ΠΡΟΣΩΠΑ Έμαθε στο Λίβανο να τραγουδάει

Παρά τους πολέμους, ο Μαρσέλ Χαλίφε έμαθε στους Λιβανέζους να τραγουδούν·
και τώρα δικάζεται για «προσβολή του Ισλάμ».

Μαρσέλ Χαλίφε. Πάντρεψε τη μουσική με τη σύγχρονη αραβική ποίηση

Η σύγχρονη αραβική ποίηση, περιλαμβανομένης της λιβανικής, ήταν αποκομμένη από
το λαό στον οποίο απευθύνεται και για τον οποίο μιλάει. Παρομοίως, η αραβική
μουσική, περιλαμβανομένης της λιβανικής, ακουγόταν μόνο τις αργίες, για χορό
και για διασκέδαση. Παντρεύοντας τη μουσική με την ποίηση, ο Μαρσέλ Χαλίφε
έκανε τους ποιητικά δύσκολους και φιλοσοφικά προκλητικούς στίχους της
σύγχρονης αραβικής ποίησης να φτάσουν ως την ψυχή του λαού. Σύμφωνα μ’ ένα
Λιβανέζο κριτικό, «το τραγούδι του Χαλίφε αποκατέστησε στο λαό το φυσικό του
δικαίωμα στο δάκρυ και το γέλιο ανεξαρτήτως ημέρας. Δεν υπάρχει χρόνος για
θλίψη και άλλος για χαρά. Ζούμε διαρκώς στους δύο αυτούς κόσμους, με το
τραγούδι πάντα να απειλείται από μια βόμβα, μια χειροβομβίδα ή ένα μαχαίρι».

Αλλά ο νέος εισαγγελέας της Βηρυτού άσκησε δίωξη εναντίον του Χαλίφε επειδή
μελοποίησε ένα ποίημα του Παλαιστίνιου ποιητή Μαχμούντ Νταρουϊς. «Πατέρα,
είμαι εγώ, ο Γιουσέφ», αρχίζει το ποίημα, το οποίο αναφέρεται σ’ ένα θέμα από
το Κοράνι για να μιλήσει για προδοσία και αποστέρηση ­ ο προφήτης Γιουσέφ
είναι ο Ιωσήφ της Παλαιάς Διαθήκης που τα αδέλφια του τον πέταξαν σ’ ένα
πηγάδι, αλλά ο οποίος βρήκε τελικά σωτηρία στην Αίγυπτο. Ο Μεγάλος Μουφτής
θεωρεί ότι η χρήση στίχων από το Κοράνι σε τραγούδι συνιστά προσβολή του ιερού
βιβλίου και ο Χαλίφε είναι έξω φρενών. «Είναι προσβολή για το Λίβανο, για τη
φήμη του Λιβάνου και για τη Βηρυτό, η οποία θέλει να είναι η “πολιτιστική
πρωτεύουσα του αραβικού κόσμου”», λέει στον Ρόμπερτ Φισκ της «Ιντιπέντεντ».
«Αισθάνομαι μεγάλη θλίψη και αηδία… αυτή η μήνυση είναι χωρίς καμιά βάση.
Είναι ψεύτικη, τρομακτική και αποκρουστική». Ο Χαλίφε έχει πολλούς
υποστηρικτές. «Αρνούμαστε κατηγορηματικά να επιτρέψουμε στο σκοτάδι να τυλίξει
τη Βηρυτό, να γίνει ­ όπως τόσες άλλες στον αραβικό κόσμο ­ μια πόλη χωρίς
ελευθερία», λέει ο Ελίας Χουρύ, ένας από τους γνωστότερους Λιβανέζους
δημοσιογράφους. Ακόμη και σιίτες θεολόγοι υπογραμμίζουν ότι η ποίηση που
αναφέρεται σε θέματα παρμένα από το Κοράνι είναι κάτι συνηθισμένο στην ιστορία
του Ισλάμ. Και πολλοί επισημαίνουν ότι σε μια χώρα σαν τον Λίβανο, που
δεκαετίες τώρα αιμορραγεί, η προσφορά του Χαλίφε είναι πολύ σημαντική για να
τον στέλνουν τώρα κάποιοι στα δικαστήρια για «προσβολή του Ισλάμ». «Παρά την
τραυματισμένη μνήμη ενός λαού που έχει γνωρίσει κάθε είδους κατατεμαχισμούς,
παραμορφώσεις και καταρρεύσεις, το τραγούδι του Μαρσέλ Χαλίφε θα μείνει για να
μας λέει πως δεν χάσαμε τα πάντα», γράφει ο Λιβανέζος κριτικός. «Μάθαμε να τραγουδάμε».