ΔΡΟΜΟΙ

Αμάξιον…

… αμαξίς, αμαξάκι ­ το αμαξάκι που με αυτό έβγαζαν κάποτε οι μαμάδες
βόλτα τα μωρά τους. Ο τελευταίος αμαξοποιός έβαλε λουκέτο στο αμαξοποιείο του,
στο Λονδίνο. Ήταν το αμαξοποιείο του Σίλβερ Κρος, μας λένε οι «Τάιμς». Το
αμαξάκι ήταν κάποτε το αποκλειστικό μέσον μεταφοράς για τα μωρά των ανωτέρων
τάξεων. Ύστερα το κατέκτησαν και τα μωρά της μεσαίας τάξης. (Είτε ήταν της
ανώτερης είτε της μεσαίας τάξης, όλα τα μωρά το «κατέβρεχαν» το ίδιο.) Η
εικόνα μοιάζει σήμερα ειδυλλιακή: η νταντά ή η μαμά σπρώχνει το αμαξάκι στον
αγαπημένο της κήπο, ο μοναδικός επιβάτης του λαγοκοιμάται ή τσιρίζει
ξαπλωμένος, οι αστραφτεροί τροχοί και οι σιδεριές γυαλίζουν στον ήλιο, οι
σούστες χορεύουν με ένα λικνιστικό τρίξιμο. Όλα αυτά ανήκουν πια σε μια παλιά
εποχή.

Οι κήποι…

... έχουν σήμερα λιγοστέψει, οι μαμάδες θα δυσκολεύονταν να
κουμαντάρουν το αμαξάκι πότε στον δρόμο και πότε στο πεζοδρόμιο, θα έπεφταν
πάνω στους βιαστικούς διαβάτες, θα κινδύνευαν να πατηθούν από τα αυτοκίνητα.
Από τότε που εμφανίστηκαν τα καροτσάκια ­ που με αυτά πηγαίνει το μωρό όχι
ξαπλωτό αλλά καθιστό ­ στη δεκαετία του 1960, είχε πια σημάνει το τέλος για τα
αμαξάκια. Και όμως, το αμαξάκι σήκωνε τον μικρό επιβάτη του πάνω από τις
εξατμίσεις των αυτοκινήτων, προστάτευε το πρόσωπό του με τα ψηλά παραπέτα και
την καλύπτρα (που είχε και ένα παραθυράκι για να μπαίνει το φως). Μέσα στο
αμαξάκι, το μωρό είχε μια εντελώς διαφορετική αίσθηση ασφάλειας: αντί να
αντικρύζει κατάματα τον κόσμο, κοίταζε τα μάτια του αγαπημένου προσώπου που το
έσπρωχνε προς αυτόν.

Οι αποστάσεις…

… που διατρέχει ο σημερινός άνθρωπος είναι πενταπλάσιες από ό,τι ήταν
πριν από πενήντα χρόνια ­ και θα έχουν γίνει δεκαπλάσιες μέχρι το 2025,
υποστηρίζει η «Γκάρντιαν». Οι μεταφορές και οι επικοινωνίες είναι τα μέσα που
με αυτά οι άνθρωποι συνδέονται μεταξύ τους από την μια άκρη του κόσμου στην
άλλη. Μα η τεχνολογία δεν μπορεί να σταματήσει: η ταχύτητα και το είδος αυτών
των μέσων αλλάζουν βαθιά την κοινωνία. Όσο οι άνθρωποι απλώνονται, τόσο
λιγότεροι νιώθουν. Όσο περισσότερο προσπαθούν να επικοινωνήσουν με άλλους
ανθρώπους που βρίσκονται πιο μακριά τους, τόσο λιγότερο επικοινωνούν με τους
ανθρώπους που βρίσκονται πιο κοντά τους ­ μέσα στο ίδιο τους το σπίτι. Όσο
περισσότεροι άνθρωποι τούς τραβούν την προσοχή, τόσο λιγότερη προσοχή δίνουν
σε κάθε άνθρωπο ξεχωριστά.

Στις κοινωνίες…

… των πεζών, τις παλιές κοινωνίες, όλοι γνωρίζονταν μεταξύ τους. Στις
σύγχρονες υπερκινητικές κοινωνίες, οι ξεπερασμένες γεωγραφικές κοινότητες
έχουν παραχωρήσει τη θέση τους σε κοινότητες που δεν καθορίζονται από τον
κοινό χώρο αλλά από τα κοινά ενδιαφέροντα. Στις κοινωνίες των αυτοκινήτων, ο
χώρος είναι σχεδιασμένος για να ταιριάζει στις ανάγκες των ιδιοκτητών τους. Ο
άνθρωπος κινείται ταχύτερα, αλλά κινείται μεταξύ ξένων. Η υπερκινητικότητα
μπορεί να μας πηγαίνει πιο πέρα και πιο γρήγορα. Αλλά δεν μοιάζει να μας
οδηγεί πουθενά.