Και τώρα… φυσιολογική στασιμότητα

Γιώργος Παπανδρέου – Ισμαήλ Τζεμ, μόλις έχουν υπογράψει τις πέντε ελληνοτουρκικές συμφωνίες. Την ίδια στιγμή σχεδόν μαθαίνουν ότι ο Έλληνας Πρωθυπουργός ανακοίνωσε την ημερομηνία των εκλογών

Από ένα σημείωμα συνεργάτη του πληροφορήθηκε ο Γιώργος Παπανδρέου ότι στις 9
Απριλίου θα διεξαχθούν οι εκλογές. Είχε μόλις υπογράψει μαζί με τον Ισμαήλ
Τζεμ τις πέντε διμερείς συμφωνίες και είχε αρχίσει η κοινή συνέντευξη Τύπου,
όταν ο Κώστας Σημίτης ­ στη Βουλή, λίγα μέτρα μακριά από το υπουργείο
Εξωτερικών ­ ανακοίνωσε την ημερομηνία των εκλογών.

Οι κ.κ. Τζεμ και Παπανδρέου δεν έχουν κανένα λόγο να δυσαρεστούνται από αυτήν
την εξέλιξη. Τόσο στην Άγκυρα, όσο ­ κυρίως ­ στην Αθήνα, υπήρχε το τελευταίο
διάστημα αρκετός προβληματισμός για το «πότε» και «ποια» θα είναι τα επόμενα
βήματα στην ελληνοτουρκική προσέγγιση. Η προεκλογική περίοδος στην Ελλάδα,
αλλά και στα κατεχόμενα της Κύπρου, επιτρέπει πλέον να υπάρξει μια… μη
παρεξηγήσιμη στασιμότητα.

Κτίριο πρεσβείας

Το καλό κλίμα, χωρίς ουσιαστικά νέα στοιχεία, έγινε φανερό και από τις
χθεσινές διαβουλεύσεις των δύο υπουργών Εξωτερικών. Πέραν της υπογραφής των
πέντε συμφωνιών, πρόοδος σημειώθηκε μόνον στην εκκρεμότητα της οικοδόμησης του
κτιρίου της ελληνικής πρεσβείας στην Άγκυρα. Από κει και πέρα οι συζητήσεις
για το άνοιγμα ελληνικού προξενείου στην Τραπεζούντα θα συνεχισθούν, όπως θα
συνεχισθεί και η συζήτηση για την τουρκική πρόταση περί Μέτρων Οικοδόμησης
Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ) και για την ελληνική πρόταση περί επανενεργοποίησης της
Επιτροπής Σοφών.

Δυσφορία

Οι δύο πλευρές συζήτησαν και το Κυπριακό και η ελληνική πλευρά δεν έκρυψε τη
δυσφορία της για τις προκλητικές δηλώσεις στις οποίες προβαίνει ο Ραούφ
Ντενκτάς στη Γενεύη. Ο Ισμαήλ Τζεμ και ο Γιώργος Παπανδρέου συμφώνησαν πως
πρέπει να στηριχθεί η διαδικασία τών εκ του σύνεγγυς διαπραγματεύσεων, ενώ ο
Έλληνας υπουργός Εξωτερικών είπε στον Τούρκο ομόλογό του πως σύμφωνα με τα όσα
του είπε στο Νταβός η κ. Ολμπράιτ θα πρέπει να αναμένεται ισχυρή αμερικανική
παρέμβαση μετά τις εκλογές στα κατεχόμενα (τέλη Απριλίου).

Η επιτροπή

Η Αθήνα παρέδωσε στην τουρκική πλευρά ένα non paper για την πορεία της
Τουρκίας προς την Ευρώπη. Ο κ. Παπανδρέου ανακοίνωσε τη σύσταση επιτροπής από
τους κ.κ. Περράκη, Αγαθοκλή, Κριεκούκη και Δρούτσα, που θα διαβουλευθεί με
αντίστοιχη επιτροπή στην Άγκυρα (η πρώτη συνάντηση θα είναι στις 28
Φεβρουαρίου) για την παροχή κοινοτικής τεχνογνωσίας.

Εταιρική σχέση

Το ενδιαφέρον και των δύο πλευρών επικεντρώνεται, με αυτά τα δεδομένα, στο
περιεχόμενο της λεγόμενης εταιρικής σχέσης που θα συνάψει η Τουρκία με τους
«15». Σύμφωνα με πληροφορίες, οι Βρυξέλλες έχουν ξεκαθαρίσει στον κ. Τζεμ ότι
τόσο οι ελληνοτουρκικές σχέσεις όσο και το Κυπριακό ­ ως υποχρεώσεις της
Άγκυρας ­ θα περιλαμβάνονται στην εταιρική σχέση.

Εάν όλα εξελιχθούν ομαλά η εταιρική σχέση θα πρέπει να ολοκληρωθεί κατά το
φθινόπωρο. Ωστόσο, η τουρκική πλευρά θα επιθυμούσε η χρηματοδότησή της να
ξεκινήσει πολύ νωρίτερα, χωρίς να θεωρεί επαρκή τα 150 εκατομμύρια ευρώ που
έχουν ξεπαγώσει.

Η Αθήνα, από την πλευρά της, δεν θα ήθελε να κληθεί να συναινέσει ή να
διαφωνήσει με κοινοτικές χρηματοδοτήσεις προς την Τουρκία πριν από τις εκλογές
­ ή ακόμη και πριν φανούν κάποια δείγματα προόδου στις διαπραγματεύσεις για το
Κυπριακό.

Δεκαπλασιασμός συναλλαγών

Ο Γιώργος Παπανδρέου και ο Ισμαήλ Τζεμ δεν φείσθηκαν καλών λόγων χθες για τα
επιτεύγματα της ελληνοτουρκικής προσέγγισης. Όπως αναφέρθηκε χαρακτηριστικά,
το εμπόριο των δύο χωρών ανερχόταν σε 500 εκατομμύρια δολάρια. Τώρα μπορεί να
φθάσει, σύμφωνα με υπολογισμούς, ακόμη και στα 5 δισεκατομμύρια δολάρια.

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών τάχθηκε κατά της λογικής ότι με το Ελσίνκι «η
Ελλάδα έδωσε και η Τουρκία πήρε», υποστηρίζοντας ότι υπάρχει μια διαλεκτική
δυναμική στην προσέγγιση. «Δεν στοχεύουμε στα πρωτοσέλιδα», όπως είπε χαρακτηριστικά….