο τρόπος της διαφαινόμενης αντίδρασης των σπουδαστών. Όλα δείχνουν
ότι το θέμα όχι μόνο δεν έκλεισε, αλλά τώρα ανοίγει…