Αντιδημοκρατικά δικαστήρια

Για αντιδημοκρατική πρακτική που περιορίζει τα δικαιώματα των μαύρων
πολιτών κατηγορεί η Αριστερά των Εργατικών τον Βρετανό υπουργό Εσωτερικών Τζακ
Στρο, που θέλει να βάλει χέρι στα ορκωτά δικαστήρια της χώρας.

Τζακ Στρο. Διακομματικά πυρά δέχεται ο Βρετανός υπουργός Εσωτερικών για την απόφασή του να περιορίσει τα ορκωτά δικαστήρια

Με την «κομματική αριστερά», που εναντιώνεται στα κυβερνητικά σχέδια για τον
περιορισμό των ορκωτών δικαστηρίων, τα έβαλε χθες ο Βρετανός υπουργός
Εσωτερικών Τζακ Στρο και προειδοποίησε τη Βουλή των Λόρδων να μην προσπαθήσει
να καταψηφίσει το μέτρο. Το αμφιλεγόμενο σχέδιο του Στρο να περιορίσει το
δικαίωμα των Άγγλων και των Ουαλών να δικάζονται από ορκωτά δικαστήρια συναντά
«διακομματική αντίσταση» στη Βουλή των Λόρδων.

Σε ραδιοφωνική συνέντευξή του στο BBC, ο Βρετανός υπουργός Εσωτερικών επέκρινε
την Αριστερά των Εργατικών ότι «δεν έχει ξεκαθαρισμένη στάση έναντι της
εγκληματικότητας», αλλά και τους δικηγόρους. «Όποτε έγινε προσπάθεια, τα
τελευταία πενήντα χρόνια, για εκσυγχρονισμό του συστήματος ποινικής
δικαιοσύνης», είπε ο Στρο, «υπήρξε ενστικτώδης αντίδραση από τους δικηγόρους».
Είπε επίσης ότι θα είναι «αντιδημοκρατικό» αν η Βουλή των Λόρδων προσπαθήσει
να μπλοκάρει το μέτρο.

Χωρίς τα περισσότερα κληρονομικά μέλη της, η νέα Βουλή των Λόρδων απειλεί να
ανατρέψει την κυβερνητική πρόταση, αρνούμενη στη Βουλή των Κοινοτήτων να
συζητήσει το μέτρο.

Σύμφωνα με την κυβερνητική πρόταση, οι κατηγορούμενοι θα στερηθούν του
δικαιώματος να ζητούν να δικαστούν από ορκωτό δικαστήριο. Μερικοί
«εξεγερμένοι» των Εργατικών έχουν δηλώσει πρόθυμοι να συνταχθούν με τους
Συντηρητικούς και τους Φιλελεύθερους Δημοκράτες, ισχυριζόμενοι ότι το μέτρο
αποτελεί παραβίαση των δικαιωμάτων του κατηγορουμένου. Το μέτρο έχει επικριθεί
και από τους Βρετανούς δικηγόρους, που θεωρούν ότι με αυτό η ζυγαριά της
Δικαιοσύνης γέρνει μεροληπτικά προς την πλευρά της κατηγορούσας αρχής. Ο Στρο
επιμένει ότι, με τον μερικό περιορισμό, η κυβέρνηση προστατεύει το σύστημα των
ορκωτών δικαστηρίων, το οποίο όμως χρειάζεται εκσυγχρονισμό όπως και άλλοι
τομείς του ποινικού συστήματος. Μολονότι η «κομματική αριστερά», λέει ο Στρο,
υποστηρίζει ότι το σύστημα ποινικής δικαιοσύνης είναι πάρα πολύ σκληρό, ζητεί
να είναι ακόμη σκληρότερο όταν πρόκειται για ορισμένα αδικήματα όπως τα
φυλετικά. Ανέφερε ως παράδειγμα την υπόθεση του Κόνραντ Καλέις, υπόπτου για
εγκλήματα πολέμου στη ναζιστική περίοδο, ο οποίος διέφυγε στην Αυστραλία την
περασμένη εβδομάδα, πριν η βρετανική δικαιοσύνη κινηθεί εναντίον του. «Έτσι
έγινα στόχος επικρίσεων από τους αριστερούς και από τα μέσα μαζικής
ενημέρωσης», είπε ο Στρο, «επειδή δεν χρησιμοποίησα εξουσίες τις οποίες δεν
είχα για να διατάξω τη σύλληψη του Καλέις».

Η διαμάχη για τα ορκωτά δικαστήρια είναι η πρώτη μεγάλη αντιπαράθεση ανάμεσα
στους Εργατικούς και τη Βουλή των Λόρδων, μετά τον αποκλεισμό των περισσότερων
κληρονομικών λόρδων του σώματος. Ενενήντα δύο κληρονομικοί λόρδοι παραμένουν,
μαζί με 500 ισόβιους λόρδους, οι οποίοι έχουν οριστεί από τις βρετανικές
κυβερνήσεις στη διάρκεια των σαράντα τελευταίων ετών.

Οι Φιλελεύθεροι Δημοκράτες λένε πως με την προσπάθειά τους να περιορίσουν τα
ορκωτά δικαστήρια, οι Εργατικοί έχουν μετατραπεί στις ίδιες ακριβώς «δυνάμεις
του συντηρητισμού» που ο πρωθυπουργός Τόνι Μπλερ είχε καταγγείλει στη διάσκεψη
του Εργατικού Κόμματος το φθινόπωρο.

Μόνο από δικαστές

Το νομοσχέδιο θα είναι αδύνατον να περάσει από την Βουλή των Κοινοτήτων αν
καταψηφιστεί από τη Βουλή των Λόρδων. Αν τελικά υπερψηφιστεί και εφαρμοστεί,
οι κατηγορούμενοι θα δικάζονται από δικαστές, ενώ μέχρι τώρα είχαν το δικαίωμα
να επιλέγουν να δικαστούν από ορκωτό δικαστήριο. Οι πολέμιοι του νομοσχεδίου
εκφράζουν φόβους ότι θα αποδειχτεί εις βάρος των μαύρων, οι οποίοι συνήθως
προτιμούν να δικάζονται από ενόρκους παρά από δικαστές. Οι εκπρόσωποι των
Βρετανών δικηγόρων απορρίπτουν τις κατηγορίες του Τζακ Στρο ότι ενεργούν με
συντεχνιακά κίνητρα. «Ο Τζακ Στρο είναι πανικόβλητος από τον επικίνδυνο νόμο
του», λένε. «Θα έπρεπε να είχε εντρυφήσει περισσότερο στα κυβερνητικά
στοιχεία, που δείχνουν ότι στη μεγάλη πλειοψηφία τους οι μαύροι Βρετανοί δεν
εμπιστεύονται τους λευκούς δικαστές».

Με βάση την ισχύουσα νομοθεσία, ορισμένα αδικήματα, όπως η επίθεση, η κλοπή
και μερικά αδικήματα που έχουν σχέση με ναρκωτικά, μπορούν να εκδικάζονται από
δικαστήρια της επιλογής των κατηγορουμένων ­ είτε από δικαστές είτε από έναν
δικαστή και ενόρκους. Με το νομοσχέδιο, η απόφαση για το είδος του δικαστηρίου
που θα εκδικάζει τις υποθέσεις θα λαμβάνεται από τους δικαστές.